En son güncellemeler 22 Eylül 2017 iş günü sonunda yapılmıştır.
Metin bilgisi: Aşağıdaki metin, Kanunun Yürürlükten kaldırılmadan önce, 13.06.2007 Tarihi itibariyle son halini göstermektedir. (Kaynak: Adalet Bakanlığı)
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
3243
SİGORTA MURAKABE KANUNU (1)

UMUMİ HÜKÜMLER
Kanunun Şümulü
Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Madde 1 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/1 md.; İptal:Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme:16/6/1994 - KHK- 539/1 md.)
Bu Kanunun amacı, ülke sigortacılığının geliştirilmesini, güven içinde yürütülmesini, sigorta sektöründe yeralan kişi ve kuruluşların mesleki kurallar içerisinde faaliyet göstermelerini, bu sektörde yaratılacak fonların ekonomik kalkınmaya katkısını sağlamak ve sigorta sözleşmelerinden doğan hak ve alacakları teminat altına almak üzere sigorta ve reasürans şirketlerinin kuruluşunu, yönetimini, çalışma esaslarını, tasfiyelerini ve murakabeleri ile sigortacılıkla ilgili ihtisas komite ve kuruluşların teşkilini, eksperlik, aktüerlik, acentelik, brokerlik ve prodüktörlük faaliyetlerini ve özel sigortacılıkla ilgili diğer hususları düzenlemektir.

Bu Kanunda geçen;

a) Bakan veya Bakanlık : Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakan veya Bakanlığı, 

b) Müsteşarlık : Hazine Müsteşarlığı'nı,

c) Birlik : Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği'ni,

d) Sigorta Şirketi: Türkiye'de kurulmuş sigorta şirketleri ile yabancı ülkelerdeki sigorta şirketlerinin Türkiyede'deki şubelerini,

e) Reasürans Şirketi: TÜrkiye'de kurulmuş reasürans şirketleri ile yabancı ülkelerdeki reasürans şirketlerinin Türkiye'deki şubelerini,

ifade eder.

Sosyal güvenlik kurumları, Türkiye İhracat Kredi Bankası Anonim Şirketi ve özel kanunlarına göre sigortacılık faaliyetinde bulunan diğer kuruluşlar bu Kanuna tabi değildir.
(1) a - Bu Kanunun adı, “Sigorta Şirketlerinin Murakabesi Hakkında Kanun” iken, 11/6/1987 tarih ve 3379 sayılı Kanunun 1 nci maddesi ile “Sigorta Murakabe Kanunu” olarak değiştirilmiştir. b - Bu Kanunla Sigorta hizmetleri ile ilgili olarak Sanayi ve Ticaret Bakanlığına ve Sanayi ve Ticaret Bakanına verilmiş olan her türlü görev, yetki, sorumluluk,hak ve muafiyetten ilgili olanların doğrudan doğruya Başbakana, Başbakanın görevlendireceği Devlet Bakanına,Hazine Müsteşarlığına ve Hazine Müsteşarına intikal edeceği 9/12/1994 tarih ve 4059 sayılı Kanunun 8 inci maddesi ile hükme bağlanmıştır. c - Bu Kanunda yer alan “Sanayi ve Ticaret Bakanlığı” veya “Ticaret Vekaleti” ifadeleri, 20/8/1993 tarih ve 510 sayılı KHK'nin 31 inci maddesiyle “Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığı” şeklinde değiştirilmiştir. d - Bu Kanunda yer alan “Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığı” ifadeleri,16/6/1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 31 inci maddesiyle “Hazine Müsteşarlığı” şeklinde değiştirilmiştir.
3244
Kuruluş ve Faaliyet İzni (1)
Madde 2 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK- 510/2 md.;İptal Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/2 md.
Türkiye'de bir sigorta veya reasürans şirketinin kurulması, yabancı ülkelerde kurulmuş bir sigorta veya reasürans şirketinin Türkiye'de faaliyette bulunması Bakanlığın iznine tabidir.

Türkiye'de kurulacak sigorta veya reasürans şirketlerinin;

a) Münhasıran sigortacılık veya reasürans işleri yapmak üzere anonim ortaklık şeklinde kurulmaları,

b) Kurucularının taksirli suçlar hariç olmak üzere affa uğramış olsalar dahi ağır hapis veya beş yıldan fazla hapis yahut sigortacılık mevzuatına aykırı hareketlerinden dolayı hapis veya birden fazla ağır para cezasına mahküm edilmemiş olmaları; cezası ne olursa olsun zimmet, ihtilas, rüşvet, irtikap, hırsızlık,dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, Devlet sırlarını açığa vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçlarından dolayı hüküm giymemiş, iflas ve konkordato ilan etmemiş olmaları,

c) Ödenmiş sermayelerin 200 milyar (10.3 trilyon) liradan az olmaması,(2)

d) Hisse senetlerinin nakit karşılığı çıkarılması ve nama yazılı olması,

e) Anasözleşmelerinin bu Kanun hükümlerine uygun olması,

şarttır.

Sigorta şirketleri, ortak sayısı 200'den az olmamak üzere kooperatif şirketlerin tabi olduğu esaslara göre karşılıklı (mütüel) şirket olarak da kurulabilir.

Yabancı sigorta şirketleri Türkiye'de ancak şube açmak suretiyle faaliyet gösterebilirler.

Şube açmak suretiyle faaliyet gösterecek yabancı sigorta ve reasürans şirketlerinin Türkiye'ye ayrılan ödenmiş sermayelerinin bu maddenin ikinci fıkrasının üçüncü bendine göre belirlenen tutardan az olmaması ve faaliyette bulundukları ülkelerde sigortacılık yapmaktan yasaklanmamış olmaları şarttır.

Türkiye'de şube açmak suretiyle faaliyette bulunan yabancı sigorta şirketleri, ikinci şubelerini açtıkları tarihten itibaren en geç bir ay içinde Müsteşarlığa ayrıca bir beyanname vererek Türkiye'deki şubelerinden birini diğer şubeleri temsile yetkili ve sorumlu yönetim merkezi olarak göstermek zorundadırlar. Bunların ikinci ve müteakip şubeleri izne tabi değildir.

Bakanlık bu maddede yazılı asgari sermaye tutarını Devlet İstatistik Enstitüsü Toptan Eşya Fiyatları Endeksi artış oranını aşmamak kaydıyla artırmaya yetkilidir.

Türkiye'de faaliyette bulunacak yerli ve yabancı sigorta ve reasürans şirketlerinin kurulmalarına, yurtiçinde ve yurtdışında şube açmalarına ve her türlü faaliyetlerine ilişkin diğer usul ve esaslar yönetmelik ile düzenlenir.
Ruhsat Verilmesi ve İptali(3)
Madde 3 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik:20/8/1993 - KHK- 510/3 md.; İptal Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/3 md. )
Sigorta ve reasürans şirketleri,sigorta ve reasürans faaliyetine başlamadan önce Müsteşarlıktan ruhsat almak zorundadırlar. Bu ruhsat, sigorta şirketlerine faaliyet göstermek istedikleri her branş için ayrı ayrı verilir. Ruhsat, ticaret siciline tescil ve Türkiye çapında basımı ve dağıtımı yapılan günlük en az iki gazete de ilan ettirilir.
(1)Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 2 nci maddesiyle değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. (2)Bu benddeki parasal miktar, 10/5/2003 tarihli ve 25104 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 8 sayılı Tebliğ ile 10.3 trilyon liraya yükseltilmiş ve metne parantez içinde siyah punto ile işlenmiştir. (3)Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 3 üncü maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3245
Sigorta ve reasürans şirketlerinin;

a) Aralıksız olarak bir yıldan fazla süre ile yeni sigorta ve reasürans sözleşmesi akdetmemeleri,

b) Kuruluş veya ruhsatın verilmesine ilişkin şartların ortadan kalkması,

c) Bu Kanun'un 20'nci maddesi uyarınca gerekli görülmesi,

d) Bu Kanuna göre sözleşme yapma ve prim tahsil yetkisi verilmesi mümkün olmayan kişilerle bu yetkileri kapsayan acentelik sözleşmesi yapmaları,

e) Sigortacılık mevzuatına aykırı hareketleriyle, sigorta şirketinin emin bir şekilde çalışmasını veya sigortalalıların hak ve menfaatlerini tehlikeye düşürdüklerinin tesbiti,

hallerinde, Müsteşarlıkça sürekli veya bir yıldan fazla olmamak üzere geçici olarak ilgili branşta veya bütün branşlarda ruhsatları iptal edilebilir.

İptal keyfiyeti, ticaret siciline tescil ve Türkiye çapında basımı ve dağıtımı yapılan günlük en az iki gazete ilan ettirilir. Gerekli görülen hallerde ruhsat iptali Resmi Gazetede de ilan olunur.
Teşkilat (1)
Madde 4 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK- 510/4 md: İptal:Ana.Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/4 md. )
Sigorta ve reasürans şirketlerinin yönetim kurulları genel müdür dahil beş kişiden az olamaz. Genel müdür, yönetim kurulunun doğal üyesidir.

Yabancı sigorta ve reasürans şirketlerinin Türkiyedeki merkez şubelerinde yönetim kurulu yetki ve sorumluluklarını taşıyan ve şube müdürünün de dahil olduğu en az üç kişilik bir müdürler kurulu kurulur.

Yönetim kurulu ve müdürler kurulu üyelerinin yarıdan fazlasının en az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olmaları ve sigortacılık, bankacılık, iktisat, işletmecilik, muhasebe, hukuk, maliye, matematik, istatistik, veya mühendislik alanlarının en az birinde bilgi ve deneyim sahibi kimselerden seçilmeleri şarttır.

Sigorta ve reasürans şirketlerinin denetçileri ikiden az olamaz. Denetçilerin, en az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olmaları ve sigortacılık, bankacılık, iktisat, hukuk, maliye, işletmecilik veya muhasebe alanlarının birinde bilgi ve deneyim sahibi kişilerden seçilmeleri şarttır.

Sigorta ve reasürans şirketlerinin genel müdür ve yardımcılarının en az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olmaları ve genel müdürlüğe atanacakların en az 10 yıl, genel müdür yardımcılığına atanacakların ise en az 7 yıl sigortacılık, bankacılık, iktisat, işletmecilik, muhasebe, hukuk, maliye, matematik, istatistik veya mühendislik alanlarının az birinde bilgi ve deneyim sahibi olmaları, yabancı sigorta ve reasürans şirketlerinin Türkiye'deki merkez şube müdürleri ile müdür yardımcılarının genel müdür ile genel müdür yardımcılarında aranan nitelikleri taşımaları şarttır.

Sigorta veya reasürans şirketlerinde yönetim veya müdürler kurulu başkanı, üyesi, denetçi, genel müdür, genel müdür yardımcısı ile imza yetkisini haiz görevli olarak çalıştırılacak kişilerin bu Kanunun 2 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde sayılan nitelikleri taşımaları şarttır.
Hayat grubunda faaliyet gösteren sigorta şirketleri aktüer çalıştırmak zorundadırlar.
Anasözleşme Değişikliği (1)
Madde 5 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK- 510/5 md;İptal:Ana.Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/5 md. )
 
(1) Bu maddelerin başlıkları, 16/6/1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 4 ve 5 inci maddeleri ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3246
Türkiye'de kurulmuş sigorta ve reasürans şirketlerinin anasözleşmelerinin değiştirilmesinde Müsteşarlığın uygun görüşü aranır. Müsteşarlıkça uygun görülmediği takdirde değişiklik tasarıları genel kurul gündemine alınamaz ve genel kurulda görüşülemez. Sicil Memuru, Müsteşarlığın uygun görüşü olmaksızın anasözleşme değişikliğini Ticaret Siciline tescil edemez.
Yabancı Şirketler İçin Mütekabiliyet Esasları
Madde 6 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK- 510/3 md. )
Sigorta Grupları (1)
Madde 7 - Bilgi Butonu (Mülga: 11/6/1987- 3379/31 md.;Yeniden düzenleme: 20/8/1993-KHK - 510/6 md.; İptal: Ana.Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/6 md. )
Sigortacılık faaliyetleri, hayat sigortaları ve hayat dışı sigortalar olmak üzere iki ana gruba ayrılır.

Bakanlık,bu ana gruplara girecek sigorta branşlarını tespite ve değişen ihtiyaçlara göre yeni sigorta branşlarını tesise yetkilidir. Tesis edilen sigorta branşları Resmi Gazete'de ilan edilir.

Sigorta şirketleri, hayat sigortaları ve hayat dışı sigortalar ana gruplarından sadece birinde faaliyet gösterebilirler.
Madde 8 - Bilgi Butonu (Mülga: 11/6/1987 - 3379/31 md.; Yeniden düzenleme: 20/8/1993 - KHK - 510/7 md; İptal: Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/7 md. )
Bir gerçek veya tüzel kişinin, bir sigorta veya reasürans şirketinin sermayesinin %10 veya daha fazlasını temsil eden payları edinmesi ile bir ortağa ait payların bu şirketlerin sermayesinin %10'unu, %20sini,%33'ünü ya da %50'sini aşması sonucunu doğuran hisse edinimleri ve bir ortağa ait payların yukarıdaki oranların altına düşmesi sonucunu veren hisse devirleri Müsteşarlığın iznine tabidir. Bu hükme aykırı olarak pay defterine yapılan kayıtlar hükümsüzdür.

Bir sigorta veya reasürans şirketinin sermayesinin %10 ve daha fazlasına sahip olacak ortakların kurucularda aranan nitelikleri taşıması şarttır. Bu nitelikleri kaybeden ortaklar temettü hakkı dışındaki ortaklık haklarından yararlanamazlar. Bu durumda diğer haklar Birlik tarafından kullanılır.

İntifa hakkı ile oy hakkının edinilmesinde de bu madde fıkra hükümleri uygulanır.

Bu maddenin uygulanmasında;

a) Bir gerçek kişi ile eşi ve reşit olmayan çocuklarına, bunların yönetim ve denetim  kurullarında bulundukları ya da sınırsız sorumlu ortağı oldukları şirketlere,

b) Kamu tüzel kişilikleri hariç olmak üzere bir tüzel kişinin veya yukarıdaki bentte sayılanların doğrudan veya dolaylı olarak sermayelerinin yüzde 25 ve daha fazlasına sahip oldukları ortaklıklara,

ait hisse ve diğer haklar bir kişiye ait sayılır.
Acenteler (1)
Madde 9 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/8 md.; İptal Ana Mah.25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/8 md. )
Her ne ad altında olursa olsun sigorta şirketine tabi bir sıfatı olmaksızın bir sözleşmeye dayanarak, belli bir yer veya bölge içinde, daimi bir surette Türkiye'deki sigorta şirketlerinin sigorta sözleşmelerine aracılık eden veya bunları sigorta şirketi adına yapan gerçek veya tüzel
(1) Bu maddelerin başlıkları, 16/6/1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 6 ve 8 inci maddeleri ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3246-1
kişilere sigorta acentesi, sigorta acentelerinin acentelik faaliyetleriyle ilgili olarak tayin ettikleri gerçek veya tüzel kişi acentelere ise tali acente denir. Tali acentelik tesisi için sigorta şirketinin yazılı izni gerekir.

Bu Kanunun 2'nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde sayılan niteliklere sahip olmayan kimseler, acentelik yapamazlar, acentelere ortak olamazlar, tüzel kişi acentelerin yönetim ve denetim kurullarında görev alamazlar.

Sigorta şirketlerinin yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile müdürler kurulu üyeleri ve şirket adına imza atmaya yetkili olanlar, görevli bulundukları sigorta şirketinin acentiliğini veya tali acenteliğini yapamazlar, bu acentelerin yönetim ve denetim kurullarında görev alamazlar, bu acentelere ortak olamazlar, ve bunlardan ücret karşılığı herhangi bir iş kabul edemezler. Bu sınırlandırmalar sözkonusu kimselerin eş ve velayeti altındaki çocukları için de geçerlidir.

Sigorta sözleşmeleri yapma ve prim tahsil etme yetkileri sigorta şirketlerine aittir. Bu yetkiler acentilek sözleşmesinde belirtilmek kaydıyla sigorta acentelerine devredilebilir. Tali acentelere sözleşme yapma ve prim tahsil etme yetkileri verilemez.

Sigorta acentelerine verilecek yetkilerin kapsam ve sınırı sigorta şirketlerince,tali acentelere verilecek yetkilerin kapsam ve sınırı ise sigorta acentelerince usulü dairesinde tescil ve ilan olunur. Tescil ve ilandan önce acentelik faaliyetinde bulunulamaz.

Sigorta şirketleri sözleşme yapma ve prim tahsili etme yetkisi verdikleri acentelerini,yetkilerin kapsam ve sınırının ticaret siciline tescil tarihinden itibaren on beş gün içinde Sicile kaydedilmek üzere Birliğe bildirmek zorundadırlar.

(Yedinci fıkra iptal: Ana.Mah.nin 11/3/1999 tarih ve E. 1999/8, K.1999/3 sayılı kararı ile)

Sözleşme yapmaya ve prim tahsiline yetkili sigorta acenteleri, acentelik dışında başka bir ticari faaliyette uğraşamazlar. Bu hüküm sözleşme yapmaya ve prim tahsiline hayat sigortaları ve zorunlu sigortalarla sınırlı olarak yetki verilen acenteler hakkında uygulanmaz.

Sigorta acentelik yapamayacak olanlara acentelik yetkisi veren sigorta şirketleri hakkında 3'üncü maddenin ikinci fıkrasının (d) bendi hükmü uygulanır.

Bankalar, bu maddenin 3, 4 ve 8'inci fıkralarına tabi değildir.

(Son fıkra iptal: Ana.Mah.'nin 24/10/1995 tarih ve E.1995/36, K.1995/56 sayılı Kararı ile.)
Madde 10 - Bilgi Butonu Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/9 md.;İptal: Ana.Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/9 md. )
Sigorta ve reasürans şirketleri, bu Kanunun 2,3 ve 4 üncü maddelerinde yazılı hususlarda meydana gelecek değişiklikleri, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren bir ay içinde Müsteşarlığa bildirmek zorundadırlar.

Yabancı sigorta ve reasürans şirketlerinin Türkiye'deki merkez şubeleri, merkezleri ile ilgili devir, birleşme, tasfiye, bir veya birden fazla sigorta dalındaki sigortacılık faaliyetlerinin durdurulması veya sona erdirilmesi gibi esaslı değişiklikleri de ayrıca bildirmek zorundadırlar.

İzin ve tasdike tabi hususlardaki değişiklikler Müsteşarlığın tasdikiyle yürürlüğe girer.
Madde 11 - Bilgi Butonu (Mülga: 11/6/1987 - 3379/31 md. )
3246-2
3247
Teminat
Madde 12 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/10 md.; İptal: Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/10 md. )
Sigorta şirketleri, sigorta sözleşmelerinden doğan taahütlerine karşılık olmak üzere, sigorta primleri ile orantılı olarak teminat göstermek zorundadırlar.

Hastalık ve ferdi kaza sigortaları ile diğer hayat dışı sigortalarda, her hesap dönemi sonu itibariyle Türkiye'de akdedilmiş sigortalardan fesih ve iptaller çıkarıldıktan sonra kalan prim tutarının %20'sinden çok olmamak üzere Müsteşarlıkça tesbit edilen oranda teminat tesis edilir. Müsteşarlık, hesap dönemine bağlı kalmaksızın yürürlükte bulunan sözleşme tutarları ile orantılı olarak teminat tesis edilmesini isteyebilir.

Sigorta şirketlerinin hayat branşında göstereceği teminat, hayat sigortalarının safi primleri üzerinden ayrılan matematik karşılıkları toplamından hayat sözleşmeleri üzerine yapılmış ikrazların düşülmesinden sonra kalan tutar ile hayat muallak tazminat karşılıkları ve tahakkuk etmiş kar payları ihtiyat toplamıdır. Müsteşarlık, hayat branşında gösterilecek teminatları kısmen veya tamamen kaldırmaya yetkilidir.

Yeni kurulan şirketler, teminat tesis dönemine kadar ödenmiş sermayelerinin %20'si oranında teminat tesis ederler. Sigorta şirketlerinin tesis edecekleri teminatlar herhalükarda ödenmiş sermayelerinin %20'sinden az olamaz.

Teminat olarak kabul edilebilecek değerlerin toplam teminat içerisindeki azami payı, hesap tarzı, miktarı, değerleme esasları, değer düşüş marjı, tesis dönem ve süreleri, bu teminatlara ilişkin blokaj, deblokaj ve değiştirme usulleri ile teminatlara ve hayat grubuna ilişkin diğer hususlar yönetmelikle belirlenir.
Teminat Tesisi (1)
Madde 13 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/11 md.; İptal: Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK- 539/11 md. )
Teminat olarak gösterilen Türk Lirası ve dövizler ile menkul değerler Müsteşarlıkça uygun görülecek bankalarda Müsteşarlık adına bloke edilir ve Müsteşarlığın izni alınmaksızın hiç bir suretle iade olunmaz. Bloke kıymetlerin işlem tarihindeki değerleri esas alınarak aynı değerde başka bir kıymetle değiştirilmelerinde izin aranmaz.

Teminat olarak gösterilecek gayrimenkuller, teminat gösterilecekleri miktar için, Müsteşarlık lehine birinci derece ve sırada ipotek edilir.

Müsteşarlık, teminat olarak gösterilen bütün aktiflerin değer takdirini yeniden yaptırmaya ve teminat eksikliklerini tamamlatmaya veya teminat olarak tesis ettirilen değerlerin değiştirilmesini istemeye yetkilidir. Kıymet takdiri masrafları ilgili şirkete aittir.

Sigorta şirketlerinin tesis ettikleri teminat eksik olduğu takdirde,bloke edilmiş değerlerin faiz, temettü ve benzeri gelirlerinden eksik kısma tekabül eden kısım teminatın tamamlanmasına kadar serbest bırakılmaz. Müsteşarlık,bu gelirleri sigorta şirketlerine ödemeye yetkili veya görevli kişi ve kuruluşlardan teminatın tesis edildiği bankaya bloke etmelerini isteyebilir.Bu kişi ve kuruluşlar blokajla birlikte,hak sahiplerine karşı borçtan kurtulurlar.

Teminat olarak gösterilen değerlerdeki değişmeler dolayısıyla veya başka herhangi bir nedenle teminat fazlası olması halinde bu fazlalık Müsteşarlıkça serbest bırakılır.

Bankalar, nezdlerinde tesis edilen teminata ilişkin hususları tesis tarihinden itibaren en geç beş iş günü içinde Müsteşarlığa bildirmekle yükümlüdürler.
(1) Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 11 inci maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3248
Teminatın Kullanılması
Madde 14 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/12 md.; İptal Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/12 md. )
Teminat, sigortalıların alacaklarına karşılık teşkil eder ve sigorta şirketlerinin malî bünye zafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi hali ile tasfiyesi veya iflası halinde öncelikle tesis edildiği sigorta branşındaki sigortalıların alacaklarının ödenmesine tahsis edilir; artan kısım, diğer branşlara ait bulunan teminata eklenir.(1)

Sigorta şirketlerinin faaliyetlerine son verdiği branşlara ait teminatları o branşa ait tüm borçlarının ödenmiş olması şartıyla Müsteşarlıkça serbest bırakılır.

Teminatlar, sigortalıların tüm alacakları ödenmeden iflas veya tasfiye masasına dahil ve başka nitelikteki alacaklar için dava edilemez veya icra takibine konu olamaz.
Madde 15 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/13 md; İptal: Ana Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme:16/6/1994 - KHK - 539/13 md.)
Aşağıdaki kıymetler teminat olarak kabul edilebilir:

a) Türk Lirası olarak nakden tevdiat ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca alım satım konusu yapılan dövizler,

b) Devlet iç ve dış istikraz tahvilleri, Hazine bonoları, gelir ortaklığı senetleri ile Devletçe ihraç edilecek diğer menkul değerler,

c) Sermayesinin en az %51'i Devlete ait şirketlerin hisse senetleri,

d) Müsteşarlıkça kabul edilen diğer sermaye piyasası araçları,

e) Sigorta şirketlerin Türkiye'de sahip oldukları gayrimenkuller.

Bir şirket tarafından ihraç edilmiş menkul kıymetlerin tutarı toplam teminat içinde %10'u aşamaz.

Gayrimenkuller, toplam teminatın yarısını geçemez ve değerlerinin %80'i oranında teminat kabul edilir.
Teminat Akçeleri Karşılığı Menkul Kıymetlerin Blokajı
Madde 16 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Teminat Akçeleri Karşılığı Gayrimenkullerin Blokajı
Madde 17 - Bilgi ButonuBilgi Butonu Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md.)
Riyazi ihtiyatların serbest bırakılması:
Madde 18 - Bilgi ButonuBilgi Butonu
Hesap senesi içinde,hayat branşındaki tahsilatını tecavüz edecek surette bu branşta sigortalılara tediye yapmak mecburiyetinde kalan şirketlerin mezkür branşa ait riyazi ihtiyat akçeleri karşılıklarından, mütecaviz miktar dahilinde Hazine ve Dış ticaret Müsteşarlığınca tensip edilecek kısım serbest bırakılır.
Hak sahiplerince aranmayan paralar:
Madde 19 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/13 md. )
Yaşama ve ölüm şartlı can sigortalarında ödenmesi gereken paralar ödemeyi gerektiren tarihten itibaren 10 yıl içinde hak sahipleri tarafından aranmamış ise, onuncu yılı takip eden yılbaşından itibaren altı ay içerisinde,
1) Bu fıkrada geçen "malî bünye zafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi hali ile" ibaresi 17/6/2003 tarihli ve 4896 sayılı Kanunun 2 nci maddesi ile eklenmiştir. (2) Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 13 üncü maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir
3249
Tasfiye ve iflas işlemlerinin devamı sırasında hak sahiplerinden müracaat etmeyenler olursa, sigorta şirketlerinin bunlara ödemek zorunda oldukları paralar, müracaatları halinde ödenmek üzere, son bilançonun tanziminden önce,

Sahiplerinin ad ve kimlikleri ile bilinen adreslerini ve hak kazandıkları para miktarlarını gösterir şekilde tanzim olunacak bir cetvel ile Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı emrine Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına tevdi olunur.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına yatırılan bu paralar iki sene içinde sahipleri tarafından aranmadığı takdirde Devlete intikal eder.
Mali Bünyenin Güçlendirilmesi
Madde 20 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/14 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45. K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/14 md. )
Bir sigorta veya reasürans şirketinin tesis etmesi gereken teminatı ya da karşılıkları tesis edememesi yahut sözleşmelerden doğan yükümlülüklerini yerine getirememesi veyahut şirketin mali bünyesinin sigortalıların hak ve menfaatlerini tehlikeye düşürecek şekilde zayıfladığının herhangi bir suretle tesbit edilmesi hallerinde Bakan, uygun bir süre vererek ilgili şirketten;

a) Sermayenin artırılmasını, varsa ödenmemiş kısmının ödenmesini, sermayeye mahsuben şirkete ödeme yapılmasını veya kar dağıtımının durdurulmasını,

b) İştiraklerin veya sabit değerlerin kısmen veya tamamen elden çıkarılmasını,

c) Reasürans anlaşmalarının ve saklama paylarının oran ve miktarlarının değiştirilmesini,

d) Tespit edilecek gündemle genel kurulun toplantıya çağrılmasını,

e) Mali bünyesinin güçlendirilmesine yönelik benzeri diğer tedbirlerin alınmasını,

isteyebilir.

Yönetim kurulu veya müdürler kurulu bu yönde gerekli tedbirleri almak ve aldığı karar ve tedbirleri aylık raporlar halinde Müsteşarlığa bildirmek zorundadır.

Birinci fıkraya göre talep edilen hususların yerine getirilmemesi veya bu tedbirlerin uygulanmasına rağmen mali bünyedeki zayıflamanın devam etmesi yahut şirketin mali bünyesindeki zayıflamanın bu tedbirlerle dahi herhangi bir suretle düzeltilmesine imkan bulunmadığının tespit edilmesi halinde Bakan;

a) Mali bünyeyi zayıflatan karar ve işlemlerin yönetim veya müdürler kuruluna ait olması halinde, yönetim veya denetim veya müdürler kurulu üyelerinden bir kısmını veya tamamını görevden alarak veya yönetim veya denetim veya müdürler kurulu üye sayısını artırarak bu kurullara üye atamaya,

b) Sigorta veya reasürans şirketinin yeni sigorta veya reasürans sözleşmesi yapma yetkisini kaldırmaya,

c) Şirketin faaliyette bulunduğu sigorta branşlarından birine veya tamamına ait sigorta portföyünün teminat ve karşılıkları ile birlikte başka şirket veya şirketlere devrine karar vermeye,

d) (İptal: Ana.Mah.'nin 23/5/1996 tarih ve E.1996/22, K.1996/16 sayılı Kararı ile.)

yetkilidir.
Ruhsatnamenin İptali
Madde 21 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Faaliyete Son Verilmesi ve Tasfiye
Madde 22 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/15 md; İptal:Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45. K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/15 md. )
 
3250
Sigorta veya reasürans şirketleri, faaliyetlerine son vermek ve işlemlerini tasfiye etmek istedikleri takdirde, Bakanlıktan izin alarak durumu Türkiye çapında basımı ve dağıtımı yapılan günlük en az iki gazete ile ilan ve sigortalılar ile alacaklılarına tebliğ etmek zorundadırlar.

Faaliyetlerine son vermek üzere izin alan şirketlerin ruhsatları, izin tarihinden itibaren kendiliğinden geçersiz olur ve bu husus Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilir.

Müsteşarlık, lüzumu halinde, iflas idare memurları ile tasfiye memurlarının değiştirilmesini talep edebilir.

Faaliyete son verme ve tasfiye işlemlerinin yürütülmesi sırasında teminatların ve reasürans yolu ile ödenecek tazminatların öncelikle sigortalıların alacaklarına tahsisi için Müsteşarlıkça gerekli tedbirler alınır.

Tasfiye halinde, en son ilan tarihinden itibaren bir yıl geçtikten ve bütün yükümlülüklerin yerine getirildiğinin belgelendirilmesinden sonra, teminatlar ilgililere iade olunur.

Sigortalılar, teminatlarla karşılanmamış olan alacakları için iflas masasına üçüncü sırada iştirak ederler.
İflas Halinde Hayat Portföyünün Devri ve Teminatların Tamamlanması (1)
Madde 23 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/16 md; İptal; Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/16 md. )
Bir sigorta şirketinin iflası halinde,hayat sigorta portföyünün bütün hak ve yükümlülükleriyle devrini kabul eden bir veya birkaç şirket bulunduğu takdirde, tasfiye neticesi beklenmeksizin Müsteşarlığın izniyle devir yapılır.

İflas eden şirketin pörtföyü ile birlikte teminatlar da devredilir veya devralan şirket tarafından tesis olunur.
Birleşme, Devir ve Portföy Devri
Madde 24 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/17 md; İptal:Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/17 md. )
Bir Sigorta şirketinin bir veya birkaç sigorta şirketi ile birleşmesi, aktif ve pasifleri ile başka bir şirkete devrolunması,sigorta portföyünü kısmen veya tamamen diğer bir sigorta şirketine devretmesi Bakanlığın iznine bağlıdır.

Reasürans şirketleri de bu hükme tabidir.

Portföy devrine ilişkin anlaşma, sigortalıların hak ve menfaatlerine zarar veren hükümler taşıyamaz.

Bu anlaşmada; devredilecek sigorta sözleşmeleri ve bu sözleşmeler ile ilgili tüm hususlar; portföy ile devredilecek varlıklar ve özellikle portföyle ilgili karşılıklar, yatırım gelirleri ve teminatların tabi olacağı hükümler ve portföy devrinin geçerli olacağı tarih açıkça belirtilir.

Birleşme, devir ve portföy devri talepleri, Resmi Gazete'de ve Türkiye çapında basımı ve dağıtımı yapılan günlük iki gazetede birer hafta ara ile en az ikişer defa yayınlanmak suretiyle duyurulur. İlan tarihinden itibaren üç ay içerisinde gerekçeleri ile itiraz etmeyen sigorta ettirenler devir işlemini uygun görmüş kabul edilirler. Sigortalı veya lehdarın değiştirilemeyeceği sigorta sözleşmelerinde itiraz hakkı sigortalı veya lehdara aittir.

Portföy devrinin sigorta ettiren veya sigortalı ve lehdarlara hangi usul ve esaslara göre tebliğ edileceği Müsteşarlıkça tespit edilir.

Bu Kanuna göre devredilen portföyle ilgili olarak devreden tarafından tesis edilen teminat, devralan tarafından varsa eksiği de tamamlanarak ayrıca tesis ettirilmesi kaydıyla serbest bırakılır.
(1) Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 17 nci maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3251
Aktif ve pasifleri ile başka bir şirkete devir olunan, portföylerini devreden, başka bir şirketle birleşen, ruhsatları geçersiz olan sigorta ve reasürans şirketlerinin bu durumları, Müsteşarlıkça Ticaret Sicili Gazetesinden başka Resmi Gazete'de ve Türkiye çapında basımı ve dağıtımı yapılan günlük en az iki gazetede ilan ettirilmek suretiyle duyurulur.
Madde 25 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik 20/8/1993 - KHK - 510/18 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/18 md. )
Sigorta ve reasürans şirketleri yangın ve mühendislik sigorta branşlarında verilen deprem teminatı karşılığında aldıkları ve kendi saklama paylarında kalan primlerle bu primlerin net gelirlerini on beş yıl süre ile deprem hasar karşılığı olarak ayırmak zorundadırlar. Deprem hasar karşılıkları ayrılmasına esas primler ve prim gelirlerinin hesaplanma usulleri ile karşılık oranı Müsteşarlıkça belirlenir.

Sigorta ve reasürans şirketleri, bir yıldan uzun süreli hayat sigortaları ve deprem teminatları dışındaki taahhütleri için cari rizikolar karşılığı;tüm sigorta dallarındaki muallak hasarları için muallak hasar karşılığı ayırmak zorundadırlar.

Cari rizikolar karşılığı, yürürlükte bulunan sözleşmeler için tahakkuk etmiş primlerden komisyonlar düşüldükten sonra kalan tutarın gün esasına göre ertesi yıla sarkan kısmından oluşur; ancak poliçe bazında cari rizikolar karşılığının ayrılamaması halinde hesap dönemi itibariyle tahakkuk eden primlerden iptal ve süresi sona eren sözleşmelere ait primlerin düşülmesinden sonra kalan tutar üzerinden nakliyat branşında asgari % 25, diğer branşlarda asgari % 33,5 oranlarında cari rizikolar karşılığı ayrılır.

Muallak hasarlar karşılığı, tahakkuk etmiş ve hesaben tespit edilmiş tazminat bedellerinden veya bu hesap yapılmamışsa tahmini değerlerinden ibarettir.

Sigorta şirketleri; sigorta acenteleri ve sigortalılar üzerindeki prim alacakları için muhtemel zararlar karşılığı ve hayat branşında faaliyet gösteren sigorta şirketleri Müsteşarlığın uygun göreceği genel kabul görmüş aktüerya hesaplarına göre matematik karşılık ayırmak zorundadır.

Karşılıklar ile bunların kullanımına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle tesbit edilir.
Prim ve Tarifeler
Madde 26 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/19 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/19 md. )
Hayat sigortaları ve süresi bir yılı aşan sağlık sigortaları ile zorunlu sigortalar dışında kalan sigorta sözleşmelerinde uygulanacak tarifeler sigorta şirketi tarafından serbestce belirlenir.

Bakanlık, sigorta tarife ve talimatlarını ve aracılık komisyon hadlerini tespit ve ilana, sigorta tarifelerini tasdike tabi tutmaya, zorunlu sigortaların tarifelerini serbest bırakmaya ve bu hususlarla ilgili tüm tedbirleri almaya yetkilidir.

(Üçüncü Fıkra İptal: Ana.Mah.nin 7/6/1999 tarih ve E.1999/20, K.1999/21 sayılı Kararı ile)

Bu Kanuna ve diğer kanunlara göre yapılması zorunlu kılınan sigortaların primleri ile bunların tarife ve talimatları Bakanlıkça tespit olunur ve Resmi Gazete'de yayımlanır.

Hayat sigortası ile süresi bir yılı aşan sağlık sigortasının tarifeleri ile prim, formül ve cetvellerinin uygulamaya konulabilmesi Müsteşarlığın onayına bağlıdır.
3252
Sigorta şirketleri, özellik arzeden sigorta konuları dışında uygulayacakları tarifelerini tespit etmek ve müşterilerinin emrine hazır tutmak zorundadırlar.

Sigorta priminin peşin tahsili esastır. Primin taksitle ödenmesi kararlaştırıldığında taksit tutar ve vadeleri poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir veya bu şartlar poliçe üzerine yazılır.

(Son fıkra iptal: Ana.Mah'nin; 7/5/1997 tarih ve E.1997/40, K.1997/47.)
Sigorta Acenteleri Tarafından Tahsil Edilen Primler ve Sigorta Acentelerine Sağlanacak Menfaatler (1)
Madde 27 - Bilgi ButonuBilgi Butonu Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/20 md; İptal Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/20 md. )(2)
Sigorta acenteleri, bir hafta süresince tahsil ettikleri primlerin komisyon ve ilgili vergiler düşüldükten sonra kalan kısmını, en geç ertesi haftanın son iş gününün bitimine kadar sigorta şirketine intikal ettirmek zorundadırlar. Tahsil ettiği sigorta primini sigorta şirketine bu süre içerisinde intikal ettirmeyen, ilgili mevzuatın asgari peşin tahsilat ve azami vade şartlarına ilişkin hükümlerine aykırı işlem yapan veya sigorta şirketince kendisine verilen yetkilerin dışına çıkarak, sözleşme akdeden sigorta acentelerinin acentelik yetkileri sigorta şirketi tarafından kaldırılır ve bu husus sicile işlenmek üzere gerekli bilgi ve belgelerle Birliğe bildirilir. Tahsil ettiği primleri sigorta şirketine intikal ettirme yükümlülüğüne uymayan sigorta acenteleri bu yükümlülüklerini yerine getirmedikçe sigorta acentelik faaliyetine devam edemezler.

Bu madde hükmü uyarınca, acentelik yetkisi aynı yıl içinde ikinci defa kaldırılan acentelere, bu Kanunun 9'uncu maddesinin ikinci fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, bir daha sözleşme yapma ve prim toplama yetkisi verilemez. Bu hükme aykırı hareket eden sigorta şirketleri hakkında 3'üncü maddenin ikinci fıkrasına göre işlem yapılır.
Genel Şartlar, Tarife ve Talimat ve Sigorta Sözleşmesi
Madde 28 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/21 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/21 md. )
Sigorta sözleşmeleri, Müsteşarlıkça onaylanan genel şartlara uygun olarak yapılır.

Sigorta poliçeleri, genel şartları kapsayacak şekilde düzenlenir.

Sigorta şirketleri, kişi ya da kuruluşları sigorta sözleşmesi yapmak için davet veya teşvik amacıyla gerçeğe aykırı, yanıltıcı veya aldatıcı beyan ve tahminde bulunamazlar, her çeşit tarife, broşür, izahname ve diğer belgeler ile reklam ve ilanlarını, taahhütleriyle sigortalıya sağlayacakları hak ve menfaatlerin sınır ve kapsamı dışında bir anlayışa neden olacak şekil ve surette düzenleyemezler.

Acente, broker ve prodüktörler de yukarıdaki fıkra hükmüne uygun hareket etmek zorundadırlar.

Bir sözleşmenin unsurları içerisinde taraflardan birinin bu sözleşmede yeralan herhangi bir hususta sigorta yaptırmaya zorunlu tutulduğu hallerde, sözleşmeye sigortanın belirli bir şirkete yaptırılmasına ilişkin olarak konulmuş şartlar hükümsüzdür.

Hayat sigortalarına ilişkin sözleşmelerin yapılmasına dair teklifnamenin sigorta şirketine ulaştığı tarihten itibaren 30 gün içinde sigorta şirketi tarafından red edilmemesi halinde sigorta sözleşmesi yapılmış olur.
(1) a - Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nın 20 nci maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. b - Bu maddenin uygulaması ile ilgili olarak “İşlenemeyen Hükümler” bölümünde yer alan 16/6/1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 32 nci maddesine bakınız. (2) Bu madde Ana. Mah.nin 30/10/2001 tarihli ve E.2001/403,K.2001/345 sayılı kararıyla iptal edilmiş olup,iptal hükmünün kararın Resmi Gazete’de yayım tarihi olan 16/1/2002 tarihinden başlayarak 1 yıl sonra yürürlüğe gireceği hükme bağlanmıştır.
3253
Sigorta şirketleri, ilk defa uygulamaya koyacakları sigorta teminat şart ve esaslarını, uygulamaya başlamadan en geç onbeş gün önce Müsteşarlığa göndermek ve mevzuata ve  sigortacılık esaslarına aykırı bulunan veya sigortalıların gorta teminat şart ve esaslarını, Müsteşarlığın talebi halinde değiştirmek zorundadırlar.
Yurtdışında Yaptırılabilecek Sigortalar ve Zorunlu Sigortalar
Madde 29 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/22 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/22 md. )
Türkiye'de yerleşik gerçek veya tüzel kişiler, Türkiye'deki sigortalarını, münhasıran Türkiye'de faaliyette bulunan ruhsatlı sigorta şirketlerine ve Türkiye'de yaptırmak zorundadırlar.

Ancak,

a) İhracat ve ithalat konusu olan mallar için nakliyat sigortaları,

b) Uçak, helikopter ve gemilerin; dış kredi ile satın alındığı takdirde borcu ödeninceye kadar, yurtdışından finansal kiralama yoluyla getirilmesi halinde ise finansal kiralama sözleşme süresi ile sınırlı olmak üzere yaptırılacak tekne sigortaları,

c) Gemilerin sorumluluk sigortaları,

d) Hayat sigortaları,

e) Kişilerin Türkiye haricinde iken seyahatleri sırasında yaptıracakları ferdi kaza, hastalık ve motorlu taşıt sigortaları,

yurt dışında da yapılabilir.

Gerektiği takdirde bu sigortalara ilişkin esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.

Bakanlar Kurulu, kamu yararı açısından gerekli gördüğü hallerde zorunlu sorumluluk sigortaları ihdas edebilir. Bakanlık, zorunlu sigortaların tarife ve talimatlarını tespit eder.

Zorunlu sigortalara ilişkin uygulama esasları, Bakanlar Kurulu kararlarında belirtilir.

Sigorta şirketleri, faaliyet gösterdikleri branşlarla ilgili zorunlu sigortaları yapmakla yükümlüdürler.

Mesleki nitelikte olsun veya olmasın bir faaliyetin icrası ya da bir şeyin kullanılması için izin veya ruhsat vermeye, bunları denetlemeye yetkili merciler, bu işlerle ilgili zorunlu sigortaların yaptırılıp yaptırılmadığını araştırmak ve denetlemekle yükümlü olup, zorunlu sigortaları yaptırmayanların bu  izin ve ruhsatlarını iptale de yetkilidir.
Sigorta Denetleme Kurulu
Madde 30 - Bilgi ButonuBilgi Butonu5217(2005), 4684(2002) (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/23 md.; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/23 md. )
Sigorta ve reasürans şirketleri ile sigortacılık işlemi yapan veya sigortacılık alanında faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişiler, bu Kanun ve diğer kanunların sigortacılıkla ilgili hükümleri yönünden Sigorta Denetleme Kurulu'nun denetimine tabidir.

Sigorta ve reasürans şirketlerinin faaliyetleri, varlıkları, iştirakleri, alacakları, özkaynakları, borçları ile mali bünyeyi ve idari yapıyı etkileyen diğer tüm unsurların tespit ve  tahlili Kurul uzman ve uzman yardımcıları ile aktüer yardımcıları tarafından yapılır.

Kurul Başkanı da, kurul uzmanı sıfat ve yetkisine sahiptir.

(Mülga dördüncü fıkra: 14/7/2004- 5217/31 md.)

(Mülga beşinci fıkra: 14/7/2004- 5217/31 md.)
    
3254
Faaliyet Raporu
Madde 31 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Bilgi Verilmesi ve İbraz Yükümlülüğü (1)
Madde 32 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/24 md.; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/24 md. )
Sigorta denetleme uzman ve uzman yardımcıları ile aktüer ve aktüer yardımcıları; sigorta ve reasürans şirketleri ile bunların iştirakleri sigorta aracıları ve bankalar da dahil olmak üzere diğer gerçek ve tüzel kişilerden bu Kanun hükümleri ile ilgili görecekleri bütün bilgileri istemeye; bunların tüm defter, kayıt ve belgelerini incelemeye yetkili olup bunlar da istenilen bilgileri incelemeye hazır bulundurmakla ve ibrazla yükümlüdür.

Devlet daire ve kuruluşları, Birlik, Türkiye  Motorlu Taşıtlar Bürosu ve benzeri kuruluşlar, görevleri ile ilgili istenecek her türlü bilgiyi gizli de olsa, sigorta denetleme uzman ve yardımcıları ile aktüer ve aktüer yardımcılarına verirler.
Sigorta Tetkik Kurulu
Madde 33 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
İhtisas Komiteleri
Madde 34 - Bilgi Butonu Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/25 md.; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/25 md. )
Müsteşarlık, Kanunun gerekli kıldığı tarife ve talimatlar ile sigortacılığın geliştirilmesi için araştırma ve inceleme yaptırılması amacıyla sigortacılık konusunda bilgi ve uzmanlık sahibi kişilerden oluşacak ihtisas komiteleri kurabilir.

Komitelerin giderleri, Bakanlıkça onaylanacak esaslar uyarınca Birliğe üye şirketler tarafından karşılanır.

Komitelerin çalışma esasları hazırlanacak yönetmelikle düzenlenir.
Tetkik Kurulu ve Tarife Komitesi Talimatnamesi
Madde 35 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Sigorta şirketleri birliği:
Madde 36 - Bilgi ButonuBilgi Butonu
Bu kanunun mer'iyete vaz'ı tarihinden itibaren üç ay içinde sigortacılık meslekinin inkişafı, sigorta şirketleri arasında tesanüt temini ve haksız rekabeti bertaraf edecek tedbirleri ittihaz ve tatbik etmek maksadiyle hükmi şahsiyeti haiz bir sigorta ve reasürans şirketleri birliği kurulur.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Birlik kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olup,merkezi İstanbul'dadır. Türkiye'de çalışan bütün sigorta ve reasürans şirketleri kuruluş işlemlerinin tamamlanmasından ve ruhsatnamelerinin alınmasından itibaren üç ay içinde birliğe üye olmaya mecburdurlar.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.):Birlik 1 inci fıkrada belirtilen amaçlar dışında hiçbir faaliyet gösteremez, siyasetle uğraşamaz, siyasi partiler, sendikalar ve derneklerle ortak hareket edemez.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.):Birliğin organları, Birlik Başkanı, Genel Kurul, Yönetim Kurulu, Disiplin Kurulu ve Denetim Kuruludur.
    
(1) Bu maddenin başlığı, 16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 24 üncü maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3255
(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Genel Kurul, sigorta ve reasürans şirketlerinin genel müdürleri veya şirketi temsile yetkili kişilerden oluşur.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Birlik Başkanı, 9 asıl ve 9 yedek üyeden oluşan Yönetim Kurulu, 3 asıl, 3 yedek üyeden oluşan Disiplin Kurulu ve 3 asıl ve 3 yedek üyeden oluşan Denetim Kurulu, Genel Kurul tarafından seçilir. Birlik Başkanı Yönetim Kurulunun başkanıdır.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Birliğin organ seçimleri bu Kanunda öngörülen esaslar çerçevesinde yargı gözetimi altında gerçekleştirilir. Seçim yapılacak genel kurul toplantısından en az onbeş gün önce seçimlere katılacak üye sigorta ve reasürans şirketleri ile temsilcilerini belirleyen liste, toplantının gündemini, yerini, gününü, saatini ve çoğunluk olmadığı takdirde yapılacak ikinci toplantıya ilişkin hususları belirten bir yazı ile birlikte üç nüsha olarak Yüksek Seçim Kurulunca belirlenecek seçim kurulu başkanı hakime tevdi edilir. Hakim gerekli incelemeyi yaparak listeyi ve diğer hususları onaylar; bir sandık kurulu başkanı ve iki sandık kurulu üyesi ile bunlar için birer yedek üye atar. Oy verme işlemi gizli oy açık tasnif esaslarına göre yapılır. Seçim süresinin sonunda,seçim sonuçları tutanakla tespit edilip seçim sandık kurulu başkanı ve üyeleri tarafından imzalanır. Tutanağın düzenlenmesinden itibaren iki gün içinde seçimlere yapılacak her türlü itirazlar hakim tarafından aynı gün incelenir ve kesin olarak karara bağlanır.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Birlik, sigortacılık mesleğinin geliştirilmesi maksadıyla sigortacılık alanında araştırma amacına yönelik kuruluşlar kurabilir, kurslar açabilir,seminer, konferans gibi eğitim faaliyetlerinde bulunabilir, Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığının izni ile tüzelkişiliği haiz sigortacılıkla ilgili bürolar oluşturabilir. Memleket içinde ve dışında sigortacılıkla ilgili meslek kuruluşlarına üye olabilir.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Birliğin organlarının görevleri, çalışma esas ve usulleri, selahiyetli organlarının alacağı kararların uygulanması esas ve usulleri ile bu maddenin uygulanmasına dair sair hususlar Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliğinin görüşü alınarak Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığınca çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliğinin masraflarına iştirak payları üye şirketlerinin 1 yıl zarfında Türkiye dahilinde elde ettikleri direkt prim gelirleri toplamına göre yönetmelikteki esaslar dairesinde hesap edilir ve paylaştırılır. Masraf iştirak payları bildirim tarihinden itibaren üç ay içinde ödenmediği takdirde icra yoluyla tahsil olunur. Masraf iştirak paylarının ödenmesine dair kararlar İcra ve İflas Kanununun 68 inci maddesinde yazılı resmi belge niteliğindedir.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Üçüncü fıkrada belirtilen yasaklara uymayan Birliğin sorumlu organlarının görevlerine son verilmesine ve yerlerine yenilerinin seçilmesine Adalet Bakanlığının, Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığının teklifine dayanarak veya doğrudan doğruya isteği uyarınca bulundukları yer Cumhuriyet savcılığının açacağı dava üzerine o yerdeki Asliye Hukuk Mahkemesince basit usule göre yargılama yapılarak karar verilir ve dava engeç üç ay içinde sonuçlandırılır.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Mahkemece yukarıdaki fıkrada yazılı organların görevlerine son verilmesi halinde kararda ayrıca, görevlerine son verilen organları bu Kanunda yazılı usullere göre seçecek Genel Kurulu toplamak üzere Birlik Genel Kurulu delegeleri arasından beş kişi de görevlendirilir. Seçim görevlendirilen bu beş kişi tarafından bir ay içinde sonuçlandırılır. Görevlendirilen bu beş kişi bu fıkrada yazılı süre içinde görevlerine son verilen organlar gibi görevli ve yetkili olup, aynı şekilde sorumludurlar. Bu fıkra hükmüne göre seçilecek yeni organlar eski organların görev sürelerini tamamlarlar.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığının bu Kanun uyarınca Birlik organlarının karar ve işlemleri hakkındaki tasarruflarına Birliğin organları tarafından uyulması zorunludur. Bakanlığın tasarruflarını kanuni bir sebep olmaksızın yerine getirmeyen veya eski kararda direnme niteliğinde yeni bir karar veren ya da Kanunun zorunlu kıldığı işlemleri Bakanlığın uyarısına rağmen yerine getirmeyen Birlik organları hakkında da 11 ve 12 nci fıkralar hükümleri uygulanır.
    
3256
(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Görevlerine son verilen organ üyelerinin Kanunda yazılı ceza sorumlulukları saklıdır. Bu organların yukarıdaki fıkra gereğince görevlerine son verilmesine neden olan tasarrufları hükümsüzdür.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Türk Devletinin varlık ve bağımsızlığının, ülkenin ve milletin bölünmez bütünlüğünün, toplumun huzurunun korunması ve Devletin Anayasada belirtilen temel niteliklerini tehdit edici faaliyetlerin önlenmesi bakımından gecikmesinde sakınca bulunan hallerde mahallin en büyük mülki amiri Birliğin sorumlu organlarını geçici olarak görevden uzaklaştırabilirler.

(Değişik fıkra: 11/6/1987 - 3379/24 md.): Görevden uzaklaştırma kararı dayanakları ile birlikte üç gün içinde onbirinci fıkrada sözü edilen mahkemeye bildirilir. Mahkeme, görevden uzaklaştırma kararının yerinde olup olmadığını, dosya üzerinde inceleyerek bu konudaki kesin kararını en geç on gün içinde verir. Mahkemece görevden uzaklaştırmanın yerinde olduğuna karar verilmesi halinde onikinci fıkra hükümleri uygulanır.
    
Diğer Sigorta ve Reasürans Aracıları
Madde 37 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/26 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/26 md. )
Sigorta sözleşmelerinde sigortalıyı temsil ederek ve sigorta şirketinin seçiminde tamamen tarafsız ve bağımsız davranarak, tehlikelerin sigorta edilmesi için sigorta sözleşmesi yapmak isteyenlerle sigorta şirketlerini bir araya getiren, sigorta sözleşmesinin akdinden önceki gerekli hazırlık çalışmalarını yapan ve gerektiğinde bu anlaşmaların uygulanmasında, özellikle tazminatın ödenmesinde yardımcı olan gerçek veya tüzel kişilere sigorta brokeri, bu işleri sigorta şirketleri ile reasürans şirketleri arasında yapanlara da reasürans brokeri denir.

Sigorta ve Reasürans brokerlerinin Müsteşarlıktan ruhsat almaları zorunludur.

Sigorta ettiren ve sigortacıya bağlı olmaksızın çeşitli sigorta dallarında sigorta olmak isteyenlere bilgi vererek sigorta sözleşmesinin şartlarını müzakere ve tehlikenin konusu ve özelliklerine göre sigorta teklifnamesini hazırlamada yardımcı olan ve çalışmalarının karşılığı olarak komisyon alan gerçek veya tüzel kişilere prodüktör denir. Prodüktörlerin faaliyette bulunabilmek için     Birlikten Prodüktörlük Belgesi almaları zorunludur.

Broker ve prodüktörler acentelik yapamazlar.

Sigortacılık mevzuatına aykırı hareketlerinden dolayı hapis veya birden fazla ağır para cezası ile cezalandırılanlar ile emniyeti suistimal, dolandırıcılık, karşılıksız çek keşidesi, hırsızlık, zimmet, ihtilas, rüşvet, irtikap, sahtekarlık gibi yüz kızartıcı suçlardan dolayı mahküm olanlar, müflisler ve konkordato ilan edenler, brokerlik ve prodüktörlük yapamazlar ve brokerlik ve prodüktörlük yapan tüzel kişilere ortak olamazlar.

Brokerlerin ve Prodüktörlerin işe başlamalarına, kuruluşlarına, faaliyetlerine ve yapamayacakları işlere ilişkin usul ve esaslar ve defter, belge ve kayıt düzeni ile ilişkin diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir.
Aktüerler ve Sigorta Hasar Eksperleri ve Yeşil Kart Hasarları (1)
Madde 38 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/27 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/27 md. )
İstatistik ve olasılık hesapları yoluyla sigorta rizikolarını ve primlerini hesaplayan kişilere aktüer sigorta edilen rizikoların gerçekleşmesi sonucunda ortaya çıkan kayıp ve hasarların miktarını, nedenlerini ve niteliklerini tespit ile mutabakatlı kıymet, ön ekspertiz ve gözetim gibi işlemleri mutad meslek halinde yapan kişilere sigorta hasar eksperi denir.
(1) Bu maddenin başlığı, 16/6/1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 27 nci maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3257
Aktüerlik ve sigorta hasar eksperliği yapabilecek kişilerin nitelikleri, çalışma usul ve esasları ile aktüerlik ve sigorta hasar eksperlik mesleğinin düzenlenmesine ilişkin diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir.

Sigorta hasar eksperleri, görevlerini açıklık, doğruluk ve tarafsızlık içinde yapmak ve sigortalılar ile sigorta şirketleri arasında taraf oldukları izlenimini yaratacak fiil  ve hareketlerden kaçınmak zorundadırlar.

Sigorta hasar eksperleri, taraflardan birisi ile arasında tarafsızlığını şüpheye düşürecek önemli nedenler veya taraflardan biri ile Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 245'inci maddesinin 1.2 ve 3 numaralı bentlerinde yazılı derecelerde akrabalığı veya bir iş ortaklığı varsa, eksperlik görevini kabul edemezler.

Yurt dışında sigortalanmış bulunan ve yerel bürolarca geçerli sigorta sertifikalarını taşıyan motorlu kara taşıt araçları tarafından Türkiye'de neden olunan hasarların tespiti, Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu eksperleri tarafından yapılır. Bu hasarların tedvir ve tesviyesi; Türkiye'de geçerli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası limitlerine kadar, münhasıran Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu'na aittir.
Kayıt Düzeni, Bilanço ile Kar ve Zarar Cetvelinin İlgili Mercilere Gönderilmesi ve İlanı ile Mali Bünyeye İlişkin Rasyolar
Madde 39 - Bilgi Butonu (Değişik: 20/8/1993 - KHK - 510/28 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/28 md. )
Sigorta ve reasürans şirketleri, hesaplarını ve yıllık bilançoları ile kar ve zarar cetvellerini Birlik tarafından hazırlanarak Müsteşarlıkça uygun görülecek tek düzen hesap planı, tip bilanço ve kar ve zarar cetvelleri ile bunların uygulanma ve düzenleme esaslarına ilişkin izahnameye uygun olarak tutmak ve düzenlemek zorundadırlar. Bu belgelerdeki değişiklikler de aynı usule tabidir.

Müsteşarlık, sigorta ve reasürans şirketleri ile acenteler ve diğer sigorta ve reasürans aracılarının Türk Ticaret Kanunu'nun veya Vergi Usul Kanunu'nun zorunlu kıldığı defterlerden başka,bazı işlemlerin özel bir deftere kaydetmelerini istemeye ve defterlerin düzenlenmesiyle ilgili usul ve esasları tesbite yetkilidir.

Sigorta sözleşmeleri ve bu sözleşmelere ilişkin primler,primlere ilişkin iptal, tahsilat ve taksitlendirme gibi hususlar,hesaplarda,her bir poliçe itibariyle ayrı ayrı gösterilir.

Sigorta ve reasürans şirketleri, bilançoları ile kar ve zarar cetvellerinin denetçilerince onaylanmış birer örneğini, genel kurullarının onayladığı tarihten itibaren bir ay içinde ve yurt çapında basımı ve dağıtımı yapılan günlük iki gazete ile ilan etmek ve bunlarla birlikte yönetim kurulu ve denetçi raporlarının birer örneğini Müsteşarlığa ve Birliğe göndermek zorundadırlar.

Türkiye'de şube açmak suretiyle faaliyette bulunan yabancı sigorta ve reasürans şirketlerinin faaliyetlerine ait bilançoları ile kar ve zarar hesapları Türkiye'deki yönetim merkezleri tarafından düzenlenir ve müdürler kurulu tarafından onaylı olarak birinci fıkradaki mercilere verilir ve aynı fıkraya göre ilan olunur. Bu şirketlerin merkezlerinin bilançoları ile kar ve zarar cetvelleri de kurulu bulundukları ülkede yetkili organlarınca onaylandıkları tarihten itibaren aynı mercilere gönderilir.

Hayat sigorta şirketleri tarafından gönderilecek bilanço ile kar ve zarar cetveline, yetkili bir aktüer tarafından onaylanacak matematik karşılıkları ve sigortalılara dağıtılacak kar payının özetini gösteren bir belge eklenir.

Gerçeğe uygun olmadığı, aldatıcı veya yanlış düzenlendiği Müsteşarlıkça tesbit edilen bilanço, kar ve zarar hesaplarının düzeltilmiş şekli,durumun tebliğinden itibaren ilgili şirketçe on gün içinde ilanın yapıldığı gazetelerde yayınlanır.
3258
Sigorta ve reasürans şirketleri,Birliğin görüşü alınarak Müsteşarlık tarafından belirlenecek esaslara ve örneğe uygun olarak hesap özeti düzenlemek zorundadırlar.Hesap özetleri,genel müdür ile sorumlu muhasebeci tarafından imza edilmiş ve denetçiler tarafından ve hayat sigorta şirketlerinde ayrıca bir aktüer tarafından onaylanmış olarak,Müsteşarlıkça belirlenecek süreler içinde Müsteşarlığa ve Birliğe gönderilir.

Müsteşarlık sigorta ve reasürans şirketlerinin;

1) Mali bünyeleri ve kaynaklarının kullanımı ile ilgili düzenlemeler yapmaya ve oranlar tesisine,

2) Yükümlülük karşılama yeterliliklerinin sağlanması için gerekli özkaynak miktarını belirlemeye,

3) İştiraklerine,menkul değerlere, gayrimenkullere ve diğer kıymetlere yatırabilecekleri kaynaklarının miktar veya oranlarını belirlemeye,

4) Belirleyeceği esaslar ve örneklere uygun olarak her türlü bilgi,cetvel, rapor ve mali tablolar istemeye,gerekli görüldüğü takdirde mali tabloları yayınlatmaya,

5) Yükümlülük karşılama yeterliliğinin tesis edilemediği durumlarda prim ve hasarlarla orantılı olarak teminat ayırtmaya ve bununla ilgili usul ve esasları tesbite,

6) Konsolide mali tablolar hazırlamaları için gerekli düzenlemeleri yapmaya, konsolidasyona tabi olacak doğrudan ve dolaylı iştirakleri ile yönetim ve denetimine sahip oldukları ortaklıkları,faaliyet alanları ve iştirak oranları itibariyle belirlemeye ve konsolide mali tabloların ilan edilmesi ile ilgili usul ve esasları tesbite,

7) Bağımsız dış denetim kuruluşlarınca denetlenmelerini düzenlemeye,

yetkilidir.
Madde 40 - Bilgi Butonu (Mülga: 11/6/1987 - 3379/31 md. )
Sigorta Şirketlerinin Faaliyet Sahası ve Aktif Azaltıcı İşlemler Yasağı (1)
Madde 41 - Bilgi Butonu (Değişik: 16/6/1994 - KHK - 539/29 md. )
Sigorta şirketleri bizzat iştigal konularıyla ilgisi olmayan taahhüt ve işlemlere girişemezler.

Sigorta şirketlerinin ortakları ve çalışanları şirket statüsü veya genel kurul veya yönetim kurulu kararıyla saptanan hükümler dahilinde personele yapılan ödemeler,yardım veya verilen avnslar hariç şirket kaynaklarını dolaylı veya dolaysız olarak kullanamaz, aktifin değerini düşüren işlemlerde bulunamazlar.

Sigorta şirketleri kendi borçları veya sigorta işlemlerinden doğanlar hariç olmak üzere personeli,ortakları,iştirakleri veya diğer kişi veya kurumlar lehine mal varlığını teminat olarak gösteremez,kefil olamaz ve kredi sağlayamazlar.
Cezai müeyyideler:
Madde 42 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
3 üncü maddedeki mecburiyetlere aykırı olarak ruhsatname almaksızın sigorta muameleleri yapanlar 5 000 000,- liradan 50 000 000.- liraya kadar ağır para cezası ile cezalandırılırlar.

Aynı fiilin ikinci defa işlenmesi halinde üç aydan bir seneye kadar hapis cezası ile birlikte yukarıdaki para cezasının iki katına hükmolunur.

Ruhsat alıp da, usulü dairesinde tescil ve ilan ettirmeksizin sigorta muameleleri yapanlara 500 000 - liradan 5 000 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.
Madde 43 - Bilgi Butonu (Mülga: 11/6/1987 - 3379/31 md. )
Madde 44 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
 
(1) Bu maddenin başlığı,16.6.1994 tarih ve 539 sayılı KHK'nin 29 uncu maddesi ile değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
3259
10 uncu maddedeki değişikliklerin bildirilmesi mecburiyetini yerine getirmeyenlerle, bildirim mecburiyetinin yerine getirilmesine rağmen Bakanlıkça tasdik edilmemiş değişiklikleri uygulayanlara 500 000,- liradan 5 000 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.

Bakanlıkça tasdik edilmesi gereken işlemleri bildirim mecburiyetini yerine getirmeden uygulayanlara verilecek ceza 1 000 000,- lira ağır para cezasından aşağı olamaz.
Madde 45 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
12 nci maddeye aykırı olarak sabit ve mütehavvil teminat akçelerini kasden tesis etmeyenlere veya kasden noksan hesap veya tesis edenlere, 5 000 000,- liradan 25 000 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.

Aynı fiilin ikinci defa işlenmesi halinde altı aydan üç seneye kadar hapis cezası ile birlikte yukarıdaki para cezasının iki katına hükmolunur.
Madde 46 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
3 üncü maddenin 2 nci fıkrası ile 13, 16 ve 17 nci maddelerindeki mecburiyetlere riayet etmeyenler 1 000 000,- liradan 5 000 000,- liraya kadar ağır para cezası ile cezalandırılırlar.

Aynı fiilin ikinci defa işlenmesi halinde yukarıdaki para cezasının iki katına hükmolunur.
Madde 47 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
19 uncu madde hükümlerine aykırı hareket edenlere 500 000 - liradan 5 000 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.

Aynı fiilin ikinci defa işlenmesi halinde hükmolunacak para cezası yukarıdaki cezanın iki katıdır.
Madde 48 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
25, 26 ve 27 nci maddeler ile 26 ncı maddede belirtilen yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenlere 2 500 000,- liradan 12 500 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.

Aynı fiilin ikinci defa işlenmesi halinde hükmolunacak ağır para cezası yukarıdaki cezanın iki katıdır.
Madde 49 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik:11/6/1987 - 3379/28 md. )
28 inci maddedeki memnuiyetlere aykırı hareket edenlere 500 000,– liradan 5 000 000,– liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.

Aynı fiilin ikinci defa işlenmesi halinde,hükmolunacak ağır para cezası yukarıdaki cezanın iki katıdır.
Madde 50 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
29 uncu madde hükmüne aykırı hareket edenlere 500 000,- liradan 2 500 000,– liraya kadar ağır para cezası hükmolunur. Ancak hükmolunacak para cezası, ödenen primin on mislinden az olamaz.
Madde 51 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
Sigorta ve reasürans şirketlerinin itibarını kırabilecek veya şöhretine zarar verebilecek bir hususu isnat edenler veya bu yolda asılsız haberler yayanlar bir aydan üç aya kadar hapis ve 250 000,- liradan 1 000 000,- liraya kadar ağır para cezasına mahküm edilirler.

Bu fiilin Basın Kanununda yazılı neşir vasıtalarından biri ile veya radyo veya televizyon yolu ile işlenmesi halinde, iki aydan altı aya kadar hapis ve 1 000 000,- liradan 5 000 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.
3260
Madde 52 - Bilgi Butonu
Bu kanunun tatbikını murakabe vazifesi ile mükellef olanlar ile bu teşkilatta çalışan diğer memurlardan, vazifeleri dolayısiyle ifşasında zarar melhuz olan bir sırra vakıf olup da meşru bir sebebe müstenit olmaksızın o sırrı salahiyetli mercilerden gayrısına ifşa edenler hakkında Türk Ceza Kanununun 198 inci maddesi tatbik edilir ve muvakkaten memuriyetten mahrumiyetlerine de karar verilir.
Madde 53 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
32 nci maddede yazılı mecburiyet ile 41 inci maddedeki memnuiyete riayet etmeyenler 500 000,- liradan 2 500 000,- liraya kadar ağır para cezasına mahküm edilirler.

Murakabe ve teftişte vazifelilere mümanaat edenlere veya yapacakları tetkikatı kasten yanlış yola sevkedenlere, yukarıdaki cezadan başka,ayrıca bir aydan bir seneye kadar hapis cezası hükmolunur.
Madde 54 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
4 , 9, 36, 37 ve 38 inci madde hükümlerine ve bu maddelerde belirtilen yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenlere 500 000,- liradan 2 500 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.
Madde 55 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/28 md. )
39 uncu maddedeki mecburiyetleri yerine getirmeyenler ile hakikate aykırı bilanço, kar ve zarar hesabı tanzim ve tasdik edenlere 1 000 000,- liradan 5 000 000,- liraya kadar ağır para cezası hükmolunur.
Madde 56 - Bilgi Butonu
45, 46 ve 48 inci maddelerde yazılı fiillerin üçüncü defa işlenmesi halinde Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığının talebi ile sigorta şirketlerinin ruhsatnamesi mahkeme kararı ile istirdat olunur. Ruhsatnamenin istirdadı halinde bu kanun hükümlerine göre şirketin tasfiyesine gidilir.

Mükerrer istihsal organı ise icrayı faaliyetten menolunur.
Madde 57 - Bilgi Butonu
Bu kanunda yazılı cürümlerin mesulleri şahsın tayin edilmemiş bulunan hallerde, cezai mesuliyet, bu kanunun hükmünü yerine getirmekle mükellef olan idare meclisi reis ve azalıklarından ve imzalariyle şirketi ilzama salahiyetli müdür ve memurlardan,cezayı müstelzim fiili işlemiş veya buna iştirak etmiş veya bu hususta emir vermiş olanlara racidir.
Kovuşturma Usulü
Madde 58 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik:20/8/1993 - KHK - 510/29 md; İptal: Ana. Mah.nin 25/11/1993 tarih ve E.1993/45, K.1993/47 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 16/6/1994 - KHK - 539/30 md. )
Bu Kanunda yazılı suçlara ilişkinsoruşturma Müsteşarlıkça yapılarak durum ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına bir müzekkere ile bildirilir.Müsteşarlık bu başvuruyla müdahil sıfatını kazanır.

Müsteşarlık, Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından verilen takipsizlik kararına itiraza yetkilidir.

Bu Kanuna aykırı fiillerden haberdar olan Cumhuriyet Başsavcısı,gerekli soruşturmanın yapılmasını teminen durumu Müsteşarlığa bildirir.Kovuşturmaya devam edilebilmesi, Müsteşarlığın ilk fıkrada belirtilen usul uyarınca yazılı başvuruda bulunmasına bağlıdır. Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde savcılık gerekli önlemleri almaya yetkilidir.

Şu kadar ki;acenteler ve diğer sigorta ve reasürans aracılarının bu Kanunda suç sayılan fiilleri hakkında yapılan kovuşturmalarda, bu maddede yazılı usulün uygulanmış olması şartı aranmaz.
Müteferrik hükümler:
Madde 59 - Bilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/29 md. )
Türkiye'de faaliyette bulunan sigorta şirketlerinin,Türkiye'de akdettikleri her nevi sigorta miktarları üzerinden Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığınca onaylanmış saklama payları-
3261
na uygun olarak kendi üzerlerinde muhafaza ettikleri kısımdan mütebakisini kısmen veya tamamen mükerrer sigorta mecburiyetine tabi tutmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.
Madde 60 - Bilgi Butonu (Mülga: 11/6/1987 - 3379/31 md. )
Madde 61 - Bilgi Butonu
Heyeti Vekilece kabul olunacak fevkalade hallerde Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığınca umumi menfaat ve sigortalıların lehine lüzumlu göreceği sair tedbirleri de almaya yetkilidir.
Madde 62 - Bilgi Butonu
30 uncu maddenin ikinci fıkrası hükümlerine muhalif olarak murakabe kurulu aidatını zamanında ödemiyen sigorta şirketlerinden tahakkuk eden aidat borçları yüzde on fazlasiyle Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.
Madde 63 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Mülga hükümler:
Madde 64 - Bilgi Butonu
Sigortacılığın ve sigorta şirketlerinin teftiş ve murakabesi hakkındaki 25 Haziran 1927 tarih ve 1149 sayılı Kanun ve bu kanunun bazı maddelerinin tadiline ve mezkür kanuna bazı hükümler ilavesine dair olan 20 Mayıs 1938 tarih ve 3392 sayılı Kanun ve Sigorta şirketlerinin teftiş ve murakabesi hakkındaki Kanuna müzeyyel 26 Haziran 1927 tarih ve 1173 sayılı Kanun hükümleri ile 29 Haziran 1956 tarih ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 42 nci maddesi- nin ecnebi sigorta şirketleri hakkındaki kanunu muvakkatın 7-15 inci maddelerini mahfuz tutan son fıkrası mer'iyetten kaldırılmıştır.
    
Ek Madde 1 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Ek Madde 2 - Bilgi ButonuBilgi Butonu (Değişik: 11/6/1987 - 3379/32 md. )
Sigorta ve reasürans şirketleri ile sigorta ve reasürans aracılığı hizmeti yapanlar ve sigorta eksperleri; mevzuat ve işletme planı esaslarına uygun faaliyette bulunmak, sigortalıların hak ve menfaatlerini tehlikeye sokabilecek hareketlerden kaçınmak, sigortacılığın icaplarına ve iyiniyet kuralına uygun hareket etmek ve ödenmesi gerekli hale gelmiş sigorta tazminatlarını zamanında ödemek zorundadırlar.

Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığı, birinci fıkrada gösterilen kişi ve kuruluşların bu kurallara uymalarını sağlamak üzere, gerekli her türlü tedbiri alır. Bakanlıkça alınan tedbirlere uymayanlar hakkında 49 uncu maddede yazılı cezalar hükmolunur.
Ek Madde 3 - Bilgi Butonu (Ek: 11/6/1987 - 3379/32 md. )
Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığı ülke ekonomisine kaynak yaratacak şekilde, Türkiye'de faaliyette bulunan sigorta ve reasürans şirketlerinin teknik ve mali imkanları dahilinde büyüme ve gelişmelerini sağlayacak her türlü tedbiri almaya ve bu arada, sigorta ve reasürans şirketlerinin tüm Türk sigorta portföyüne iştirak edebilmelerini ve portföyden pay alabilmelerini temin edici düzenlemeler yapmaya yetkilidir.
Ek Madde 4 - Bilgi Butonu (Ek: 11/6/1987 - 3379/32 md. )
Bu Kanunun “Cezai müeyyideler” bölümünde belirtilen “aynı fiilin ikinci defa işlenmesi”nden maksat, hükmün kesinleşmesinden veya Cumhuriyet savcılığının tebligatı üzerine para cezasının ödenmesinden itibaren beş yıl içinde fiilin tekrar işlenmesidir.
Ek Madde 5 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Ek Madde 6 - Bilgi Butonu (Ek: 11/6/1987 - 3379/32 md. )
Sigorta Tetkik Kurulu ve tarife komitelerinin masrafları, Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliğinin görüşü alınarak, Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığınca onaylanacak esaslar uyarınca,Birliğe üye şirketler tarafından karşılanır.
3262
Ek Madde 7 - Bilgi Butonu (Ek: 11/6/1987 - 3379/32 md. )
Diğer kanunların, bu Kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz.
Geçici Madde 1-5 - Bilgi Butonu (Mülga: 20/8/1993 - KHK - 510/30 md. )
Mer'iyet hükümleri:
Madde 65 - Bilgi Butonu
Bu kanun neşri tarihinden itibaren mer'iyete girer.
Madde 66 - Bilgi Butonu
Bu kanun hükümlerini icraya İcra Vekilleri Heyeti memurdur.
21/12/1959 TARİH VE 7397 SAYILI KANUNA İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER:
1 – 16/6/1994 tarih 539 sayılı KHK'nin 31 ve 32 nci Maddeleri ile Geçici Maddeleri:
Madde 31 - Bilgi Butonu
7397 sayılı Kanun'da yer alan “Hazine ve Dışticaret Müsteşarlığı” ifadeleri “Hazine Müsteşarlığı” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 32 - Bilgi Butonu
Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 20'inci maddesinde primlerin sigorta şirketine intikali için öngörülen azami süre 1.1.1995 tarihinden sonra tahsil edilen primler için geçerli olup bu tarihe kadar sigorta acenteleri tarafından tahsil edilen primlerin sigorta şirketine intikalinde azami mehil tahsilatı takip eden ayın son günüdür.
Geçici Madde 1 - Bilgi Butonu
Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulmuş sigorta ve reasürans şirketleri,en geç 31.12.1997 tarihine kadar sermayelerini 7397 sayılı Sigorta Murakebe Kanunu'nun 2'nci maddesinde tesbit edilmiş olan asgari miktara yükseltmek ve durumlarını aynı Kanunu'nun 1'nci maddesini üçüncü fıkrasına uygun hale getirmek zorundadırlar.

Bu sürenin sonunda hayat ve hayat dışı gruplarında birlikte faaliyet gösteren sigorta şirketlerinden hayat portföylerini sadece hayat grubunda faaliyet gösteren bir sigorta şirketine devretmeyenler yeni hayat sigortası sözleşmesi akdedemezler.

Bu sigorta şirketlerinin hayat portföylerini devralmak üzere kurulacak şirketlerde aranacak asgari ödenmiş sermaye bu Kanun Hükmünde Kararname'nin 2'nci maddesinde yazılı tutarın yarısıdır.Ancak bu halde de 31.12.1999 tarihine kadar bu şirketlerin asgari ödenmiş sermayelerinin bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 2' nci maddesinde öngörülen miktara çıkartılması gerekir.
Geçici Madde 2 - Bilgi Butonu
Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren faaliyette bulunacak sigorta şirketleri ile sigorta aracıları durumlarını engeç 31.12.1994 tarihine kadar,7397 sayılı Kanun'un bu Kanun Hükmünde Kararname ile değiştirilen 9'uncu ve 26'ncı maddeleri ile 39'uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükümlerine uygun hale getirmek zorundadırlar.

Durumlarını 7397 Sayılı Kanun'un bu Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 9'uncu maddesine uygun olmayan acenteler ile yapılan acentelik sözleşmeleri 31.12.1994 tarihinden itibaren geçersiz olur.
Geçici Madde 3 - Bilgi Butonu
Bu Kanun Hükmünde Kararname'nin 28 inci maddesindeki düzenlemeler yapılıncaya kadar yürürlükteki belge örneklerinin kullanılmasına devam olunur.

Bu Kanun Hükmünde Kararname'nin öngördüğü yönetmelikler bu Kanun Hükmünde Kararname'nin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde yürürlüğe konulur. Bu yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar 7397 sayılı Kanun ile ek ve değişiklicler uyarınca yürürlüğe konulan yönetmeliklerin bu Kanun Hükmünde Karar name'ye aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Geçici Madde 4 - Bilgi Butonu
Sigorta Denetleme Kurulu'nun statüsü ve personelinin özlük hakları ile ilgili olarak yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar, 7397 sayılı Sigorta Murakabe Kanunu'nun 344 sayılı Kanun Hükmündeki Kararname ile değişik 30' uncu maddesi hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
    
Geçici Madde 5 - Bilgi Butonu
Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihte sigorta ve reasürans şirketlerinde genel müdür veya genel müdür yardımcısı olanlar hakkında,aynı görevleri bulundukları şirkette veya diğer şirketlerde yürüttükleri sürece,4'üncü maddede genel müdür ve genel müdür yardımcıları için öngörülen asgari deneyim şartı aranmaz.
3262-1
Maddeye git
    Dosyalar
    Ek ve Değişiklikler

     

                 7397 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN

                                     YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE

     

      Kanun                                                                                                                         Yürürlüğe

         No.                               Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler                      giriş tarihi

         3379                                                           –                                                               25/6/1987

    KHK/344                                                        –                                                             25/10/1988

         3779                                                           –                                                                 6/3/1992

    KHK/508                                                        –                                                               16/9/1993

    KHK/510         8,20 ve 26 ncı maddeleri                                                                           1/1/1994

                             Diğer Hükümleri                                                                                     15/9/1993

    KHK/539                                                        –                                                               22/6/1994

         4684            15 inci maddesi                                                                                         1/1/2002

         4896                                                           –                                                               24/6/2003

         5217                                                           30                                                               1/1/2005

     

     

     

    3262-2

     

               7397 Sayılı Kanunun Çeşitli Maddelerindeki Oran ve Miktarlarda

     

                                                      KARARNAMELER İLE YAPILAN

                                                           DEĞİŞİKLİKLER CETVELİ

     

                          Değişiklik Yapan

                             Kararnamenin              Yayımlandığı Resmi Gazete\\\'nin       Değişiklik

                      Tarihi             Numarası           Tarihi                Numarası        Gören Madde

                 Tebliğ                         3                 5/2/1998               23249                    2

                 Tebliğ                         5               10/4/2001               24365                    2

     

    
    
    7397 nolu kanunun TBMM Komisyon Raporu
    TBMM Bilgileri (Kaynak: TBMM resmi web sitesi)
    7397 nolu kanunun Meclis Kabul Metni
    Meclis Kabul Metni (Kaynak: TBMM Resmi Web Sitesi ( Kanunlar Dergisi))
    İlgili mevzuat yürürlükte değilse, bu ek/formları da yürürlükte olmayabilir.
    Söz Konusu Mevzuatın Uygulamasıyla İlgili Mevzuat (2)
    Söz Konusu Mevzuata Dayanılarak Çıkarılan Mevzuat (2)
    Söz Konusu Mevzuatın Düzenlediği Alanı Söz Konusu Mevzuat Yürürlüğe Girmeden Önce Düzenleyen Tamamı ya da ilgili Bölümü Mülga Eski Mevzuat (1)
    Söz Konusu Mevzuatın Yürürlükten Kaldırdığı Mevzuatlar (İlga Ettikleri) (1)
    Söz Konusu Mevzuat veya Tasarı Metninin Metinsel Değişiklik Öngördüğü Mevzuat (1)
    Söz Konusu Mevzuatın Tamamı ya da Bir Bölümünün Mülga Olmasıyla, Söz Konusu Mevzuatın Tamamı ya da İlgili Mülga Bölümünün Düzenlediği Alanı Düzenlemeye Başlayan Yeni Mevzuat (1)
    Söz Konusu Mevzuatın İptal İsteminin Konu Edildiği Mahkeme Kararı (6)
    Söz Konusu Mevzuatta Metinsel Değişiklik Öngören Mevzuat veya Tasarı Metni (6)
    Söz Konusu Mevzuatla ilgili Yargı Kararları (50)
    Söz Konusu Mevzuatta Metinsel Değişiklik Yapan Yargı Kararı (7)
    " *** Kırmızı renk, söz konusu kanunun yürürlükte olmadığını; sarı renk, söz konusu kanunun tasarı aşamasında olduğunu ve mavi renk ise söz konusu kanunun yürürlükte olduğunu nitelemektedir."

    Copyright © 2015. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul