• Karar No: 2007/UM.Z-2258
  • Toplantı No: 2007/038
  • İlgili Kurum: Kamu İhale Kurumu
  • Karar Tarihi: 09.07.2007
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
Uyarı:
Bu karar 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğe çıkarılmış olup, kararın Kurumun internet sitesinde yayınlanması tebliğ yerine geçmez. Karar, bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.
Toplantı No :2007/038
Gündem No :1
Karar Tarihi:09.07.2007
Karar No :2007/UM.Z-2258
Şikayetçi:
 EAS Elektronik San. ve Tic. A.Ş., Konya Yolu 30. Km Oğulbey Köyü Girişi Serpmeler No: 39 Gölbaşı / ANKARA
 İhaleyi yapan idare:
 Karacabey Belediye Başkanlığı, Runguçpaşa Mah. Cumhuriyet Alanı No:1 Karacabey / BURSA
Başvuru tarih ve sayısı:
 04.05.2007 / 13195
Başvuruya konu ihale:
 2007/25388 İhale Kayıt Numaralı “Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Alımı” ihalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:

02.07.2007 tarih ve 07.0315.0160/2007-32E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

 

            Karacabey Belediye Başkanlığı’nca 05.04.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Alımı” ihalesine ilişkin olarak EAS Elektronik San. ve Tic. A.Ş.’nin 04.04.2007 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 18.04.2007 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 04.05.2007 tarih ve 13195 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

 

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden; başvurunun uygun bulunmadığına,

 

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

 

Karar:

 

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

 

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; Karacabey Belediye Başkanlığı tarafından 05.04.2007 tarihinde gerçekleştirilen “Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Alımı” ihalesi İdari Şartnamesinin 7 nci maddesi kapsamında yapılan düzenleme ile ihaleye katılabilmek için isteklilerden ihale konusu alım veya ihale dokümanında belirtilen benzer nitelikteki alımlarla ilgili iş deneyimi istenildiği ve benzer iş için; “Bu ihalede benzer iş olarak, her nevi su sayaç imalatı veya satıcılığı işleri kabul edilecektir.” şeklinde tanımlama yapıldığı,

 

          Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde benzer işin: “İhaleye konu alımla nitelik ve/veya nicelik bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer üretim usul ve tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle  benzer özellikteki işleri ifade eder.” şeklinde tanımlandığı,

 

          İdarenin, Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı satın alacağı, fakat idarece yapılan benzer iş tanımı ile klasik nitelikli, mekanik su sayaçları işlerinin de benzer olarak kabul edildiği, elektronik sayaçlar ile mekanik sayaçlar arasında benzerlikler bulunmakla birlikte her iki sayaç tipinin  tamamen farklı olduğu, dolayısıyla elektronik sayaçlar için mekanik sayaç işlerinin benzer iş olarak kabul edilemeyeceği,

            İdarece yapılan benzer iş tanımının Uygulama Yönetmeliğine uygun olmadığı, bunun sonucunda elektronik sayaç üretimi olmayan bir firmaya ihalenin verilebileceği, klasik su sayacı işini yapan bir firmanın elektronik ön ödemeli su sayaçlarını üretmesinin ve monte etmesinin mümkün olmadığı, idarece yapılan düzenleme neticesinde kamu kaynaklarının verimsiz bir şekilde harcandığı, idarenin zarar ettiği, rekabetin engellendiği, ihalenin iptalinin gerektiği,    

 

Ayrıca, İdari Şartnamede işin adının “Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Satın Alınması ve Montajı” olarak tanımlandığı, Tip Sözleşmede (Tasarıda) ise sözleşmenin konusunun “… Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Alımı işi” olarak belirtildiği,  farklı tanımlamanın mevzuata aykırılık oluşturduğu iddia edilmektedir. 

 

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

 

1) İdarece ihaleye katılım koşulu olarak ihale konusu alım veya ihale dokümanında belirtilen benzer nitelikteki işlerle ilgili iş deneyimi istenildiği, ancak benzer iş tanımının mevzuata uygun olarak yapılmadığı hususundaki iddiaya ilişkin olarak;

 

İdarenin “Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Alımı” ihalesinin 14.03.2007 tarihinde yayınlanan ilânının 4.3.1 numaralı maddesinde yapılan düzenleme ile; isteklilerden son beş yıl içinde kamu veya özel sektörde gerçekleştirilen ve idarece noksansız ve ayıpsız kabul edilen ihale konusu alım veya ihale dokümanında belirlenecek benzer nitelikteki alımlarla ilgili teklif edilen bedelin % 40’ı oranında iş deneyim belgesi istenilmiştir. İlânın 4.4 numaralı maddesinde ise; “Bu ihalede benzer iş olarak, her nevi su sayaç imalatı veya satıcılığı işleri kabul edilecektir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.    

 

İdari Şartnamenin 7 nci maddesi kapsamında ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlilik kriterleri düzenlenmiş olup 7.3.1 numaralı maddede; “İş Deneyim Belgesi: İsteklinin son beş yıl içinde yurt içinde veya yurt dışında, kamu veya özel sektörde gerçekleştirilen ve idarece noksansız ve ayıpsız kabul edilen ihale konusu alım veya ihale dokümanında belirlenecek benzer nitelikteki alımlarla ilgili deneyimi gösteren belgelerin isteklilerce verilmesi zorunludur.

 

İhale konusu işin özelliğine göre istekliler tarafından teklif edilen bedelin % 40 oranında, ihale konusu alım veya ihale dokümanında belirlenecek benzer nitelikteki alımlara ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi ibraz edilecektir.” şeklinde şarta yer verilmiştir.

 

İdari Şartnamenin 7.4 numaralı maddesinde ise; “Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Bu ihalede benzer iş olarak, her nevi su sayaç imalatı veya satıcılığı, işleri kabul edilecektir.” şeklinde bir düzenleme yapılmıştır.       

 

Başvuru sahibinin dilekçesi üzerine İdare tarafından verilen 18.04.2007 tarihli cevapta özetle; ihale konusu malın mekanik su sayacına elektronik aksan ilavesi ile üretildiği, söz konusu edilen ilavenin aynı zamanda mekanik su sayacının üretimini de zorunlu kıldığı, talep edilen malın özelliklerinin idari ve teknik şartnamede belirtildiği, mevcut düzenlemenin rekabet koşullarını engelleyici olmadığı hususunda açıklamada bulunulduğu anlaşılmıştır. 

 

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ihaleye katılım için yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeleri düzenleyen 28 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında;

 

“İsteklilerin ekonomik ve mali yeterlikleri ile mesleki ve teknik yeterliklerinin değerlendirilmesi amacıyla idarelerce istenilecek her türlü bilgi, belge, doküman ve değerlendirme kriterleri rekabeti engelleyici sonuç doğuracak şekilde belirlenemez. Ayrıca yeterlik değerlendirmesinde kullanılacak kriterler ihale konusu alımın özelliğine göre söz konusu işin istekli tarafından gerçekleştirilebilirliğini ölçecek nitelikte olmalıdır.

 

İhale konusu alımın/işin niteliğine göre, bu Yönetmelikte düzenlenen bilgi ve/veya belgelerden yeterlik değerlendirmesi için isteneceklerin ve bu belgelerde aranacak yeterlik kriterlerinin ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

 

Anılan Yönetmeliğin iş deneyim belgelerine ilişkin düzenleme içeren 35 inci maddesinde de; iş deneyim belgelerinin istenilmesi halinde, ihale konusu işin özelliği dikkate alınarak istekli tarafından teklif edilen bedelin % 25’inden az ve % 50’sinden fazla olmamak üzere idarelerce belirlenecek bir oranda ihale konusu alım veya ihale dokümanında belirlenecek benzer nitelikteki alımlara ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyiminin ibrazının istenileceği belirtilmiş olup bu madde kapsamında;

 

“İş deneyimini gösteren belgeler, isteklinin ihale konusu alım veya benzer nitelikteki alımlarla ilgili deneyimini ortaya koyan ve bu Yönetmelikte yazılı esas ve usullere göre düzenlenerek verilen ve değerlendirilen; iş bitirme belgesi ve iş durum belgesidir.

İş deneyiminde değerlendirilecek benzer işler; ihaleye konu alımla nitelik ve/veya nicelik bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer üretim usul ve tekniği gerektiren,  tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibarıyla  benzer özellikteki işlerdir.

 

Tanımlarda belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki mal alımlarının benzer alım kabul edileceği ilgili idarece tespit edilir ve ön yeterlik ve ihale dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtilir.”  hükümlerine yer verilmiştir.

 

Aynı Yönetmeliğin “İstenecek belgeler” başlıklı 29 uncu  maddesinde;

 

“Bu Yönetmelikte düzenlenen; isteklinin ekonomik ve mali yeterliği ile mesleki ve teknik yeterliğinin belirlenmesinde değerlendirilmek üzere;

 

a) Yaklaşık maliyetine bakılmaksızın yapılan her türlü mal alım ihalelerinde; isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgelerin,

b) Özel bir imalat süreci gerektiren mal alım ihalelerinde;

 

1) Yaklaşık maliyeti eşik değere eşit veya bu değerin on katına kadar olanlarda, bankalardan temin edilecek isteklinin mali durumu ile ilgili belgeler veya isteklinin bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgelerinden en az birinin,

2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin on katına eşit veya bu değeri aşanlarda;

 

- Bankalardan temin edilecek isteklinin mali durumu ile ilgili belgelerin,

- İsteklinin ilgili mevzuatı uyarınca yayınlanması zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgelerinin,

- İsteklinin iş hacmini gösteren belgelerin,

- İş deneyim belgelerinin,

            idarelerce istenilmesi zorunludur.

            Ancak, 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ve bu Yönetmelikte belirlenen esaslar çerçevesinde; özel bir imalat süreci gerektirmeyen mal alım ihaleleri ile özel bir imalat süreci gerektirmekle birlikte ilk defa üretimi yapılacak olan mal alım ihalelerinde, ihale konusu alımın niteliğine uygun biçimde istenecek belgeler ile (b) bendinde belirtilen ihalelerde yukarıda sayılanlar dışında istenecek ek belgeler ilgili idarece belirlenir.”  hükmüne yer verilmiştir.

 

Bu hükme göre, mal alımı ihalelerinde ihaleye katılacak isteklilerden; isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini ortaya koyan iş deneyim belgesinin idarelerce zorunlu olarak istenilmesi için;

 

1) İhale konusu mal alımının özel bir imalat süreci gerektirmesi,

2) İhalenin yaklaşık maliyetinin eşik değerin on katına eşit veya bu değerin üzerinde olması,

 

Ve bu koşulların birlikte gerçekleşmesi gerekir. Bu koşulların bulunmadığı durumda isteklilerden iş deneyimi (belgesi) istenilmesi hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunmaktadır.

 

Anılan Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde, özel imalat; piyasada hazır halde alınıp satılmayan, projelendirme veya bir talep üzerine üretimi yapılacak olan, özel ihtisas ve üretim tekniği gerektiren işler olarak tanımlanmıştır.

 

Dosyanın incelenmesinden, ihalenin yaklaşık maliyetinin 4734 sayılı Kanunun 8 inci maddesi ile belirlenmiş ve 2007/1 sayılı Kamu İhale Tebliği ile güncellenmiş olan eşik değerin altında olduğu anlaşılmıştır.  

 

Bu durumda, ihale konusu ürünler özel bir imalat süreci gerektirsin veya gerektirmesin, ihalenin yaklaşık maliyeti eşik değerin on katının altında olduğundan, inceleme konusu ihalede; ihaleye katılım koşulu olarak isteklilerden iş deneyimi istenilmesi zorunlu değildir. Söz konusu belgenin istenilmesi hususu idarenin takdirinde olup, tercihin iş deneyim belgesinin istenilmesi yönünde olduğu görülmüştür.

 

İdarece yapılan benzer iş tanımlamasına bakıldığında; her nevi su sayacı işlerinin iş deneyimi olarak kabul edileceği anlaşılmaktadır. İdarenin tanımının ihaleye katılımı kolaylaştırıcı yönde olduğu açıktır. Ayrıca, yukarıda da belirtildiği üzere, inceleme konusu ihalede iş deneyimi istenilmesi de zorunlu değildir. İdarece yapılan düzenlemede mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.  

 

2) İhale konusu işin adının İdari Şartname ve Sözleşme Tasarısında farklı olarak yapıldığı hususundaki iddiaya ilişkin olarak;

 

İdari Şartnamenin 2 nci maddesi kapsamında ihale konusu işin adı; “Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Satın Alınması ve Montajı” olarak tanımlanmıştır. Tip Sözleşmenin (Sözleşme Tasarısının) “Sözleşmenin Konusu” başlıklı 5 inci maddesinde ise;

 

“5.1. İdarenin ihtiyacı olan ve teknik şartnamesinde, tip, özellik ve sair detayları bulunan 2000 (ikibin) adet Elektronik Kartlı, Ön Ödemeli Soğuk Su Sayacı Alımı işi’nin ihale dokümanı, şartname ve bu sözleşmede belirlenen şartlar dahilinde Yüklenici tarafından sağlanması işidir.

5.2. Bu Sözleşme ile temin edilecek mal, Sözleşme ve eklerinde belirtilmiş bulunan her türlü ayrıntıya uygun ve teknik şartnamesinde belirtildiği şekilde teslim edilecektir.”

 

Şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Sözleşme Tasarısının “Sözleşmenin Ekleri” başlıklı 9 uncu maddesinde; ihale dokümanının bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz bir parçası olduğu, idareyi ve yükleniciyi bağladığı ifade edilmiş ve ihale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması belirtilirken İdari Şartnameye Teknik Şartnameye, Yazılı Açıklamalara ve Sözleşme Tasarısına ve (ait oldukları dokümana ilişkin olarak) zeyilnamelere yer verilmiştir.

 

İhale konusu işe ait İdari Şartnamenin “İhale dokümanının kapsamı” başlıklı 6  ncı maddesinde ise;  “6.1. İhale dokümanı aşağıdaki belgelerden oluşmaktadır.

a) İdari Şartname,

b) İhtiyaç Listesi,

c) Teknik Şartname,

d) Sözleşme Tasarısı,

e) Standart formlar:

6.2. Ayrıca, bu Şartnamenin ilgili hükümleri gereğince İdarenin çıkaracağı zeyilnameler ile isteklilerin yazılı talebi üzerine İdare tarafından yapılan yazılı açıklamalar, ihale dokümanının bağlayıcı bir parçasını teşkil eder. …….”  şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

 

İhale dokümanı bir bütün olup, ihale konusu mal alımının montaj işini de kapsadığı İdari Şartname ve Teknik Şartnamedeki düzenlemelerden anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, Sözleşme Tasarısının 5 inci maddesinde sözleşmenin konusu  belirtilirken “sayaçların montajı” yazılmamış olması esasa etkili bir eksiklik değildir.

 

Açıklanan nedenlerle,

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,

 

Oyçokluğu ile karar verildi.

 

Karşı Oy:

1) Başvuruya konu ihalenin teknik şartnamesinin 13.2.2 (j) maddesinde “en az 5 yıldan beri üretimde bulunmak” şartı bulunmaktadır. İş deneyimi de aranan başvuru konusu ihalede; ihaleye bir isteklinin teklif verdiği dikkate alındığında, ihale dökümanındaki bu düzenlemenin ihalede katılımı ve rekabeti kısıtladığı değerlendirilmektedir.

 

Nitekim, Kamu İhale Tebliğinin “I. Deneyime ilişkin”  Referans başlığı altında; “Uygulama yönetmeliklerinde mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgelerin taşıması gereken kriterler belirtilmiş olmakla birlikte bazı ihalelerde bu düzenlemelerin aksine alımlarda özellikle bazı ülke yada Avrupa Birliği ülkeleri gibi belirlemeler yapılarak bu ülkelerde iş yapıldığına dair referans getirilmesi zorunluluğu konulduğu görülmektedir. Çeşitli uyuşmazlık kararlarında  da görüleceği üzere Kamu İhale Kurulunca iş deneyimi yada benzer iş belgelerinin yanı sıra referansın istenemeyeceği bu tür koşul koymanın rekabeti engellediği açıkça karar altına alındığından, idarelerce; şartnamenin düzenlenmesi sırasında referansın yeterlik kriteri olarak düzenlenemeyeceği hususunun dikkate alınması gerekmektedir” gerekmektedir hükmü düzenlenmiştir.

 

Teknik şartnamede böyle bir düzenleme yapılması 4734 sayılı Kanunun 5 ve 12 nci maddeleri ile Kamu İhale Tebliğinin yukarıdaki hükmüne aykırılık taşımaktadır.

 

2) İncelemeye konu ihalede 3 istekli tarafından doküman satın alınmasına rağmen ihaleye bir isteklinin katıldığı ve ihalenin, idare tarafından tespit edilen yaklaşık maliyetin üzerindeki bir bedelle isteklinin üzerinde bırakıldığı anlaşılmış olup bu durumun 4734 sayılı Kanunun 5 nci maddesinin “Kaynakların verimli kullanılması” ilkesine aykırılık teşkil ettiği değerlendirilmiştir.

 

Yukarıda açıklanan nedenlerle incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği düşüncesiyle, çoğunluk kararına katılmıyorum.

 

 

 

Adem KAMALI                                         

                                                                                                        Üye 

 

 

 

 

KARŞI OY

         

Teknik Şartnamenin 13.2.2 numaralı maddesinde ihaleye teklif verecek firmanın en az 5 yıldan beri üretimde olduğunu belgelendireceğine dair şart bulunduğundan bu süreden daha kısa bir zamanda üretimde bulunan firmaların ihaleye girişinin engellendiği hususundaki  iddiaya ilişkin olarak yapılan değerlendirme;

 

Teknik Şartnamenin “Ön Ödemeli Akıllı Kartlı Su Sayaçları” başlıklı bölümünde 13.2.2 (j) maddesinde “Firmalar ISO 9001 – 2000 Kalite Sistem Belgesine sahip olmalıdır ve en az 5 yıldan beri üretimde bulunduklarını ve referanslarını tekliflerinde belgelendireceklerdir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır. 

 

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun şartnameler başlıklı 12 nci maddesinin 2 nci fıkrasında; “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü, aynı Kanunun temel ilkeler başlıklı 5 inci maddesinin 1 inci fıkrasında, “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü bulunmaktadır.

                                

İdarenin teknik şartnamedeki düzenleme ile ihaleye katılacak firmalardan en az beş yıl üretimde bulunduğunu gösteren belge istemesinin 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata uygun bir mesleki ve teknik yeterlik kriteri olmadığı söz konusu düzenlemenin belli bir istekliyi tarif edecek şekilde düzenlendiği anlaşıldığından ihalenin iptal edilmesi gerektiği gerekçesiyle söz konusu karara katılmıyorum.

 

 

 

 

 

 

Hakan GÜNAL

Üye

 

 

 

 

 

 

  

 

Maddeye git

    Copyright © 2018. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul