İnternet üzerinden üyelik alınması sırasında, kredi kartı seçeneğinde sorun yaşanması halinde, Havale/EFT seçeneğine tıklayabilirsiniz. Ödeme dekontunun info@kanunum.com adresine iletilmesi akabinde üyelikler açılacaktır.
En son güncellemeler 22 Mayıs 2020 iş günü sonunda yapılmıştır.
  • Resmi Gazete:
  • Karar No: 2007/UY.Z-4018
  • Toplantı No: 2007/075
  • İlgili Kurum: Kamu İhale Kurumu
  • Karar Tarihi: 10.12.2007
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
Uyarı:
Bu karar 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğe çıkarılmış olup, kararın Kurumun internet sitesinde yayınlanması tebliğ yerine geçmez. Karar, bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.
Toplantı No :2007/075
Gündem No :102
Karar Tarihi:10.12.2007
Karar No :2007/UY.Z-4018
Şikayetçi:
 Samet ŞARKIŞ, Milli Bahçe Cad. 4.Vakıf İşhanı No:28 ERZURUM
 İhaleyi yapan idare:
 Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü (Kamulaştırma, Toplulaştırma ve Dağıtım Dairesi Başkanlığı), Fatih Cad. No:6 Keçiören / ANKARA
Başvuru tarih ve sayısı:
 01.11.2007 / 31170
Başvuruya konu ihale:
 2007/82037 İhale Kayıt Numaralı “Amasya Gümüşhacıköy Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi Yapım İşi” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:

06.12.2007 tarih ve 06.09.33.0186/2007-39E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

 

            Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü’nce 06.08.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan Amasya Gümüşhacıköy Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi Yapım İşi ihalesine ilişkin olarak Samet ŞARKIŞ’ın 05.10.2007 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 17.10.2007 tarihli yazısı ile reddi  üzerine, başvuru sahibinin  01.11.2007 tarih ve 31170 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.11.2007 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

 

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

 

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

 

Karar:

 

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

 

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; söz konusu ihalede vermiş oldukları teklife esas maliyet analizleri hesaplarında çeşitli eksiklik ve kusurların bulunduğu nedeniyle bu konuya açıklık getirilmesinin idare tarafından kendilerinden talep edildiği, bunun üzerine maliyet hesabı hatalarının giderilerek idareye bildirildiği, ancak idare tarafından birim fiyat teklif cetvelindeki teklif birim fiyatı ile maliyet hesabındaki birim fiyat analizlerinin örtüşmediği ve açıklama istenilen TRGMS 33, 34, 39, 40, 41, 42, 43 poz nolu imalatların maliyet analizleri tutarının teklif birim fiyat cetvellerindeki tutarları geçtiğinin belirtilerek işin genel maliyet hesabında kar/zarar hesabı yapılmadan kar eden tekliflerinin reddedildiği iddia edilmektedir.

 

 

 

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

 

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 38 inci maddesinde;

 

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

            İhale komisyonu;

            a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

            b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

            c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

 Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü bulunmaktadır.

           

Anılan hüküm ile ihale komisyonunun, aşırı düşük olduğu tespit edilen teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak istemesi ve bu bileşenlerle ilgili sorgulama yapması gerektiği öngörülmüştür.

 

            İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda; başvuruya konu ihalenin teklif birim fiyat alınmak suretiyle ihale edildiği, yapılan ihaleye 19 istekli tarafından teklif verildiği, ihale konusu işin içeriğinin 113 km basınçlı ve 18 km cazibeli sulama şebekesi inşaatı yapım işi olduğu,

 

            İhale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmede, ihaleye teklif veren isteklilerden Kadıoğlu Müh. İnş. ve Tic. A.Ş. ve İsmail YAĞIZ’ın sundukları geçici teminat mektuplarındaki sürenin yetersiz olması nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

 

            Bir sonraki aşamada, Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen usule uygun olarak sınır değerin tespit edildiği, teklifleri belirlenen sınır değerin altında kalan Çağdaş İnşaat San ve Tic. Ltd. Şti., Adil İnş. San ve Tic. Ltd. Şti., Megasan İnş. Tur. San ve Dış Tic. Ltd. Şti, DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. - Onay İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Genel İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. - Kaçkar İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve  Samet ŞARKIŞ’dan 4734 sayılı Kanunun 38 nci maddesine istinaden idarece tespit edilen bazı iş kalemlerine yazılı olarak açıklık getirilmesinin istenildiği, adı geçen istekliler tarafından kendilerinden açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak yazılı açıklamaların ihale komisyonuna sunulduğu, bunun üzerine ihale komisyonunca yapılan inceleme neticesinde anılan isteklilerden başvuru sahibi Samet ŞARKIŞ’ın açıklamalarının yeterli bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, aşırı düşük sorgulamasına tabi tutulan diğer isteklilerin açıklamalarının ise yeterli kabul edilerek 11.09.2007 tarihli ihale komisyon kararı ile Genel İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. - Kaçkar İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. - Onay İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, kesinleşen ihale kararının ihale yetkilisince aynı gün onaylandığı ve ihalenin Genel İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. - Kaçkar İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

 

            İhaleye ait idari şartnamenin diğer hususlar kısmındaki düzenleme uyarınca isteklilerce teklif verme aşamasında idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun analizlerin sunulmasının zorunlu olduğu başvuruya konu ihalede, idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak başvuru sahibine gönderilen 23.08.2007 tarihli yazıda; 1- Fiyat analizlerinde analiz sonucu elde edilen tutarla birim fiyat teklif cetvelindeki iş kalemleri tutarlarının birbiriyle örtüşmediği, 2- İhale dokümanında yer alan “Pompa Ünitesi” kesitinde basınç kontrol vanası yer alırken sunulan fiyat analizi incelendiğinde ilgili pozlarda (TRGMS 39, TRGMS 40, TRGMS 41, TRGMS42, TRGMS 43) basınç kontrol vanası fiyatına yer verilmediği, 3- HDPE boru döşenmesi iş kaleminin ne şekilde yapılacağı, 4- TRGMS 33 ve TRGMS 34 nolu pozların analizlerinde tespit edilen beton ve kalıp miktarları ile ihale dokümanında yer alan sulama vanası ve ayrım vanası rögarı kesitlerindeki beton ve kalıp miktarlarının uyuşmadığı ve aynı pozlardaki demir kapak yapılması ve boyanması kaleminde kullanılacak malzemelerin ayrıntılı olarak açıklanması gerektiği ifade edilerek, söz konusu tespitlere 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 nci maddesine istinaden yazılı olarak açıklama getirilmesinin istenildiği,

 

            Aşırı düşük teklife ilişkin olarak başvuru sahibi tarafından yazılı açıklama ile birlikte tekrar analiz sunulduğu, yapılan yazılı açıklamada ise özetle; 1-Analizlerin yapımında sadece maliyet dikkate alınarak çalışma yapıldığı, analizlere müteahhitlik karı eklenmediği, müteahhitlik karı eklendiğinde birim fiyat teklif cetvelindeki fiyatların elde edileceği, 2- “Pompa Ünitesi” kesitindeki (TRGMS 39, TRGMS 40, TRGMS 41, TRGMS42, TRGMS 43 nolu pozlar)  basınç kontrol vanası bedelinin maliyet analizlerine eklenerek yeniden sunulduğu, 3- HDPE borularının ne şekilde döşeneceğine açıklama getirildiği, 4-TRGMS 33 ve TRGMS 34 nolu pozlarda beton ve kalıp bedelinin maliyet analizlerinde yeniden hesaplandığı ve ayrıca aynı pozlarda demir kapak yapılması ve boyanması bedelinin de maliyet analizlerinde yeniden hesaplandığının ifade edildiği,

 

            Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak verdiği cevap doğrultusunda teklif ekinde sunmuş olduğu maliyet analizindeki TRGMS 33, TRGMS 34, TRGMS 39, TRGMS40, TRGMS41, TRGMS 42 ve TRGMS 43 nolu pozlarda değişiklik yaparak bu pozları yeniden hesaplamak suretiyle aşırı düşük teklif açıklamasıyla birlikte yeni bir maliyet analizi sunduğu, teklif ekinde sunulan maliyet analizinde yer alan toplam tutar 2.824.257,48 YTL iken, aşırı düşük teklif açıklamasıyla birlikte sunulan maliyet analizinde toplam tutarın 2.872.943,68 YTL’ye yükseldiği ve böylece anılan kalemlere ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasıyla birlikte sunulan analizdeki tutarların birim fiyat teklif cetvelindeki tutarlardan daha yüksek hale geldiği,

 

            Ayrıca başvuru sahibinin Kurumumuza yapmış olduğu itirazen şikayet başvuru dilekçesinin ekindeki belgeden TRGMS 17, TRGMS 19, TRGMS 20, TRGMS 21 ve TRGMS 22 nolu iş kalemlerinin analizlerinde aşırı düşük teklif açıklamasından sonra dahi değişiklik yaptığı ve yapılan bu değişiklik esas alındığında ise toplam maliyet tutarının (45.220,67 YTL tutarında) azaldığı tespit edilmiştir.

 

            4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 4 üncü maddesinde; “Teklif; Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde isteklinin idareye sunduğu fiyat teklifi ile değerlendirmeye esas belge ve/veya bilgileri … ifade eder ” şeklinde tanımlanmış olup, anılan Kanunun 30 uncu maddesinin son fıkrasında ise; “Verilen teklifler, zeyilname düzenlenmesi hali hariç, herhangi bir sebeple geri alınamaz ve değiştirilemez.” hükmüne yer verilmiştir.

 

            Bu çerçevede, başvuru sahibi tarafından ihaleye katılım aşamasında sunulan analizlerin aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında değiştirilerek bazı iş kalemlerine ilişkin analizdeki tutarların birim fiyat teklif cetvelindeki tutarlardan daha yüksek hale getirilmiş olması teklifin değiştirildiği anlamına geldiğinden, bu durum mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

 

            Belirtilen nedenlerle, idarece başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeyerek teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde tesis edilen işlemin mevzuat hükümlerine aykırılık taşımadığı sonucuna varılmıştır.

                                                               

Öte yandan yapım işlerinde aşırı düşük sınır değerin ve dolayısıyla aşırı düşük tekliflerin nasıl tespit edileceği Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünün XIII üncü başlığının (H) maddesinin (a) bendinde açıkça belirtilmiş olup, idarelerin aşırı düşük sınır değerin tespiti hususunda takdir hakkı bulunmamaktadır. Anılan düzenlemeye göre, idareler ilk önce geçerli teklifleri tespit edecek, daha sonra bu geçerli teklifleri ve yaklaşık maliyeti baz alarak tebliğde yer alan formülü kullanarak aşırı düşük sınır değeri tespit edecek, bu sınır değerin altında kalan isteklilerden ise tekliflerinde önemli olduğunu düşündüğü bileşenler ile ilgili ayrıntıları talep edeceklerdir. Bu itibarla, aşırı düşük tekliflerin belirlenmesinde en önemli husus, yaklaşık maliyet idarece önceden belirlendiğinden, tekliflerin geçerliliğinin doğru tespit edilmesidir. Dolayısıyla, söz konusu ihalede teklif değerlendirilmesinin ihale mevzuatına uygun olarak yapılıp yapılmadığının da incelenmesi gerekmektedir.

 

            Bu çerçevede; idarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde tespit edilen hususlar aşağıda yer almaktadır.

 

            1) Söz konusu ihalede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İsteklinin bilançosu veya eşdeğer belgeleri” başlıklı 37 nci ve “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 38 inci maddelerinde yer alan düzenlemelere uygun olarak idari şartnamenin 7.2.2 ve 7.2.3 üncü maddelerindeki düzenlemeler ile isteklilerden yeminli mali müşavirce veya serbest muhasebeci mali müşavirce ya da vergi dairesince onaylı olmak şartıyla  bilanço veya eşdeğer belgeler ile iş hacmini gösteren belgeleri sunmaları istenilmiştir.

 

            Bununla birlikte başvuru sahibinin sunmuş olduğu bilançoların ve 2005 yılına ilişkin olanı hariç olmak üzere gelir tablolarının serbest muhasebeci Feridun KARATAŞ tarafından imzalı olduğu görülmüştür. Başvuru sahibinin teklifinin bu nedenle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği halde, idarece, geçerli kabul edildiği tespit edilmiştir.

 

2) İhaleye ait idari şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı kısmındaki, “1)- İstekliler tarafından teklif edilen fiyatları oluşturan, idaremizin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizler ihale dokümanı ekinde yazılı (her sayfası numaralandırılmış ve istekliyi temsile yetkili kişi tarafından imzalanmış şekilde) ve dijital ortamda CD’ye kaydedilerek verilecektir. Anlaşmazlık durumunda yazılı verilen fiyatlar dikkate alınacaktır.”  şeklindeki düzenleme uyarınca isteklilerin idarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizleri teklifleriyle birlikte sunmaları gerekmektedir.

 

            Bununla birlikte ihaleye teklif veren isteklilerden Örmecioğlu İnş. Taah. Tur ve Tic. Ltd. Şti.’nin idarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizleri teklif ekinde idareye sunmadığı, bu nedenle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ancak teklifinin idarece geçerli kabul edildiği tespit edilmiştir.

 

            3) İhaleye ait idari şartnamenin 7.1.o maddesinde isteklilerden “Ortağı olduğu veya hissedarı bulunduğu tüzel kişiliklere ilişkin beyanname” istendiği, söz konusu beyanname örneğinin (KİK027.3/Y no’lu standart form) de ihale dokümanı içerisinde yer aldığı görülmüştür.

 

            Kamu İhale Genel Tebliği’nin “F. İş Deneyim Belgesinin Başka Bir Tüzel Kişiye Kullandırılamayacağına İlişkin Taahhütname ile İsteklilerin Ortaklık ve /veya Hisseleri İçin Verecekleri Beyanname” başlıklı bölümünde ihaleye katılacak olanlar tarafından KİK027.3/Y no’lu standart form doldurulurken tüzel kişi isteklilerin varsa başka ortaklıkları ile sermayesinin %50 sinden fazlasına sahip olduğu sermaye şirketlerini belirtmeleri gerektiği, beyannamede kendi ortak veya hissedarlarını beyan etmemeleri gerektiği hususu düzenlenmiştir.

 

            İhaleye teklif veren isteklilerden İsmail ÖZHELVACI İnş. Taah. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif dosyası incelendiğinde ise anılan isteklinin söz konusu beyannameyi teklif ekinde sunduğu, ancak sunulan beyannamede şirket müdürü İsmail ÖZHELVACI’nın şirketteki ortaklık oranının belirtildiği, dolayısıyla anılan beyannamenin ilgili mevzuata uygun olmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ancak teklifinin idarece geçerli kabul edildiği tespit edilmiştir.

 

4- 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

 

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

 

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerin eksik olması veya belgelerde önemsiz bilgi eksikliği bulunması halinde, idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik belge veya bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede eksik belge veya bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

 

En son aşamada, isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Teklif edilen fiyatları gösteren teklif mektubu eki cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re´sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan teklif isteklinin esas teklifi olarak kabul edilir ve bu durum hemen istekliye yazı ile bildirilir. İstekli düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini tebliğ tarihini izleyen beş gün içinde yazılı olarak bildirmek zorundadır. İsteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmediğini süresinde bildirmesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifi değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatı gelir kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

 

Anılan Kanun hükmü uyarınca; isteklilerin tekliflerinin değerlendirilmesinde; öncelikle isteklilerin teklif mektubunun, geçici teminatının ve belgelerinin uygun olup olmadığının değerlendirilmesi, belgeleri usule uygun olarak sunulmayan isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir. En son aşamada ise isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi, cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatların esas alınmak kaydıyla, aritmetik hataların ihale komisyonu tarafından re´sen düzeltilmesi ve düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğinin istekliye sorulması gerekmektedir.

 

İdarece yapılan işlemlere bakıldığında ise; aşırı düşük teklif sınır değer tespit edilirken teklifleri geçerli olduğu belirlenen 17 istekliden 7 sinin teklif fiyatının aynen, diğer 10 isteklinin (Samet ŞARKIŞ, Baytimur İnş. Taah. Haf. Nak. Müh. İhz. Tur.Ltd. Şti, Genel İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. - Kaçkar İnş.Taah. San. Tic. Ltd. Şti İş Ortaklığı, DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. - Onay İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Asil İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti, Ahmet Demirel- Ali Bodur İş Ortaklığı, Örmecioğlu İnş. Taah. Tur ve Tic. Ltd. Şti.,  İsmail Özhelvacı  İnş. Taah. Tur. Tic. Ltd. Şti., Adil İnş. San ve Tic. Ltd. Şti. ve Megasan İnş. Tur. San ve Dış Tic. Ltd. Şti.)  teklif fiyatının ise düzeltilmek suretiyle dikkate alındığı, bu 10 istekliden sadece ihale üzerinde bırakılan istekliye tekliflerin değerlendirme aşaması sona erdikten sonra 11.09.2007 tarih ve 2745 sayılı yazı ile teklif birim fiyat cetvelinde yapılan aritmetik kontroller sonucunda aritmetik hata tespit edilerek aritmetik hatanın düzeltildiğinin belirtildiği ve bu düzeltilen teklif bedelinin kabul edip edilmediğinin sorulduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de düzeltilen teklif bedelini kabul ettiği tespit edilmiştir. Bu tespit üzerine 21.11.2007 tarih ve 2512-15501 sayılı yazı ile idareden teklif mektubu eki cetvelde aritmetik hata tespit edilen isteklilere tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında düzeltilmiş tekliflerini kabul edip etmediklerinin sorulup sorulmadığının bildirilmesi istenmiş olup, idarece gönderilen 03.12.2007 tarih ve 3728-4942 sayılı cevabi yazıda ise sadece ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren firmaya düzeltilen teklif bedelini kabul edip etmediğinin sorulduğu, bu firmanın da düzeltilen teklif bedelini kabul etmesi nedeniyle diğer isteklilere düzeltilmiş tekliflerini kabul edip etmediklerinin sorgulanmasına ihtiyaç duyulmadığı bildirilmiştir.

 

Dolayısıyla, idare tarafından tekliflerin değerlendirilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesine uygun bir biçimde gereği gibi yapılmadığı anlaşılmıştır.

 

B) İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 20 nci maddesi yönünden incelenmesi sonucunda, anılan Yönetmeliğin (c) ve (ı) bentlerine ilişkin olarak tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

 

c) Kanunun 62 nci maddesinde yer alan kurallara aykırılık yönünden yapılan incelemede tespit edilen hususlar şunlardır:

 

            Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yapım işleri ihalelerinde idarelerce uyulması zorunlu hususlar” başlıklı 5 inci maddesinin (g) bendinde;  Doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmaması gerekçesiyle teklif birim fiyat üzerinden ihaleye çıkılması  durumunda bu duruma ilişkin açıklayıcı bilgi ve kanıtlayıcı belgeler; işin yapımı sırasında belli aşamalarda arazi ve zemin etüdü gerektirmesi gerekçesiyle teklif birim fiyat üzerinden ihaleye çıkılmasına karar verilen ihalelerde ise, gerekli arazi ve zemin etütlerinin ihaleden önce yapılamama nedenleri, “Teklif Türünün Belirlenmesine İlişkin Form”da (Standart Form KİK001.2/Y) belirtilir.” hükmüne yer verilmiştir.

 

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasında yapılan incelemede; idarece teklif türünün belirlenmesine ilişkin standart form (KiK001.2/Y) düzenlendiği, söz konusu standart formda ihaleye ön proje ile teklif birim fiyat üzerinden çıkılma gerekçesi olarak; “Proje açık ve kapalı sulama şebekesinin inşası işlerini kapsamaktadır. Her ne kadar aynı saha içerisinde eş zamanlı olarak devam eden arazi toplulaştırma projesi arazi verileri güncel ve yeterli olsa da, dizayn edilen güzergahların araziye aplikasyonu ile oluşacak ekstrem durumların yerinde absorbe edilebilmesi bu projenin Uygulama Projesi olmaksızın ihale edilmesini gerektirmektedir. Şebeke güzergahlarındaki, tesis, dere yatağı, keskin meyil değişimi gibi olumsuzluklar projenin araziye aplikasyonu sırasında alınan tedbirlerle giderilebilecektir. Bu işlem projenin miktarında, konumunda ya da hizmet ettiği alanda farklılık yaratmayacaktır. Projenin maliyetini oluşturan iş kalemlerinin hassas bir şekilde tespit edilmesi, bu yerlerin koordinatlı olarak alımının yeniden yapılması gerekmektedir. Bu da ancak ön projeyi uygulamaya koyduğumuzda oluşturulabilecektir. Dolayısıyla uygulama projesinin başlangıçta yapılması toplulaştırma projelerinde mümkün değildir.  ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Genel Gerekçesi”nde; “Yapım işlerinde, idarelerce yeterli etüt ve fizibilite çalışmaları yapılmadan ön proje ile ihaleye çıkılması nedeniyle yatırım maliyetleri gerçekçi bir şekilde belirlenmediğinden, işler öngörülen bedellerin üzerinde ve daha uzun sürede tamamlanmaktadır. Bu durumun önlenmesi amacıyla, doğal afetler veya arazi ve zemin etüdü gerektirmesi nedeniyle ihale öncesinde uygulama projesi yapılamayanlar hariç, yapım işlerinin uygulama projeleri yapılarak ihale edilmesi zorunluluğu getirilmiştir.” ifadesi yer almaktadır. 

           

            4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin (c) bendinde; Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamaz. İhale konusu yapım işinin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ön veya kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilir. Uygulama projesi bulunan yapım işlerinde anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale yapılması zorunludur. Ancak, doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan yapım işlerinde ön veya kesin proje üzerinden, her türlü onarım işleri ile işin yapımı sırasında belli aşamalarda arazi ve zemin etütleri gerekmesi veya uygulamada imar ve güzergâh değişikliklerinin muhtemel olması nedenleriyle ihaleden önce uygulama projesi yapılamayan, bina işleri hariç, yapım işlerinde ise kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilir. Bu işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımlar için anahtar teslimi götürü bedel, uygulama projesi yapılamayan kısımlarda ise her bir kalem iş için birim fiyat teklif almak suretiyle ihale yapılabilir hükmüne yer verilmiştir.

 

4734 sayılı Kanunun gerekçesi ile 62 nci maddesi birlikte değerlendirildiğinde, genel kuralın tüm yapım işleri için uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkılması yönünde olduğu, ön proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihaleye çıkılabilmesinin ise ihale konusu yapım işinin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenememesi veya doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmaması halleriyle sınırlandırılmış olduğu anlaşılmaktadır.

 

            İdarenin ihaleye ön proje ile teklif birim fiyat üzerinden çıkılmasına ilişkin gerekçeleri incelendiğinde ise işin yapılacağı yerde bir doğal afet durumunun söz konusu olmadığı anlaşılmaktadır. Öte yandan ihale konusu yapım işinin tür ve miktarının 113 km basınçlı ve 18 km cazibeli sulama şebekesi inşaatı olduğu göz önüne alındığında, ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık bir iş niteliğinde olmadığı da anlaşılmaktadır. Bu itibarla idarenin ihaleye ön proje ile teklif birim fiyat üzerinden çıkılmasına ilişkin gerekçeleri, anılan Kanun ve Yönetmelik maddesinde belirtilen şartlar yönünden ön proje tercihini açıklayamamaktadır. Bu nedenle ihale konusu işin ön proje üzerinden her bir kalem iş için birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilmesi 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesine aykırılık teşkil etmektedir.

 

            ı) Ön yeterlik veya tekliflerin değerlendirilmesi aşamasındaki işlemlerde itirazen şikayet konusu yapılan işlemler bakımından diğer aday veya isteklilere eşit muamele yapılıp yapılmadığı yönünden yapılan incelemede tespit edilen hususlar şunlardır;

 

            İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. - Onay İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına gönderilen 23.08.2007 tarihli yazıda; 1- HDPE boru kazıları, 2- Kırdöküm oval vanaların yerleştirilmesi iş kalemlerine 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 nci maddesine istinaden yazılı olarak açıklama getirilmesinin istenildiği,

 

            Aşırı düşük teklife ilişkin olarak anılan istekli tarafından yapılan yazılı açıklamada;

 

            1- HDPE boru kazılarının kendi makineleri ve devamlı çalışan kendi personelleriyle yapılacağı, makinelerde kullanılacak motorinin akaryakıt bayiinden pompa fiyatından %17 iskonto ile alınacağı ve durumun kendilerine avantaj sağlayacağı, iş makinelerinin modellerinin yeni ve bakımlı olduğu ve personellerinin de tecrübeli olduğu, bu durumun ise kazı maliyetlerinin düşürülmesinde büyük avantaj sağlayacağı,

 

            2- Kırdöküm oval vanalarla ilgili olarak  piyasadan alınan teklif fiyatlarının güncellenerek tekrar alındığı, ekteki proforma faturada görüleceği üzere yeni alınan fiyatların teklif ekinde sundukları rayiç fiyatlarının da altında bir fiyat olduğundan, bu durumun vanaların yerleştirilmesi hususunda firmalarına avantaj sağlayacağı,

 

            3- Çeşitli kurum ve kuruluşlarda yağmurlama sulama, gölet vb. bir çok işi eksiksiz olarak tamamladıkları, işin yapımı esnasında kullanılacak malzemelerin devamlı alışveriş ettikleri firmalardan alınacağı ve durumun da kendilerine bir avantaj sağlayacağı, söz konusu işi üstlenmeleri halinde gününden önce Teknik ve İdari şartnameler doğrultusunda tamamlanacağı hususlarına ve yazı ekinde ise birim maliyet teklif cetveline, akaryakıt teminine ilişkin piyasadan alınan teklif ile kırdöküm oval vanalarla ilgili olarak piyasadan alınan proforma faturaya, HDPE boru kazısı ve kırdöküm oval vanaların yerleştirilmesi iş kalemlerine ilişkin birim fiyat analizlerine, rayiçlere, çeşitli iş deneyim belgelerine ve makine ekipmana ilişkin amortisman defterine yer verildiği görülmüştür.

 

            Bununla birlikte DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. - Onay İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının  pilot ortağı DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti.’nin  kırdöküm oval vanalara ilişkin olarak Özka Vana ve Ek Parça San. Tic. adlı firmadan 03.08.2007 ve 28.08.2007 tarihli iki adet proforma fatura, PE 100 borularına ilişkin olarak ise Şahinler Grup adlı firmadan 27.07.2007 tarihli teklif formu aldığı, proforma faturalardan 03.08.2007 tarihli proforma fatura ile 27.07.2007 tarihli teklif formunun teklif ekinde, 28.08.2007 tarihli proforma faturanın ise aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde idareye sunulduğu, açıklama yazısı ekinde sunulan proforma faturadaki fiyatların teklif ekinde sunulan proforma faturaya göre daha düşük olduğu, kırdöküm oval vanaların yerleştirilmesine ilişkin analizlerde yapılan fiyatlandırmanın ise teklif ekinde sunulan proforma fatura esas alınarak yapıldığı, ancak her iki proforma fatura ile teklif formunun da imzasız olduğu görülmüştür.

 

            Bu durumda idarenin yukarıda belirtilen imzasız proforma fatura ve teklif formunu dikkate alarak, yapılan açıklamalar usulüne uygun olarak belgelendirilmediği için anılan isteklinin açıklamalarını kabul etmemesi gerekirken, bu belgelere itibar ederek DNZ İnş. Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. - Onay İnş San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarını yeterli bulup, anılan istekliyi ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlemesi yerinde değildir.

 

            Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.

 

Açıklanan nedenlerle;

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

 


   Oybirliği ile karar verildi.

 

  

 

Maddeye git

    Copyright © 2018. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul