İnternet üzerinden üyelik alınması sırasında, kredi kartı seçeneğinde sorun yaşanması halinde, Havale/EFT seçeneğine tıklayabilirsiniz. Ödeme dekontunun info@kanunum.com adresine iletilmesi akabinde üyelikler açılacaktır.
  • Karar No: 2007/UM.Z-4195
  • Toplantı No: 2007/080
  • İlgili Kurum: Kamu İhale Kurumu
  • Karar Tarihi: 27.12.2007
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
Uyarı:
Bu karar 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğe çıkarılmış olup, kararın Kurumun internet sitesinde yayınlanması tebliğ yerine geçmez. Karar, bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.
Toplantı No :2007/080
Gündem No :26
Karar Tarihi:27.12.2007
Karar No :2007/UM.Z-4195
Şikayetçi:
 Petrol Ofisi A.Ş. Eski Büyükdere Cad. No:33/37 Ayazağa Şişli/İSTANBUL
 İhaleyi yapan idare:
 Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ömerağa Mah. Abdurrahman Yüksel Cad. Belsa Plaza A Blok KOCAELİ
Başvuru tarih ve sayısı:
 15.11.2007 / 33169
Başvuruya konu ihale:
 2007/148130 İKN’li “Akaryakıt Alımı” ihalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:

19.12.2007 tarih ve 07.09.09.0184/2007-63E sayılı İddiaların İncelenmesi Esas Raporunda;

 

Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 07.11.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “Akaryakıt Alımı” ihalesine ilişkin olarak Petrol Ofisi A.Ş.’nin 19.10.2007 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 05.11.2007 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 15.11.2007 tarih ve 33169 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

 

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

 

Tespit edilen mevzuata aykırılıkların değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesine,

 

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

 

Karar:

 

İddiaların İncelenmesi Esas Raporu ve ekleri incelendi:

 

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale konusu mal miktarları belirtildikten sonra, malın teslim edileceği yer olarak hem taşıt tanıma sistemi uygulanarak idarenin araçlarına yüklenicinin istasyonlarından akaryakıt ikmal edileceğinin, hem de idarenin isteği halinde idarenin garajları ve bu garajda bulunan akaryakıt depolarına da nakliyesi yükleniciye ait olmak üzere otomasyon sistemi dışında mal teslimatı yapılacağının belirtildiği, oysa her iki teslim şeklinin aynı ihalede talep edilmesinin “Petrol Piyasasına” ilişkin düzenlemelere ve rekabet ilkesine aykırılık teşkil ettiği, Petrol Piyasası Kanunu’nun 17 nci maddesinde getirilen düzenleme ile, akaryakıt dağıtım şirketlerinin, yıllık tüketimi 5000 tonun altındaki tüketicilere kendi işlettikleri bayileri aracılığı ile satış yapamayacaklarının hüküm altına alındığı, ancak elektronik taşıt tanıma sistemi ile yapılan satışların bunun dışında tutulduğu, bu konuda EPDK’nın 07.02.2007 tarih ve 1088/1 sayılı kararının mevcut olduğu, bu yasal imkansızlık karşısında, idari şartnamenin 7.3.2.c maddesinde ihaleye katılmak isteyen isteklinin dağıtım firması olması halinde ibraz etmesi gereken belgenin belirtildiği, ancak idari şartnamenin 21 inci maddesinde işin tamamı için teklif verileceğinin ifade edildiği, şartnamenin bu hükümlerinin anılan yasal düzenlemeyle çeliştiği, ihaledeki farklı teslimat şekillerinin bu ikincil mevzuat hükmü ile çeliştiği, her iki teslimat konusu mal için ihaleye teklif vermelerinin bir dağıtıcı şirket olarak mümkün olmadığı, bunun da ihaleye katılımlarını engellediği, idari şartnameden, idareye ait kaç araca elektronik akaryakıt teslimatı yapılmasını sağlayacak olan mekanizmanın monte edilmesi gerektiğinin belirlenemediği, bununda teklif fiyatının sağlıklı bir şekilde oluşturulmasına engel teşkil ettiği iddia edilmektedir.

 

Başvuru sahibinin iddiaları ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde tespit edilen hususlar ve yapılan hukuki değerlendirme aşağıda belirtilmiştir:

 

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 2 nci maddesinde;

 

“Lisans: Bu Kanuna göre gerçek ve tüzel kişilere piyasada faaliyet gösterebilmeleri için  Kurul tarafından  izin verildiğini gösterir belgeyi,

 

Bayilik: Karşılıklı yükümlülüklerin ekinde fizibilite olan bir sözleşmeye bağlanarak akaryakıt dağıtım şirketleri tarafından gerçek ve tüzel kişilere  akaryakıtın kullanıcılara ikmali yetkisi  verilmesi işlemini,

 

Dağıtıcı: Akaryakıt dağıtım yetkisi olan ve lisansına işlenmesi halinde depolama, taşıma, ihrakiye ve madeni yağ üretimi  işlemleri yapabilen sermaye şirketini,

 

Dağıtım: Serbest kullanıcılara akaryakıt toptan satışı ve ikmali dahil bayilere akaryakıt satış ve ikmal faaliyetlerinin bütününü,

 

Serbest kullanıcı: Kalorifer yakıtı, fuel-oil ve motorinde yıllık 5.000 tondan aşağı olmayacak şekilde Kurum tarafından ürün bazında belirlenen tüketim miktarından fazla yıllık petrol tüketimi olan lisanslı kullanıcıyı,”

… ifade eder.” şeklinde tanımlanmıştır.

 

Anılan Kanunun 17 nci maddesinde;

 

“Serbest kullanıcıların belirlenmesine ve lisans verilmesine ilişkin usul ve esaslar Kurul tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

 

Kalorifer yakıtı, fuel-oil ve motorinde yıllık tüketimi, 5000 tonun altında olmayacak şekilde Kurum tarafından belirlenecek olan yıllık tüketim miktarının altındaki kullanıcılara dağıtıcılar kendi işlettikleri akaryakıt bayileri üzerinden satış yapamazlar.”

 

hükmü yer almaktadır.

Ayrıca, Petrol Piyasası Kanununun 17 nci maddesine dayanılarak çıkartılan “Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğinin” 29 ncu maddesinde; “Serbest kullanıcı lisansı sahipleri piyasada; kullanım türüne göre kalorifer yakıtı, fuel oil ve motorini dağıtıcı lisansı sahiplerinden temin edebilir." düzenlemesine, aynı Yönetmeliğin 46 ncı maddesinde ise; Kalorifer yakıtı, fuel oil ve motorinde serbest kullanıcıların tabi olduğu serbest kullanıcı limiti her bir ürün için yıllık asgari olarak 5.000 tondur.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun 07.02.2007 tarih ve 1088/1 sayılı kararı ile;  dağıtım şirketlerine, elektronik sistemlerle, kullanıcılara bayileri aracılığı ile akaryakıt satabilme imkanı tanınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünün “Akaryakıt Alım İhalelerinde Dikkat Edilecek Hususlar” başlıklı VIII.R maddesinde;

 

“Motorin, fuel oil ve kalorifer yakıtı alımlarıyla ilgili olarak, ilgili mevzuatı uyarınca alım yapılabilecekler yönüyle getirilen kurallara (alım yapacak idarenin, serbest kullanıma konu olabilecek ürünlerle ilgili olarak serbest kullanıcı lisansına sahip bulunma veya bulunmama durumlarına göre vb.) uygun olarak ihaleye çıkılması gerekmektedir. Bu çerçevede idareler alım yapılabilecekler yönüyle ilgili mevzuatında getirilen sınırlamalara uymak amacıyla anılan ürünleri ayrı ihale konusu yapabilecekleri gibi, ilgili mevzuatı uyarınca alım yapılabilecekler yönüyle gerekli açıklamalarda bulunmak ve bu ayırımı da dikkate alacak grup/kısımlara ayırmak suretiyle birim fiyat teklif / sözleşme türü üzerinden  kısmi teklife açık bir ihaleye de çıkabileceklerdir.

 

Ayrıca idarelerin gerek Petrol Piyasası Kanunu, gerekse ilgili diğer mevzuatta (yukarıda belirtilen hususlar da dahil) değişiklik olması durumunda “şartname hazırlıklarında” ortaya çıkan yeni düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.”

 

düzenlemesi yer almaktadır.

 

Yukarıda belirtilen mevzuat hüküm ve düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde;  serbest kullanıcı lisansına sahip idarelerin, kalorifer yakıtı, fuel oil ve motorin ihtiyaçlarını dağıtıcı firmalardan elde etmelerine olanak tanındığı, serbest kullanıcı lisansına sahip olmayan idarelerin ise bu ihtiyaçlarını dağıtıcı firmalardan karşılayamayacakları, ayrıca, Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda anılan düzenlemesi çerçevesinde, serbest kullanıcı lisansına sahip olup olmama durumuna göre idarelerin ilgili mevzuatı uyarınca alım yapılabilecekler yönüyle getirilen kurallara uygun olarak ihaleye çıkmaları gerektiği, alım yapılabilecekler yönüyle ilgili mevzuatında getirilen sınırlamalara uymak amacıyla anılan ürünleri ayrı ihale konusu yapabilecekleri gibi, ilgili mevzuatı uyarınca alım yapılabilecekler yönüyle gerekli açıklamalarda bulunmak ve bu ayırımı da dikkate alacak grup/kısımlara ayırmak suretiyle birim fiyat teklif / sözleşme türü üzerinden  kısmi teklife açık bir ihaleye çıkabilecekleri anlaşılmaktadır.

 

Konuyla ilgili olarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan alınan 12.12.2007 tarihli görüş yazısında, özetle; dağıtıcı lisansı sahiplerinin serbest kullanıcılara yapılanlar ile 07.02.2007 tarih ve 1088/1 sayılı Kurul kararı kapsamındaki elektronik satışlar hariç olmak üzere, kullanıcılara satış yapmalarının mümkün olmadığı, şartnamede kısmi teklif verilemeyeceği ve serbest kullanıcı lisansı olmayan kullanıcılara, elektronik satış niteliğinde olmayan satışların, dağıtıcı lisansı sahiplerince yapılmasının mümkün olmadığı hususları dikkate alındığında, şartnamede belediye garajı ve bu garajda bulunan akaryakıt depolarına yapılan satışın, elektronik satış olması zorunluluğu getirilmediği takdirde, söz konusu ihaleye aynı kişi (dağıtıcı veya bayi) tarafından teklif verilemeyeceğinin değerlendirildiği hususlarına yer verilmiştir.

 

Kamu İhale Kurulunun 20.02.2006 tarih ve 2006/UM.Z-449 sayılı kararına konu olan bir şikayet başvurusuna ilişkin olarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan alınan 18.01.2006 tarihli görüş yazısında, serbest kullanıcı olmak için aranan koşulların başında, yıllık tüketim miktarının asgari 5.000 ton olması gerektiği, serbest kullanıcı lisansına sahip olmayan gerçek ve tüzel kişilerin, motorin ve fuel oil (kalorifer yakıtı dahil) isimli akaryakıtları sadece bayilerden temin etmeleri gerektiği belirtilmektedir.

 

Kamu İhale Kurulunun 25.09.2006 tarih ve 2006/UM.Z-2284 sayılı kararına konu olan bir şikayet başvurusuna ilişkin olarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan alınan 22.09.2006 tarihli bir başka görüş yazısında da; “Dağıtıcı lisansı sahibi tüzel kişiler serbest kullanıcı lisansı olmayan gerçek veya tüzel kişilere akaryakıt satışı yapamazlar. Bir başka deyişle serbest kullanıcı lisansına sahip olmayan gerçek ve tüzel kişiler ihtiyaçları olan akaryakıtı dağıtıcı lisansı sahibi tüzel kişilerden alamazlar.” değerlendirmesi yapılmıştır.

 

İdari şartnamenin 2.c maddesinde ihale konusu ürünler şu şekilde belirtilmiştir:

 

Türü

Miktarı

Motorin

4.170.000 litre

Düşük kükürtlü motorin (prodizel, VP dizel, ultimate dizel veya muadili)

30.000 litre

Kalorifer yakıtı

750.000   kg

Kurşunsuz Benzin (95 Oktan)

110.000 litre

 

İdari şartnamenin “Teslim Edileceği Yer” başlıklı 2.d maddesinde de; “Belediyemiz garajı ve bu garajda bulunan akaryakıt depolarına, Fen İşleri Daire Başkanlığı Asfalt ve Köye Hizmet Müdürlüğü Şantiyeleri ile yüklenici firmanın İzmit merkezde en az 1 ve Gölcük merkezde en az 2, Gebze merkezde en az 3, Kandıra, Karamürsel, Körfez merkezde en az 1 anlaşmalı olduğu akaryakıt dolum istasyonlarında.” düzenlemesine yer verilmiştir.

 

Yine idari şartnamenin 7.3.2.c maddesinde; “İhaleye katılmak isteyen istekli, dağıtım firması ise, dağıtım ve pazarlama kuruluşu olduğunu tevsik eden belgelerin aslı veya noter tasdikli suretini verecektir.” düzenlemesine,  21 inci maddesinde; “Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir.” düzenlemesine, 53.2 maddesinde ise; “Teknik şartnamede belirtilen kriterlere uygun olan Akaryakıt ürünlerinin teslimatı idarenin tebligatından sonra 01.01.2008 tarihinde başlanarak 31.12.2008 tarihine kadar Belediyemiz Garajına ve bu garajda bulunan akaryakıt depolarına, Fen İşleri Asfalt ve Köye Hizmet Müdürlüğü Şantiyesine mesai saatleri içerisinde teknik şartnamede belirtilen hususlara uygun olarak yapılacaktır. Ayrıca idari işlerde kullanılan araçların akaryakıt ihtiyaçları yüklenicinin İzmit Merkezde bulunan istasyonunda veya Gölcük merkezde en az 2, Gebze merkezde en az 3, Kandıra, Karamürsel, Körfez ilçelerinde merkezde en az 1 olmak üzere yüklenicinin anlaşmalı olduğu alt yüklenici olarak çalıştıracağı akaryakıt istasyonlarında Otomatik Akaryakıt Sistemi kullanılarak tüm sorumluluk ve giderleri yüklenici firmaya ait olmak üzere yerine getirilecektir. İdari işlerde kullanılan ve idare tarafından yükleniciye liste halinde sunulan araçlara sistemin gereği olarak aracın bilgilerini içeren Taşıt Kimlik Ünitesi takılacak ve istasyon Kontrol ünitesine aktarılan bilgilerden sonra istasyon ünitesinden onay alınca pompa çalışmaya başlayacak ve dolum gerçekleştirilecektir. …” düzenlemelerine yer verilmiştir.

 

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun resmi internet sayfası üzerinde http://www.epdk.gov.tr/lisans/petrol/bayilik/serbest.asp konumundan yapılan sorgulamadan, ihaleyi yapan Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin 18.12.2007 tarihi itibariyle “serbest kullanıcı lisansına” sahip olmadığı tespit edilmiştir. Ancak, yukarıda aktarılan mevzuat ve EPDK görüşleri çerçevesinde, her bir ürün için 5.000 tonluk miktar şartının idare açısından bu ihalede gerçekleşmediği anlaşılmaktadır.

 

Belirtilen hususlar bir arada değerlendirildiğinde; idarenin akaryakıta ilişkin alımlarını sadece bayilik lisansına sahip işletmelerden yapabileceği, idarenin akaryakıta ilişkin ihalelerine dağıtıcı lisansına sahip firmaların teklif veremeyeceği, bu itibarla, idari şartnamenin 7.3.2.c maddesinde isteklilerden dağıtım kuruluşu olmaları halinde buna ilişkin belgelerini sunmalarının istenmesinin, bir başka deyişle dağıtıcı lisansına sahip firmaların istekli sıfatıyla ihaleye katılmasına cevaz verilmesinin anılan mevzuat hükümleriyle ve yetkili kurum görüşüyle çeliştiği, ayrıca, idari şartnamenin 53.2 maddesinde, hem “Otomatik Akaryakıt Sistemi” uygulanarak idarenin araçlarına yüklenicinin istasyonlarından akaryakıt ikmal edileceğinden hem de idarenin isteği halinde idarenin akaryakıt depolarına da mal teslimatı yapılacağından bahsedildiği, oysa Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun 07.02.2007 tarih ve 1088/1 sayılı kararı ile;  dağıtım şirketlerine, elektronik sistemlerle, kullanıcılara bayileri aracılığı ile akaryakıt satabilme imkanı tanındığı, ihalenin kısmi teklife kapalı olduğu dikkate alındığında, dağıtıcı firma statüsünde olan başvuru sahibinin, ihalenin, “Otomatik Akaryakıt Sistemi” ile idare araçlarına akaryakıt verilmesi kısmına katılımının kısıtlandığı, bu kısıtlamanın rekabet ilkesine aykırılık teşkil ettiği, diğer taraftan, idarenin kaç aracına idari şartnamenin 53.2 maddesinde belirtilen “Taşıt Kimlik Ünitesinin” takılacağının belli olmadığı, bu ünitelerin takılmasına ilişkin masrafların da yükleniciye ait olduğu göz önünde bulundurulduğunda, isteklilerin teklif fiyatlarını sağlıklı bir şekilde oluşturmalarının mümkün olmadığı, sonuç olarak, ihale kararı ile ihale işlemlerinin iptali gerektiği sonucuna varılmıştır.

 

Ancak, 19.12.2007 tarih ve 26735 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde Kamu İhale Kurulu tarafından iddiaların incelenmesi çerçevesinde “iptal kararı” verilebilmesi mümkün bulunmamaktadır.

 

Açıklanan nedenlerle;

 

Tespit edilen mevzuata aykırılıkların değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesine,

 

 

 

Esasta
   Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

  

 

Maddeye git

    Copyright © 2018. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul