• Karar No: 2007/UH.Z-2323
  • Toplantı No: 2007/038
  • İlgili Kurum: Kamu İhale Kurumu
  • Karar Tarihi: 09.07.2007
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
Uyarı:
Bu karar 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğe çıkarılmış olup, kararın Kurumun internet sitesinde yayınlanması tebliğ yerine geçmez. Karar, bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.
Toplantı No :2007/038
Gündem No :101
Karar Tarihi:09.07.2007
Karar No :2007/UH.Z-2323
Şikayetçi:
 Smartmeter Elektronik Sistemleri Araş. ve Geliş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Vekili Av. Raşit SARIKAYA, Kader Sok. No: 4/11 GOP / ANKARA
 İhaleyi yapan idare:
 İSKİ Genel Müdürlüğü, Nurtepe Yolu Alibey Cad. 34406 Kağıthane/İSTANBUL
Başvuru tarih ve sayısı:
 30.05.2007 / 15779
Başvuruya konu ihale:
 2007/15862 İhale Kayıt Numaralı “Ön Ödemeli Elektronik Su Sayaçlarının Temini, Montaj Yerlerinin İyileştirilmesi ve Yapılması Hizmeti” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:

05.07.2007 tarih ve 08.12.07.G014/2007-41E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

 

            İSKİ Genel Müdürlüğü’nce 19.04.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “Ön Ödemeli Elektronik Su Sayaçlarının Temini, Montaj Yerlerinin İyileştirilmesi ve Yapılması Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Smartmeter Elektronik Sistemleri Araş. ve Geliş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Vekili Av. Raşit SARIKAYA’nın 19.04.2007 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 14.05.2007 tarihli yazısı ile reddi  üzerine, başvuru sahibinin  30.05.2007 tarih ve 15779 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.05.2007 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

 

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,

 

karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

 

Karar:

 

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

 

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

 

1) İdari ve teknik şartname tanımlanan şartların tek bir markayı işaret edecek şekilde hazırlandığı, teknik şartnamenin su kesme birimine ilişkin düzenlemesinde sayacın kutu ölçülerinin Elektromed’in cihazının kesin ve net ölçülerini tanımladığı,

 

2) Yazılımın özelliklerinin tek bir firmanın  yazılımını tanımladığı, bu kapsamda idarenin, ilgili yazılımların mikroişlemcilerine ait kaynak kodlarının İSKİ’ye teslim edilmesi şartını getirdiği, bu düzenlemenin fikri ve sınai haklar mevzuatına aykırı olduğu, bunun bir kola firmasının formülünü açıklaması gibi bir duruma yol açacağı, idare böyle bir düzenlemeye paralel olarak mevcut sistemin şifre ile güvenlik ve  kaynak kodlarını işi alan yükleniciye kullandıracağını şartnamelerde taahhüt etmesi gerektiği, eğer idare bu şifre ve kodlar ile yazılımı başka bir firmaya kullandırmayı taahhüt etmiyor ise, hiçbir firmanın mevcut sistem ile uyumlu çalışmasının teknik olarak ve hukuken  mümkün olmadığı, bu durumda sadece anılan firmanın şartları sağlayabileceği, zira ilgili maddede, “uyumlandırma işlemi için yalnızca yazılım çözümü kullanılabilecek mevcut POS’ların yerine veya yanına yeni satış birimi kurulmayacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, bu hükümle başka bir firmanın mevcut sisteme entegre edilmesinin önünün tamamen kapatıldığı, farklı yazılım ve sistem öneren bir firmanın ihaleyi alması durumunda kendi POS sistemlerini kurarak işi yürütebileceği, oysa mevcut durumda hiçbir firmanın mülkiyetinde olan fikir hakkını ve dolayısıyla kendi kaynak kodlarını ve teknik ve ticari sırlarını başkasına kullandırmayacağı, hiçbir firmanın adı geçen firmadan dışında önceden anlaşmadan sisteme müdahale edemeyeceği, böyle bir müdahale hukuki sonuçlar doğuracağından bir başka firmanın işe talip olmasının mümkün olmadığı, 1999 yılında 10.000, bugün 116.000 adet olan alımın, İstanbul gibi 4 milyon abonesi olan bir idarede bu koşullarla açılacak ihaleleri anılan firmanın almasını garantilediği, muadili 150 $ olan sayaçların sayaç + montaj bedeli olarak 400 $’dan idareye satılması nedeniyle kamu maliyesinin zarara uğratıldığı, hiçbir rekabetle karşılaşmayan bu firmanın bir milyar dörtyüz milyon ABD Dolar gibi bir gelir kaynağı elde ettiği, ihalenin rekabete açık olarak gerçekleştirilmiş olması halinde idarenin aynı alımı yarısı ya da üçte birine mal edebileceği,

 

3) İhale konusunun sayaç alımı ve montajı ve montaj yerlerinin iyileştirilmesini içerdiği, malın özellikleri ayrıntılı olarak tanımlanmış iken yapılacak hizmete ilişkin olarak “idarenin belirleyeceği yerlere takılacaktır” ifadesiyle tüm İstanbul il sınırlarına dağılabilecek bir hizmet alımı tanımlandığı, idari şartnamede işin yapılacağı yerin görülmesine ilişkin maddesinin boş bırakıldığı, montaj ve 30.000 adet montaj iyileştirmesi dışında çıkabilecek tüm sorumlulukların yükleniciye ait olduğu yönünde düzenleme yapıldığı, 30.000 adet iyileştirme dışında karşılaşılabilecek iyileştirmelerde gerekli olabilecek tüm malzemelerin yüklenicinin sorumluluğunda olduğu, montaj yerlerinde karşılaşılabilecek duvar yıkma, dirsek, boru vb. gibi maliyetlerin şartnamedeki belirsizlik nedeniyle hesaplanmasının mümkün olmadığı, buralarda harcanacak zamanında belli olmaması nedeniyle hizmetin maliyetinin tespit edilemediği, bunun dışında mülkiyet sahipleriyle yaşanabilecek hukuki sorunların da şartnamede tanımlanmadığı, bütün bunların sağlıklı teklif hazırlanmasını engellediği,

 

4) Malın bedelinin hizmetten fazla olması nedeniyle teklif fiyatı belirlemede yüzde yüze varan oranda hata payına neden olduğu, ihale konusunun mal alımı ağırlıklı ve satın alınacak malın bedelinin hizmet bedelinden yüksek  olmasına rağmen hizmet alımı olarak ihaleye çıkıldığı, bunun temel ilkelere aykırılık teşkil ettiği,

 

5) Türkiye’de Ön Ödemeli Elektronik Kartlı Sayaç ihalelerine Alfagas/Elektromed, MANAS ve EAS unvanlı firmaların rekabet ortamının oluştuğunu göstermek için birlikte hareket ederek hem ihalelere fesat karıştırdıkları hem de akıllı sayaç piyasasında tekel oluşturma gayretinde oldukları, 2003,2004(300.000 adet sayaç) ASKİ’nin ihalesine 3 firmanın girdiği ve ihalenin Elektromed için hazırlandığı, 2005,2006 (62.000 adet)Tarsus ihalesine yine aynı 3 firmanın girdiği, ihalenin EAS için hazırlandığı, bu ihalelerin Smartmeter’in itirazı üzerine Kamu İhale Kurumunca iptal edildiği, 2007-Sinop(5.000 adet) ihalesine aynı 3 firmanın katıldığı, ihalenin EAS için hazırlandığı, Smartmeter’in itirazı üzerine belediye tarafından ihalenin iptal edildiği, İSKİ’nin 2007(100.000 adet) ihalesinin MANAS için hazırlandığı, Smartmeter’in itirazı üzerine Kamu İhale Kurumunda incelemenin devam ettiği, İSKİ’nin 2007(116.500 adet) ihalesinin Elektromed için hazırlandığı ve ihalenin bu firmada kaldığı, piyasada tekel oluşturan bu firmaların fahiş kazanç elde ettiği, olması gereken yaklaşık maliyete göre yaklaşık iki katı bedel ödenerek alımın bu firmalardan yapıldığı, ayrıca 28.02.2007’de bir çocuğun rögar çukuruna düşerek hayatını kaybetmesi nedeniyle ihale yasaklısı haline gelen Elektromed’in büyük hissedarı MVM firmasının İSKİ ihalesinden 6 gün önce hisselerini devrederek Elektromed’in ihaleye katılmasının yolunu açtığı, kanuna karşı hile yoluna başvurulduğu, sonuç olarak idarece kamu yararı gözetilmediği, 4734 sayılı Kanunun temel ilkelerinin ihlal edildiği, hazırlanan şartnamenin Elektromed’in kazandığı ihalelerde kullanılan şartnamelerin bir benzeri olduğu,

 

iddialarına yer verilmiştir.

 

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

 

1)      Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak;

 

Teknik şartnamenin “SU KESME BİRİMİ” başlıklı 3.2  maddesinde; “Kutu, abone bağlantı yerlerine uygun olarak düzenlenecektir ; Kutu,  dış görünüş ve ölçüler olarak İSKİ su abonelerinin var olan sayaç bağlantı yerlerine uygun olmalıdır. Montaj için gerekli olacak ek düzenleme ve tesisat tamiratı minimize edilecektir. 20 mm çaplı konut tipi sayaçlarda montaj problemlerinin minimize edilebilmesi için (Rekordan rekora, Su kesme birimi, elektronik devreler ve kart okuyucu birim dahil) boyu en fazla 30 cm, sayaç eni ise en fazla 13 cm olacaktır. Ön Ödemeli Elektronik su sayacı tek parça halinde korumalı bir kutu şeklinde olacaktır. Ön Ödemeli Elektronik Su Sayacı şartnamede öngörülen çalışma koşullarında sorunsuz olarak işlevine devam etmesi için fazladan önlemlere ihtiyaç kalmayacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

            İdarece su kesme birimi ile ilgili yapılan değerlendirmede; kutunun ebatları belirtilirken “en fazla” ifadesinin kullanıldığı, kutu ölçülerinin halen kullanılmakta olan 20 mm’lik mekanik sayaçların sökülerek yerlerine ön ödemeli elektronik sayaçların monte edilmesi esnasında yerleşim sorunları yaşanmaması için belirlenmiş üst limite göre belirlendiği, ihaleye teklif vermiş tüm isteklilerin bu şartı sağladığı belirtilmiştir.

 

            Yapılan düzenleme ve idarece şikayet üzerine verilen karar birlikte değerlendirildiğinde; idarenin mekanik sayaçların sökülerek yerlerine elektronik sayaç takılması için ihtiyacının özelliğine göre ebatları tespit ederek “en fazla” ifadesiyle üst limit belirlediği, birebir ölçü tarif edilmiş olması için “en fazla” ifadesi kullanılmadan sadece ölçülerin belirlenmiş olmasının gerektiği, bu çerçevede idarece ihaleye teklif veren isteklilerin şartnameye uygun teklif verdiklerinin belirtildiği, şikayetçi tarafından kendi teklif edecekleri sayaçların özelliklerinin belirtilmediği ve düzenlemenin teklif vermelerini ne şekilde engellediğinin somut delillerle ortaya konulmadığı anlaşılmış olup, bu husustaki iddialar yerinde bulunmamıştır.

 

            2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak;

Teknik şartnamenin “YAZILIM” başlıklı  2.2 maddesinde;

Yazılım, Ana Kontrol Ünitesi ile ölçme birimi ve Su kesme birimi ünitesi arasındaki iletişimi sağlayacak, Ön Ödemeli Elektronik kart ile haberleşebilecek nitelikte olmalıdır. Yazılımın bu sayılan işlemleri yapabilmesi için gerekli olan temel bilgiler ve kontroller aşağıda sıralanmış olup, teklif edilen yazılımda başka özellikler var ise detaylı bir şekilde açıklanacaktır.

Ön Ödemeli Elektronik Su Sayaçlarının ve satış birimlerinde kullanılan kart okuyucuların üzerinde bulunan mikroişlemcilere ait kaynak kodları dokümante edilmiş bir şekilde, basılı olarak ve dijital ortamda İSKİ BİM´e teslim edilmelidir.Firma ayrıca bu kaynak kodlarını güvenli bir ortamda tutulmalı, güvenliği garanti edilmelidir. Gerektiğinde sayaç üzerindeki yazılımlar güvenli bir şekilde dokümante edilerek İSKİ´ye verilmelidir. Ayrıca güncelleme işlemi detaylı bir şekilde açıklanmalıdır.”  düzenlemesi yer almaktadır.

İdari şartnamenin “Standardın sağlanması ile ilgili hususlar” başlıklı 53.3.3 maddesinde;

“a- Ön ödemeli elektronik su sayacı sistemi güvenlik ve kontrol açısından idarenin mevcut yapısına uyumlu olacak veya mevcut sistem teklif edilecek sistemle uyumlu hale getirilecektir. Sistemde kullanılacak bu programların uygunluğu İSKİ Bilgi İşlem Merkezi Onaylayacaktır. Uyumlandırma işlemi için yalnızca yazılım çözümü kullanılabilecek, mevcut POS ların yerine veya yanına yeni satış birim kurulmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece şikayet üzerine alınan kararda; teknik şartnamenin 2.2 maddesinin titiz bir şekilde incelenmesi sonucunda, idarenin hali hazırda kullanılan ve ilave olarak olmasını istediği bilgileri açık ve net olarak vermek suretiyle istekli firmaların kendi yazılım kodlarını düzenleyecek bilgileri sunduğu, istekli firmaların bu bilgilere göre hazırlayacakları yazılım kodlarını doküman ve dijital ortamda teklif mektubuna ekleyecekleri, İSKİ Bilgi İşlem Merkezinin ihale sonrası yüklenici firma ile koordineli çalışarak sistemin uyumunu sağlayacağı, bu sebeple teknik şartnamede herhangi bir firmanın yazılımının aynısı olmasının istenmediği gibi düzenlemelerin tek bir firmayı da işaret etmediğinin açık olduğu, yine bu hususun ihaleye katılan üç istekli tarafından bir sorun olarak görülmediği ve talep edilen kodların İSKİ BİM tarafından değerlendirilmek üzere teklifleri ekinde sunulduğu belirtilmiştir.

            İdare, güvenlik ve kaynak kodları ile ilgili değerlendirmesinde ise; ilgili yazılımların, mikroişlemcilere ait kaynak kodlarının “İSKİ’ye teslim edilmelidir” şartının kartlarda ve ana ünitede de takip edilecek bilgilerin açıklamaları ve karta, sayaç yazılımına kayıt özelliklerinin belirtilmesi anlamına geldiği, bu bilgiler ışığında hazırlanacak yazılımların, bunlara ait güvenlik kodları açılımları ve kaynak kodlarının idareye özel olarak üretilmesinin istenmekte olduğu, uyum ile ilgili çalışmaların yüklenici firma ve İSKİ BİM ile koordineli olarak yapılacağı, iddia edilenin aksine bu şartname ile amaçlananın tekelleşmenin önüne geçmek olduğu ve hizmet sunan kim olursa olsun sistemin güvenliğini idarenin kontrolüne veren esnek bir yapı oluşturulduğu ifade edilmiştir.

 

İdare tarafından yapılan düzenleme ile değerlendirme birilikte ele alındığında; yüklenicinin su sayacı sisteminin güvenlik ve kontrol açısından idarenin mevcut yapısına uyumlu olacağı veya mevcut sistemin teklif edilecek sistemle uyumlu hale getirileceği, bunun idare ile koordinasyon halinde yapılacağı, İSKİ Bilgi İşlem Merkezinin ihale sonrası yüklenici firma ile koordineli çalışarak sistemin uyumunu sağlayacağının belirtildiği tespit edilmiştir. Bu çerçevede idarenin isteklilerin sistem kaynak kodlarını değil, yazılımların güvenlik kodları açılımları ve kaynak kodlarının idareye özel olarak üretilmesini istediği, ilgili yazılımların mikroişlemcilere ait kaynak kodlarının sistemin güvenliği için idareye tesliminin bir zorunluluk olduğu ve işin niteliğinden kaynaklandığı, uyumlandırma işleminde idarece gereken koşulların sağlanacağı, idaredeki sistemin uyumlandırmasında idaredeki mevcut sistemden kaynaklanan sorunların idarenin sorumluluğunda olduğu, bu nedenle uyumlandırma sırasında herhangi bir kod gerekmesi halinde idarece bunun sağlanacağının dokümanda açıkça belirtilmese dahi idarece verilen cevaptan ve işin niteliğinden anlaşılabildiği değerlendirilmiş olup, bu hususun teklif verilmesini engelleyici nitelikte olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

            3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak;

 

Teknik şartnamenin 8.3.1 maddesinde; “Montaj İSKİ´nin  uygun göreceği yere, İSKİ´nin uygun göreceği şekilde yapılacaktır.” düzenlemesi yer aldığı, idari şartnamede, işin yapılacağı yerin görülmesine ilişkin kısmın boş bırakıldığı tespit edilmiştir.

Teknik şartnamenin “Konu ve Muhteva” başlıklı bölümünde; “Bu şartname; İstanbul Büyükşehir Belediyesi, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) Genel Müdürlüğü, Müşteri Hizmetleri Daire Başkanlığı ihtiyacı olan ön ödemeli elektronik su sayacı alımı, satış sonrası montaj, montaj yeri iyileştirmesi ve diğer hizmetler ile ilgili teknik ve genel hususları içerir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde;

İhale Konusu İşe İlişkin Bilgiler

İhale konusu hizmetin;

a)  Adı: Ön Ödemeli Elektronik Su Sayaçlarının temin edilerek montaj yerlerinin iyileştirilmesi ve
montajlarının yapılması hizmeti.

Bu sistemi oluşturan üniteler;

 (Fiziki) miktarı ve türü:

c.1) 20 mm çapında Ön ödemeli elektronik su sayacı                                  113.000 Adet

c.2) 40 mm çapında ön ödemeli elektronik su sayacı                                       3.000 Adet

c.3) 100 mm çapında ön ödemeli elektronik su sayacı                                        500 Adet

c.4) 150 mm çapında ön ödemeli elektronik su sayacı                                            5 Adet

c.
5 ) 200 mm çapında ön ödemeli elektronik su sayacı
                                           5 Adet

c.6) Smart Kart (ön ödemeli elektronik su sayacı kartı)                              116.510 Adet

c.7) Ön ödemeli elektronik su sayacı montajı                                              116.510 Adet

c. 8) Kart okuyucu ve montajı                                                                            117 Adet

c.9)Montaj yeri iyileştirmesi                                                                           30.000 Adet

d) Yapılacağı yer: İhale konusu malın kullanılacağı yerler:

İstanbul´da bulunan oteller, restaurantlar, lokantalar, fırınlar, hamamlar, yemek siteleri, özel okullar, özel hastaneler, iş merkezleri, siteler, yazlıkçılar, resmi daireler, resmi okullar, üniversiteler Şile ilçesi vb. Ayrıca, İSKİ görev alanına dahil edilen; Ağva, Silivri ve Çatalca ilçeleri ile bağlı beldeleri.”

 

           şeklinde açıklama yer almaktadır.

 

            İdarece alınan kararda yapılan değerlendirmede; sayaç alımı ile montajı arasında doğal bağlantı bulunması nedeniyle ihalenin hizmet alımı olarak gerçekleştirilmesinin temel ilkelere aykırılık teşkil etmediği, söz konusu ihale kapsamındaki işler değerlendirildiği zaman sayaçların temini, bu sayaçların montaj yerlerinin iyileştirilmesi ve montajlarının yapılması, montaj sonrası gerekecek bakım ve diğer teknik destek hizmetlerinin verilmesi işlerinin birbiriyle tamamen bağlantılı ve ayrılmaz nitelikte olduğunun görüleceği, montaj yeri iyileştirme ve montaj işlerinin, hizmet süresi olan toplam 500 güne yayılmış olarak gerçekleştirileceği, tüm bu işlerin ayrı ayrı ihale edilmeleri ve farklı yükleniciler tarafından yerine getirilmesi yapılacak hizmet açısından bir yarar sağlamayacağı gibi uygulamada koordinasyon, teknik bilgi, garanti ile ilgili sorunlar, herhangi bir problemde sorunun muhatabının belirlenmesi v.b. ciddi güçlükler doğurmasının da muhtemel olduğu, ayrıca, idare tarafından bu işlerin bir paket olarak ihale edilmesinin ayrı ayrı ihale edilmesine göre daha ekonomik bir alım yapabilme olanağı sağlayacağının mütalaa edildiği, dolayısıyla yapılan ihalenin içeriği ve ihale usulünün Kamu İhale Mevzuatı´na uygun olduğu, şikayet dilekçesinde de bahsedildiği gibi yaklaşık 4.000.000 abonesi olan idarenin, Büyük Şehir Belediyesi Kanunu île sorumluluk alanının il sınırları ile aynı hale geldiği, ihale kapsamında temini yapılacak olan sayaçların adetleri, montajı yapılacak olan aboneler ve bunların yerlerinin İdarenin Şube Müdürlüklerinin planlama ve tahminleri doğrultusunda ortaya çıktığı, sayaçların monte edileceği potansiyel aboneler ve yerleri idari Şartname´nin 2.d. Maddesinde belirtildiği, bu abonelerin kesin yerlerinin ise mevcut aboneler, yeni abonelik başvuruları, abonelik değişiklikleri, yeni yerleşim yerleri ve iş yerleri kurulması, mevcut olanların durumların değişmesi v.b. pek çok unsurdan etkileneceği, büyük oranda baştan tek tek belirlenmesinin mümkün olmadığı, montaj yeri iyileştirmelerine de keza aynı mantıkla bakılabileceği, montaj esnasında çıkabilecek sayaç yeri uygunsuzluklarına göre sayacın uygun yere alınması işinin de hangi bölgelerde çıkacağı ve abonede ne gibi bir iyileştirme işi yapılacağının da baştan tespit edilemeyecek bir durum olduğunun malum olduğu, bu sebeple gerek İdari Şartnamede gerekse Teknik Şartnamede montaj yerleri ve montaj yerlerinde karşılaşılabilecek maliyetlerin (duvar yıkma, dirsek, boru, rekor, v.b. malzemenin maliyeti) tek tek tanımlanamaz olduğundan, ihaleye teklif verecek firmalar bütün bu ihtimalleri göz önünde bulundurarak birim fiyat belirlemelerinin kendi tasarruflarında olduğu,

Ayrıca montaj ve montaj yeri iyileştirmesi esnasında yaşanabilecek tüm hasarların yükleniciye ait olduğu, (İdari Şartnamenin 52.4 maddesi) dolayısıyla hizmetin tabiatı gereği isteklilerin bu durumu göz önünde bulundurarak tekliflerini sunmaları gerektiği hususunun hem idari hem de Teknik Şartname (8.3.1. Madde) ´den anlaşıldığı, isteklilerin, idari Şartname´nin 14.1 Maddesine uygun olarak ihale tarihinden 20 gün öncesine kadar açıklama isteme hakları mevcut olmasına karşın idareye bu konuyla ilgili herhangi başvuruda bulunulmadığı, belirtilmiştir.

 

İdarenin cevabı ve idari şartnamenin yukarıda belirtilen düzenlemeleri incelendiğinde; idarece hizmet verilecek alanların belirtildiği, idari şartnamenin işin yapılacağı yerin görülmesine ilişkin maddesinin boş bırakılmasının tek tek abonelik yapılacak yerlerin önceden belirlenememesinden kaynaklandığı, idarenin İstanbul ili sınırları dahilinde hizmet verdiği, hizmet verilen alanın genişliği, il nüfusu, mevcut ve potansiyel abone sayısı dikkate alındığında idarece şikayet üzerine alınan kararda belirtildiği gibi, montaj yerlerinin ve karşılaşılabilecek muhtemel sorunların önceden spesifik olarak tespitinin mümkün olmadığı, işin niteliği ve özel zorluğu dikkate alındığında belirleme yapılmasının mümkün olmadığı ancak isteklilerin dokümandaki şartları ve işin niteliğini dikkate alarak birim fiyat kalemleri çerçevesinde tekliflerini hazırlamalarının mümkün olduğu anlaşılmış olup, bu hususun teklif verilmesini engelleyici nitelikte kabul edilemeyeceği anlaşılmıştır.

 

            4) Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak;

 

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemez.” hükmü yer almaktadır.

 

            İdarenin yaklaşık maliyet hesabı incelendiğinde; sayaç ve elektronik kart alım maliyeti ile montaj, bakım onarım ve işçilik maliyetlerinin yaklaşık maliyet içerisinde birbirine yakın oranda olduğu, sayaç alımı ile montajı, bakım onarımı ve sayaç yeri iyileştirilmesi arasında doğal bağlantı bulunduğu, bu nedenle mal ve hizmet alımının hizmet alımı olarak bir arada ihale edilmesinin mevzuata aykırı olmadığı anlaşılmıştır.

 

            5) Başvuru sahibinin 5 inci iddiasına ilişkin olarak;

                       

            4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un “Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem Ve Kararlar” başlıklı 4 üncü maddesinde;

            Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan Teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.

    Bu haller, özellikle şunlardır:

    a) Mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kar gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tesbit edilmesi,

    b) Mal veya hizmet piyasalarının bölüşülmesi ile her türlü piyasa kaynaklarının veya unsurlarının paylaşılması ya da kontrolü,

    c) Mal veya hizmetin arz ya da talep miktarının kontrolü veya bunların piyasa dışında belirlenmesi,

    d) Rakip teşebbüslerin faaliyetlerinin zorlaştırılması, kısıtlanması veya piyasada faaliyet gösteren teşebbüslerin boykot ya da diğer davranışlarla piyasa dışına çıkartılması yahut piyasaya yeni gireceklerin engellenmesi,

    e) Münhasır bayilik hariç olmak üzere, eşit hak, yükümlülük ve edimler için eşit durumdaki kişilere farklı şartların uygulanması,

    f) Anlaşmanın niteliği veya ticari teamüllere aykırı olarak, bir mal veya hizmet ile birlikte diğer mal veya hizmetin satın alınmasının zorunlu kılınması veya aracı teşebbüs durumundaki alıcıların talep ettiği bir malın ya da hizmetin diğer bir mal veya hizmetin de alıcı tarafından teşhiri şartına bağlanması ya da arz edilen bir mal veya hizmetin tekrar arzına ilişkin şartların ileri sürülmesi,

    Bir anlaşmanın varlığının ispatlanamadığı durumlarda piyasadaki fiyat değişmelerinin veya arz ve talep dengesinin ya da teşebbüslerin faaliyet bölgelerinin, rekabetin engellendiği, bozulduğu veya kısıtlandığı piyasalardakine benzerlik göstermesi, teşebbüslerin uyumlu eylem içinde olduklarına karine teşkil eder.

    Ekonomik ve rasyonel gerekçelere dayanmak koşuluyla taraflardan her biri uyumlu eylemde bulunmadığını ispatlayarak sorumluluktan kurtulabilir.” hükmü yer almaktadır.

            Anılan Kanunun 27 nci maddesinin (a) bendine, yukarıda belirtilen hususlarla ilgili yetki ve görev “Bu Kanunda yasaklanan faaliyetler ve hukuki işlemler hakkında, başvuru üzerine veya resen inceleme, araştırma ve soruşturma yapmak; bu Kanunda düzenlenen hükümlerin ihlal edildiğinin tespit edilmesi üzerine, bu ihlallere son verilmesi için gerekli tedbirleri alıp bundan sorumlu olanlara idari para cezaları uygulamak” şeklindeki hükümle Rekabet Kurumu’na verilmiştir.

 

            Kurumumuz ise 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde sayılan “rekabetin sağlanması” temel ilkesi çerçevesinde yazılı belgeler üzerinden inceleme yapmaktadır.

 

            Dilekçede bu hususlara ilişkin iddiaların incelenmesi sonucunda, iddiaların soyut nitelikte olduğu, ticaret unvanları belirtilen üç firmanın uyumlu eylem içerisinde olduklarının bu ihaleyle yapılan sınırlı incelemede ve dosya üzerinden tespit edilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmış olup, birçok ihaledeki tekliflerin ve isteklilerin bütüncül olarak değerlendirilerek uyumlu eylem oluşup oluşmadığının ancak 4054 sayılı Kanun kapsamında soruşturma sonucunda yetkili Kurum tarafından tespit edilmesinin mümkün olması ve uyumlu eylem oluşturulduğuna yönelik iddiaların soyut nitelikte ve şikayetçi tarafından herhangi bir kanıt ile de desteklenmemiş olması nedenleriyle incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

 

            Sonuç olarak;

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 33 üncü maddesinin 2 nci fıkrasında; “Ön yeterlik başvurusu veya teklif verme aşamasında, ihale veya ön yeterlik dokümanında açıklanmasına ihtiyaç duyulan hususlarla ilgili olarak, adaylar ve istekliler son başvuru veya teklif verme gününden yirmi (20) gün öncesine kadar yazılı olarak açıklama talep edebilirler. Bu tarihten sonra yapılacak açıklama talepleri değerlendirmeye alınmaz.” hükmü yer almaktadır.

 

                İhale ilanının 20.02.2007’de Kamu İhale Bülteninde yayımlandığı, şikayetçinin ihale tarihinden bir gün önce 18.04.2007 saat 16.50’de doküman satın aldığı, ihalenin 19.04.2007’de yapıldığı, ihaleye şikayetçinin de diğer 3 istekli ile birlikte teklif zarfı verdiği, ancak teklif mektubu sunmadığı, zarfın içerisinde yetki belgeleri ile dokümandaki aykırılıklar nedeniyle teklif veremedikleri beyanını içeren bir dilekçe çıktığı, ihaleyle aynı gün idareye şikayet başvurusunda bulundukları, yukarıda belirtilen Yönetmelik hükmüne göre şikayetçinin idareden açıklama talebi bulunmadığı, iki firmanın (MANAS ve SAYOT) 29.03.2007’de idareden açıklama talebinde bulunduğu, bunun üzerine idarenin 09.04.2007 tarihli yazısı ile o tarihe kadar doküman alan firmalara açıklama gönderdiği tespit edilmiştir. Bu çerçevede, şikayetçinin ihale tarihinden makul sayılabilecek bir süre önce başvurularını yapmış olması halinde idareden teklifini hazırlamasına esas açıklamaları öğrenmesi mümkün iken aksine ihale günü sadece şikayet başvurusu yaparak teklif verebilme ihtimalini ortadan kaldırdığı anlaşılmış olup, tüm yukarıda belirtilen veriler ve açıklamalar ışığında, idarenin açıklama talebine verdiği cevap ile şikayet üzerine aldığı karar birlikte ele alındığında şikayetin uygun olmadığı anlaşılmıştır. .

 

            Açıklanan nedenlerle;

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,

 

Oyçokluğu ile karar verildi.

Karşı Oy:

İncelemeye konu ihalede 9 adet ihale dokümanı satın alınmasına karşın 4 isteklinin teklif verdiği, verilen tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu ve bu hususun 4734 sayılı Kanunun “Temel İlkeler” başlıklı 5 nci maddesinin “kaynakların verimli kullanılması” ilkesine aykırılık teşkil ettiği ve bu sebeple ihalenin  iptali gerektiği düşünüldüğünden, çoğunluk kararına katılmıyorum.

 

 

Adem KAMALI                                         

                                                                                                        Üye 

 

 

 

  

 

Maddeye git

    Copyright © 2018. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul