İnternet üzerinden üyelik alınması sırasında, kredi kartı seçeneğinde sorun yaşanması halinde, Havale/EFT seçeneğine tıklayabilirsiniz. Ödeme dekontunun info@kanunum.com adresine iletilmesi akabinde üyelikler açılacaktır.
En son güncellemeler 22 Mayıs 2020 iş günü sonunda yapılmıştır.
  • Karar No: 2008/UH.Z-692
  • Toplantı No: 2008/008
  • İlgili Kurum: Kamu İhale Kurumu
  • Karar Tarihi: 11.02.2008
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
Uyarı:
Bu karar 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğe çıkarılmış olup, kararın Kurumun internet sitesinde yayınlanması tebliğ yerine geçmez. Karar, bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.
Toplantı No :2008/008
Gündem No :61
Karar Tarihi:11.02.2008
Karar No :2008/UH.Z-692
Şikayetçi:
 Yavuz Selim Taşımacılık İnş. Temz. Hizm. San. Tic. Ltd Şti. Erenler Topça Toptancılar Sitesi G Blok No:24 Adapazarı/SAKARYA
 İhaleyi yapan idare:
 Balıkesir Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Kültür ve Spor Dairesi Başkanlığı, Balıkesir Üniversitesi Rektörlüğü Çağış Kampüsü Kat:1 BALIKESİR
Başvuru tarih ve sayısı:
 31.12.2007 / 38898
Başvuruya konu ihale:
 2007/158921 İhale Kayıt Numaralı “Dört Kaptan Oluşan Servise Hazır Yemek Alımı” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:

31.01.2008 tarih ve 08.26.22.0203/2008-3E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

 

            Balıkesir Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Kültür ve Spor Dairesi Başkanlığı’nca 29.11.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “Dört Kaptan Oluşan Servise Hazır Yemek Alımı” ihalesine ilişkin olarak Yavuz Selim Taşımacılık İnş. Temz. Hizm. San. Tic. Ltd Şti’nin 11.12.2007 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 13.12.2007 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin  31.12.2007 tarih ve 38898 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 31.12.2007 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

 

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

 

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Karar:

 

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

 

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

 

            1) İdari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7.1 maddesinde yapılan düzenleme ile, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından onaylanan İşletme Belgesi aslının veya noter tasdikli suretinin istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            2) İdari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7.1 maddesinde yapılan düzenleme ile, Gıda maddeleri üreten işyerlerine ait Çalışma İzin Belgesi aslının veya noter tasdikli suretinin istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            3) İdari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7.1 (n) maddesi altında yer alan, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Gıda Üretim ve Gıda Sicil Sertifikası aslı veya noter tasdikli sureti, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından onaylanan İşletme Belgesi aslı veya noter tasdikli sureti,  Gıda maddeleri üreten işyerlerine ait Çalışma İzin Belgesi aslı veya noter tasdikli sureti, istendiğine ilişkin düzenlemelere ihale ilanında yer verilmemesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            4) İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde yapılan düzenleme ile, Yemek üretim işiyle ilgili üretim ve imalat kapasitesine ilişkin Ticaret ve Sanayi Odasından alınmış günlük 6.000 kişilik kapasite raporu istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            5) İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde yapılan düzenleme ile, TS-ISO 9001: 2000 Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve TS-ISO EN 22000 Gıda Güvenliği Yönetim Sistem Belgesi istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            6) İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde yapılan düzenleme ile, Gayrısıhhi Müesseselere Ait İşyeri Açma Ruhsatı aslının veya noter tasdikli suretinin istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            7) İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde yapılan düzenleme ile, İhaleye iştirak edecek firmalarda TS 8985 İşyerleri, Yemek Fabrikaları, Toplu Yemek Mutfakları ve Yemek Servisleri Genel Kuralları Hizmet Yeterlik Belgesi aslının veya noter tasdikli suretinin istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

 

            8) 750.000 adet yemekten oluşan ihale konusu işin, 500.000 biriminin idarenin mutfağında, 250.000 biriminin ise farklı yerleşim yerlerinde yükleniciye ait mutfaklarda yapılacağı dikkate alındığında birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde tek bir iş kalemine yer verilmesinin uygulamada sorunlara neden olacağı,

 

            9) Alt yüklenici çalıştırılmasına imkan verilen başvuruya konu ihalede, hizmetin yerine getirilmesinde çalışması öngörülen 46 personelden kaç kişinin hangi işyerinde çalışacağının belirtilmemesinin rekabeti engelleyici nitelikte olduğu,

 

            10) Teknik şartnamenin “Hizmetin tanımı” maddesi altında yer alan “Yemek yiyen kişi sayılarında %30 eksik veya fazla olabilir” düzenlemesinin, idari şartnamenin 51 inci maddesinde yer alan iş artışı veya eksilişi oranının %20 olabileceği düzenlemesiyle çeliştiği, bu çelişkinin ihaleye katılımı engellediği,

 

iddialarına yer verilmiştir.

 

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

 

            1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7.1 maddesinde; “Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından onaylanan İşletme Belgesinin aslı veya noter tasdikli sureti” düzenlemesi,

 

Teknik şartnamenin “Verilecek hizmetin cinsi” başlığı altında; “Yemeklerin pişirilip servise sunulması işi Balıkesir Merkez Fakülte ve Yüksekokullar için Kongre ve Kültür Merkez Binası altındaki Kampus Mutfağında olup yemeklerin servisi ise Üniversitemiz Rektörlük personel Yemekhanesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu, Balıkesir Meslek Yüksekokulu öğrenci ve personel yemekhaneleri ile 17 Km. uzaklıktaki Balıkesir Necatibey Eğitim Fakültesi öğrenci ve personel yemekhanesi, Balıkesir Sağlık Yüksekokulu, Güzel Sanatlar Fakültesi ile aşağıda isimleri belirtilen ilçelerdeki Fakülte ve Yüksekokulların yemekhanelerinde olacaktır.

 

            1- Bandırma İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi

            2- Bandırma Meslek Yüksekokulu

            3- Erdek Meslek Yüksekokulu

            4- Gönen Meslek Yüksekokulu

            5- Susurluk Meslek Yüksekokulu

            6- Edremit Meslek Yüksekokulu

            7- Burhaniye Meslek Yüksekokulu

            8- Havran Meslek Yüksekokulu

            9- Ayvalık Meslek Yüksekokulu

            10- Dursunbey Meslek Yüksekokulu

            11- Sındırgı Meslek Yüksekokulu

            12- Bigadiç Meslek Yüksekokulu

13- Savaştepe Meslek Yüksekokulu” düzenlemesi,

          

İdari şartnamenin “Diğer hususlar” başlığı altında; “İstekliler ihale konusu hizmet için; Merkez Fakülte ve Yüksekokullar hariç, isterlerse, İlçelerdeki Fakülte ve Yüksekokullardan alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işlere ait listeyi, teklif eki olarak tekliflerine dahil edeceklerdir.İhalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerinde kalması durumunda isteklinin işe ait sözleşme imzalanmadan önce alt yüklenicilerin listesini idarenin onayına sunması gerekir. Bu durumda alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu, yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Teklifle birlikte sunulması istenilen “İşletme Belgesi”; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından 17.12.2004 tarih ve 25673 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İşyeri Kurma İzni ve İşletme Belgesi Alınması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen bir belgedir. Anılan Yönetmeliğin, “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesine göre “İşyeri Kurma İzni: İşyerlerinin kurulmadan önce sağlık ve güvenlik mevzuatı hükümlerine uygun kurulması için yapılan inceleme sonucunda verilen izin belgesi” ve “İşletme Belgesi: İşyerlerinin kurma iznine uygun olarak kurulduğunun tespiti için yapılan incelemede iş sağlığı ve güvenliği konusunda noksan husus bulunmaması halinde verilen izin belgesi” ni  ifade etmektedir.

 

Aynı Yönetmeliğin 2 nci maddesinde ise Yönetmelik kapsamı;

 

Bu Yönetmelik; a) 28/2/2004 tarihli ve 25387 sayılı Resmi Gazete´de yayımlanan Sanayi, Ticaret, Tarım ve Orman İşlerinden Sayılan İşlere İlişkin Yönetmelikte belirtilen sanayiden sayılan işlerde 10 ve daha fazla kişinin çalıştığı işyerlerini,

 

b) Çalışan sayısına bakılmaksızın, 26/12/2003 tarihli ve 25328 sayılı Resmi Gazete´de yayımlanan Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde tanımlanan tehlikeli kimyasal maddelerin üretildiği, kullanıldığı ve depolandığı işyerlerini,

 

c) İnşaat ve maden işyerleri ile taş ocaklarının sabit tesislerini, kapsar.”

 

şeklinde belirlenmiştir.

 

Söz konusu Yönetmeliğin yukarıda yer verilen maddelerinde yer alan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde; teklifle birlikte sunulması istenilen “İşletme Belgesi”nin, işyeri kurulmadan önce alınan işyeri kurma izninden sonra bu izne uygun olarak kurulması halinde düzenlenen belgedir.

 

Başvuruya konu ihalede, yemeklerin pişirilip servise hazırlanması işinin kongre ve kültür merkez binası altındaki idare mutfağında yapılacağı, yemeklerin servisinin ise üniversiteye bağlı çeşitli fakülte ve yüksek okulların yemekhanelerinde yapılacağı, ihale konusu hizmetin merkez fakülte ve yüksekokullarda gerçekleştirilecek kısmı dışında, ilçelerdeki fakülte ve yüksekokullarda gerçekleştirilecek kısımlarının alt yüklenicilere yaptırılabileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı dikkate alındığında, isteklinin kendine ait işyerinin kurulması aşamasında işyeri kurulmadan önce alınan işyeri kurma izninden sonra, işyerinin bu izne uygun olarak kurulması halinde düzenlenen “İşletme Belgesi”nin yeterlik kriteri olarak belirlenmesinin, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 35 inci maddesinde yer alan, yeterlik kriterlerinin ihale konusu hizmetin istekliler tarafından gerçekleştirilebilirliğini ölçmeye yönelik olması gerektiği ilkesine aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

 

            2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7.1 maddesinde; “Gıda maddeleri üreten işyerlerine ait Çalışma İzin Belgesi aslı veya noter tasdikli sureti” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 35 inci maddesinde; “İsteklilerin ekonomik ve mali yeterlikleri ile mesleki ve teknik yeterliklerinin değerlendirilmesi amacıyla idarelerce istenilecek her türlü bilgi, belge, doküman ve değerlendirme kriterleri rekabeti engelleyici sonuç doğuracak şekilde belirlenemez. Ayrıca yeterlik değerlendirmesinde kullanılacak kriterler, ihale konusu işin özelliğine göre söz konusu hizmetin istekli tarafından gerçekleştirilebilirliğini ölçecek nitelikte olmalıdır. hükmü,

 

 İsteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 41 inci maddesinde; “Ayrıca ihale konusu hizmetin yerine getirilmesine ilişkin olarak ilgili mevzuat gereği alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin isteklilerce sunulmasına ilişkin hükümlere ilan ve ilgisine göre ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir.” hükmü yer almaktadır.

 

05.06.2004 tarih ve 25483 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 5179 sayılı “Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun”un “Üretim izni, gıda sicili ve tescil işleri” başlıklı 4 üncü maddesinde; “Gıda maddeleri ve gıda ile temas eden madde ve malzemeleri üreten işyerleri, bu konuda Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikte öngörülen asgarî teknik ve hijyenik şartlara uyarak gıda işyeri çalışma izni ve sicil numarasını almak zorundadır. Üretilecek gıda maddelerinin Türk Gıda Kodeksinde tanımı yapılmış olanların ilgili kodekse uygun üretileceğine dair yazılı beyan ile etiket örneğini ibraz etmesi üzerine söz konusu ürünlere, her ürün için izin belgesi ve numarası verilir. Türk Gıda Kodeksinde tanımlanmamış gıdaları üreten işyerleri, üretime geçmeden önce izin almak ve diğer tescil işlemlerini yaptırmak zorundadır. Alınan belgeler, alındığı şartların değişmemesi kaydıyla, miras yoluyla intikalinde geçerliliğini devam ettirir.Üretim izni, gıda sicili ve gıda işyerlerinin taşıması gereken asgarî teknik ve hijyenik şartlara ait kurallar, Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.” hükmü bulunmaktadır.

 

Diğer taraftan, 5179 sayılı Kanunun 4 ve 6 ncı maddeleri uyarınca hazırlanan  Gıda ve Gıda ile Temas Eden Madde ve Malzemeleri Üreten İş Yerlerinin Çalışma İzni ve Gıda Sicili ve Üretim İzni İşlemleri ile Sorumlu Yönetici İstihdamı Hakkında Yönetmeliğin 24 üncü maddesinde, “Gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemeleri üreten iş yerleri için ilgili merci çalışma izni ve gıda sicili vermeye yetkilidir.” hükmü bulunmaktadır.  

 

Çalışma İzni ve Gıda Sicili başlıklı 25 inci maddesinde; “Gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemeleri üreten iş yerleri çalışma izni ve gıda sicili almadan faaliyette bulunamazlar.

 

Başvuruya konu ihalede, yemeklerin pişirilip servise hazırlanması işinin kongre ve kültür merkez binası altındaki idare mutfağında yapılacağı, yemeklerin servisinin ise üniversiteye bağlı çeşitli fakülte ve yüksek okulların yemekhanelerinde yapılacağı, ihale konusu hizmetin merkez fakülte ve yüksekokullarda gerçekleştirilecek kısmı dışında, ilçelerdeki fakülte ve yüksekokullarda gerçekleştirilecek kısımlarının alt yüklenicilere yaptırılabileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı dikkate alındığında, 5179 sayılı Kanunun yukarıda yer verilen hükmü uyarınca isteklinin gıda üretimi yaptığı kendi işyerinin asgarî teknik ve hijyenik şartlara uygun olması durumunda düzenlenen Çalışma İzin Belgesinin yeterlik kriteri olarak belirlenmesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

 

            3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7.1 maddesinde; “n) İhale konusu işin yapılmasına ilişkin olarak ilgili mevzuatı gereği alınması zorunlu olan belgeler:

 

1-) T.C. Tarım ve Köy İşleri bakanlığı Gıda Üretim ve Gıda Sicil Sertifikası aslı veya noter tasdikli sureti,

 

2-) Gıda maddeleri üreten işyerlerine ait Çalışma İzin Belgesi aslı veya noter tasdikli sureti,

 

3-) T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından onaylanan İşletme Belgesi aslı veya noter tasdikli sureti” düzenlemeleri yer almaktadır.

 

            Söz konusu belgelerin 19.10.2007 tarihinde Kamu İhale Bülteninde yayımlanan ihale ilanında yer almadığı görülmüştür.

 

4734 sayılı Kanunun “İhale İlânlarında Bulunması Zorunlu Hususlar” başlıklı 24 üncü maddesinde; “İhale dokümanında belirtilmeyen hususlara ilânlarda yer verilemez. İhale ilânlarında aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur;

 

f) Yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” hükmü,

 

İlânın Uygun Olmaması” başlıklı 26 ncı maddesinde ise; “13, 24 ve 25 inci maddelerdeki hükümlere uygun olmayan ilânlar geçersizdir. Bu durumda, ilân bu maddelere uygun bir şekilde yenilenmedikçe ihale veya ön yeterlik yapılamaz.” hükmü yer almaktadır.

 

            Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 30 uncu maddesine; “İhale ve ön yeterlik ilanlarında yer alan bilgiler ile ihale veya ön yeterlik dokümanını oluşturan belgelerde idarece yapılan düzenlemelerin birbirine uygun olması gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Söz konusu ihaleye ilişkin olarak idari şartnamede yer verilen yeterlik kriterlerine ihale ilanında yer verilmemesi, 4734 sayılı Kanunun 24 üncü maddesine aykırılık teşkil etmektedir. Bu durumda, 4734 sayılı Kanunun 26 ncı maddesi hükmü uyarınca geçersiz olan ilana dayanılarak ihale yapılamayacağından başvuruya konu ihalenin iptal edilmesi gerekmektedir. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

 

4) Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde; “a) Yemek üretim işiyle ilgili üretim ve imalat kapasitesine ilişkin Ticaret ve Sanayi Odasından alınmış günlük 6.000 kişilik kapasite raporu” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, tesis ve diğer ekipmana ait belgeler” başlıklı 44 üncü maddesinde, “İdare, ihale dokümanında alımın niteliğini göz önünde bulundurarak üretim ve/veya imalat kapasitesine ilişkin kapasite raporu ile ilgili  düzenleme yapabilir.” hükmü yer almaktadır.

 

750.000 adet yemekten oluşan ihale konusu işte, idarenin başvuru sahibinin şikayetini sonuçlandıran kararında belirtildiği üzere okulun 140 günlük süre zarfında açık bulunduğu, bu durumda günlük 750.000/140=5357 adet yemek üretileceği anlaşıldığından günlük 6.000 kişilik kapasite raporu istenmesi mevzuata aykırılık teşkil etmemektedir. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

 

5) Başvuru sahibinin 5 inci iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde; “TS-ISO 9001: 2000 Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve TS-ISO EN 22000 Gıda Güvenliği Yönetim Sistem Belgesi” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Başvuruya konu ihalede istenilen ISO 9001: 2000 Kalite Yönetim Sistem Belgesinin başında “TS” ibaresinin yer almasının, bu belgenin yalnızca Türk Standartları Enstitüsünce düzenlenebileceği anlamına geldiği, oysa bu belgenin TSE dışındaki belgelendirme kuruluşları tarafından da düzenlenebileceği, dolayısıyla ihalede istenilen ISO 9001: 2000 Kalite Yönetim Sistem Belgesinin başında “TS” ibaresine yer verilmesinin rekabeti engellediği iddiasına ilişkin olarak;  “TS” ibaresinin Türk Standardı olarak uyumlaştırılan uluslar arası standartları ifade ettiği, yalnızca Türk Standartları Enstitüsünce düzenlenen belgeleri ifade etmediği anlaşıldığından söz konusu düzenlemede mevzuata aykırılık bulunmadığı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

 

Gıda Güvenliği Yönetimi Sistemi (ISO 22000) belgesine ilişkin olarak ise; 05.03.2007 tarihli Kurum yazısıyla ile görüş talep edilmesi üzerine,  Türk Akreditasyon Kurumu 13.03.2007 tarihli cevap yazısında “…ISO 22000 (Gıda Güvenliği Yönetimi Sistemi) belgelendirmesi, Uluslararası Akreditasyon Formu (IAF) karşılıklı tanınma anlaşmalarında yer alan bir belgelendirme konusu değildir. Bu sebeple bu tür belgelerle ilgili kurumumuzca bir teyit yazısı düzenlenmemektedir. Bunun yanı sıra HACCP ve OHSAS belgelendirmeleri konusunda, bahse konu belgelerin istenmeyeceği ilgili yönetmeliklerde ifade edilmiştir. ISO 22000 (Gıda Güvenliği Yönetimi Sistemi) belgelerinin de “HACCP ve OHSAS belgeleri” ile ilgili düzenlemelerin  yer aldığı yönetmelik çerçevesinde değerlendirilmesinin uygun olacağının düşünüldüğü …” şeklinde görüş bildirmiştir.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Kalite ve standart ile kapasiteye ilişkin belgeler” başlıklı 45 inci maddesinde “Kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi ve  personel belgelendirilmesine ilişkin belge ve sertifikaların, Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmesi zorunludur. Bu belgelendirme kuruluşlarının, Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşu  olduklarının ve bu kuruluşlarca düzenlenen belgelerin geçerliliğini sürdürdüğünün, Türk Akreditasyon Kurumundan alınacak bir yazı ile teyit edilmesi gerekir. Bu teyit yazısının ilk ilan/davet tarihinin veya ihale/son başvuru tarihinin içerisinde bulunduğu yılda alınmış olması zorunludur. Ancak Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edildiği duyurulan belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenen ve TÜRKAK Akreditasyon Markası  taşıyan belge ve sertifikalar için Türk Akreditasyon Kurumundan teyit alınması zorunlu değildir.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünün VIII nci maddesinin “Hizmet Alımı ve Yapım İşi İhalelerinde Kalite Belgelerine İlişkin Hususlar” başlıklı (L) bendinin onuncu fıkrasında; “İlgili idarelerin görüşleri ve yapılan başvurular çerçevesinde, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 45 inci maddesinde yapılan değişiklikle maddenin birinci  fıkrasında yer alan "tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları yönetim sistem (HACCP) belgesi, iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistem (OHSAS) belgesi, bilgi teknolojisi-bilgi güvenliği yönetim sistem belgesine…..ilişkin düzenleme yapabilir" hükmü yürürlükten kaldırılmıştır. İdarelerce anılan Yönetmeliğinin 45 inci maddesi çerçevesinde ihalelerde; tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları yönetim sistemi (HACCP), iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemi (OHSAS) ile bilgi teknolojisi-bilgi güvenliği yönetim sistemine ilişkin belgeler ve bu sistemlere ilişkin belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenen sertifikalar istenmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

 

Mevzuatta yer alan düzenlemeler ve Türk Akreditasyon Kurumundan alınan görüş dikkate alındığında, başvuru konusu ihalede TS EN ISO 22000: Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi belgesinin istenmesinin mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

 

6) Başvuru sahibinin 6 ncı iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde; “Gayrısıhhi Müesseselere Ait İşyeri Açma Ruhsatı aslının veya noter tasdikli sureti” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İsteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 41 inci maddesinde; “Ayrıca ihale konusu hizmetin yerine getirilmesine ilişkin olarak ilgili mevzuat gereği alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin isteklilerce sunulmasına ilişkin hükümlere ilan ve ilgisine göre ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri sunması zorunludur. Konsorsiyumlarda ise işin uzmanlık gerektiren kısmına teklif veren ortağın o kısma ilişkin belgeleri sunması gerekir.” hükmü yer almaktadır.

 

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “b) Gayrisıhhî müessese: Faaliyeti sırasında çevresinde bulunanlara biyolojik, kimyasal, fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden az veya çok zarar veren veya vermesi muhtemel olan ya da doğal kaynakların kirlenmesine sebep olabilecek müesseseleri,

 

            c) Birinci sınıf gayrisıhhî müessese: Meskenlerden mutlaka uzak bulundurulmaları gereken işyerlerini,

 

            d) İkinci sınıf gayrisıhhî müessese: Meskenlerden mutlaka uzaklaştırılması gerekmemekle beraber izin verilmeden önce civarında ikamet edenlerin sıhhat ve istirahatleri üzerine gerek tesisatları ve gerekse vaziyetleri itibarıyla bir zarar vermeyeceğine kanaat oluşması için inceleme yapılması gereken işyerlerini,

 

          e) Üçüncü sınıf gayrisıhhî müessese: Meskenlerin yanında açılabilmekle beraber yalnız sıhhî nezarete tabi tutulması  gereken işyerlerini” düzenlemeleri,

 

İkinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müesseseler” başlıklı 23 üncü maddesinde; “İkinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müessese açmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler; işin özelliğine göre bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun olarak işyerini düzenledikten sonra bu Yönetmeliğin eki Örnek 2’de yer alan başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz eder.” düzenlemeleri yer almaktadır.

Yukarıda yer alan Yönetmelik hükümlerinden, gayrısıhhi müesseselere ait işyeri açma ruhsatının, kurulduğu yer itibariyle faaliyeti sırasında çevresinde bulunanlara biyolojik, kimyasal, fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden az veya çok zarar veren veya vermesi muhtemel olan ya da doğal kaynakların kirlenmesine sebep olabilecek müesseselerin denetim altında tutulması amacıyla, gayrisıhhî müessese açmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler adına düzenlenen bir belge olduğu  anlaşılmaktadır.

 

İhale konusu hizmetin yerine getirileceği yerin, idare tarafından yüklenicinin kullanımına tahsis edilecek mutfak ve yemekhaneler olduğu dikkate alındığında, isteklilerden yetkili idarelerden alınmış gayrısıhhi müesseselere ait işyeri açma ruhsatının istenmesinin mevzuata aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

 

            7) Başvuru sahibinin 7 nci iddiasına ilişkin olarak;

 

İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde; “İhaleye iştirak edecek firmalarda TS 8985 İşyerleri, Yemek Fabrikaları, Toplu Yemek Mutfakları ve Yemek Servisleri Genel Kuralları Hizmet Yeterlik Belgesi aslının veya noter tasdikli sureti”  düzenlemesi yer almaktadır.

 

            Başvuruya konu ihalede istenilen söz konusu belgenin toplu yemek sektöründe faaliyet gösteren iş yerlerinin uyması gereken standartlar ilişkin olarak TSE tarafından düzenlenen bir belge olduğu anlaşılmıştır.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 45 inci maddesinde “İdare, ihale konusu hizmet alımının niteliğini göz önünde bulundurarak ihale dokümanında; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, personel belgelendirilmesi, "hizmet yeri yeterlik" belgesi ile deney-analiz-kalibrasyon laboratuarlarının kalite yeterliliği ile personel değerlendirilmesine ilişkin düzenleme yapabilir” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünün VIII.L maddesinde; “Hizmet yeri yeterlilik belgesi, hizmet yerinin imkanlarının ilgili Türk Standardı ve/veya  Türk Standardları Enstitüsü tarafından hazırlanmış olan kritere uygunluğu gösteren ve aktedilen sözleşme ile kullanılabilen belgedir. Hizmet yeri yeterlilik belgesinin kuruluş yapısı, planlama faaliyetleri ve  sorumluluklar göz önünde bulundurulduğunda; idarelerin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler (idarelerin hizmet binalarında, servislerce gerçekleştirilecek montaj, bakım ve onarım  hizmetleri hariç)  ile niteliği gereği  hizmet yeri yeterlilik belgesi istenmeyecek hizmet ihalelerinde hizmet yeri yeterlilik belgesi istenmeyecektir. İdareler, hizmet yeri yeterlilik belgesine yönelik düzenlemelerde;  hizmet yeri yeterlilik belgesinin hizmet kapsamını ve varsa standardını açık olarak yazmalıdır.”açıklaması yer almaktadır.

 

 Başvuruya konu ihalede, idarenin kendi mutfağında gerçekleştirilecek iş için hizmet yeri yeterlik belgesi istemesine yönelik olarak yaptığı düzenlemenin, idarelerin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler için hizmet yeri yeterlilik belgesi istenmeyeceği hükmüne aykırı olduğu anlaşılmıştır. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

 

8) Başvuru sahibinin 8 inci iddiasına ilişkin olarak;

 

Başvuruya konu ihalede, isteklilere ihale dokümanı ile birlikte verilen birim fiyat teklif mektubu eki cetvelinin;

 

Sıra no

                  İş kaleminin adı

Birimi

Miktarı

Teklif edilen birim fiyat

Tutarı

1

Dört kaptan oluşan servise hazır yemek alımı

Adet

750.000

 

 

 

şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

 

Söz konusu işin belli bir kısmının istekli tarafından alt yüklenicilere yaptırılabileceği göz önüne alındığında, farklı yerlerde gerçekleştirilecek iş kısımlarının maliyetlerinde farklılıklar oluşabileceği  düşünülebilirse de, servise sunulacak yemeğin niteliğinin hizmetin sunulacağı yerlere göre farklılık arz etmediği ve bu düzenlemenin teklif vermeye engel teşkil etmediği anlaşıldığından söz konusu düzenlemede mevzuata aykırılık bulunmamaktadır. Bu bakımdan başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

 

9) Başvuru sahibinin 9 uncu iddiasına ilişkin olarak;

 

Teknik şartnamenin “V- Müteahhit Firmanın Yükümlülükleri” başlıklı maddesinde; Firma merkez mutfak ve yemekhanelerde yemek pişirilmesi personel yemekhanelerine yemeğin ulaşması, öğrenci ve personele yemek servisi yapılması, servis sonrası bulaşık ve temizlik işlemlerinin gerçekleştirilmesi için;

 

1 adet yönetici                               İşletme veya Kamu Yönetimi mezunu

1 adet gıda mühendisi                   Fakülte Mezunu

1 adet aşçıbaşı                              En az ilköğretim diploması, ustalık belgesi ve referans

10 adet aşçı                                   En az ilköğretim diploması, ustalık belgesi ve referans

8 adet aşçı yardımcısı                   En az ilköğretim diploması, kalfalık belgesi ve referans

1 adet kasap                                  En az ilköğretim diploması ve referans

3 adet garson                                 En az ilköğretim diploması

14 adet temizlikçi                           En az ilköğretim diploması

4 adet bulaşıkçı                              En az ilköğretim diploması

2 adet şoför                                    En az ilköğretim diploması ve ehliyet belgesi

1 adet ambar memuru                    En az ilköğretim diploması

 

eğitim ve öğretimin yoğun olduğu dönemlerde toplam 46 adet, sınav dönemi ve ara tatillerde çıkartılacak yemek sayısına göre yeterli sayıda personel temin edecektir.

 

Firma İlçe fakülte ve yüksekokullarında da yeterli sayıda servis elemanı çalıştıracaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Başvuruya konu ihalede ihale konusu işte çalışacak personele ilişkin olarak yapılan düzenlemelerin, yemeklerin pişirilip servise hazırlanması işinin tamamının idare mutfağında yapılacağı noktasından hareketle yapıldığı, söz konusu işte alt yüklenici çalıştırılması hususunda inisiyatifin yükleniciye bırakıldığı, yüklenici tarafından alt yüklenici çalıştırılabileceği varsayımından hareketle alt yüklenicilere ait mutfaklarda çalışacak personel hususunda düzenleme yapılmasının mümkün olmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin 46 personelden kaç kişinin hangi işyerinde çalışacağının belirtilmemesinin rekabeti engelleyici nitelikte olduğu yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

 

10) Başvuru sahibinin 10 uncu iddiasına ilişkin olarak;

 

Teknik şartnamenin “Hizmetin tanımı” maddesinde; “Yemek yiyen kişi sayılarında günlük ve yıllık %30 eksik veya fazla olabilir” düzenlemesi yer almaktadır.

 

İdari şartnamenin 51 inci maddesinde; “51.1. Öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan işin;

 

a) Sözleşmeye esas iş tanımı içinde kalması,

 

b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması,

 

Şartlarıyla, sözleşme bedelinin %20´sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde ilave işi aynı yükleniciye yaptırmaya idare yetkilidir.

 

51.2. İşin bu şartlar dahilinde tamamlanamayacağının anlaşılması durumunda ise artış yapılmaksızın hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Ancak bu durumda, yüklenicinin işin tamamını ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmesi zorunludur.

           

51.3. İşin sözleşme bedelinin %80´inden daha düşük bedelle tamamlanacağının anlaşılması halinde de yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderler ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin %80´i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının %5´i, kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden idarece ödenecektir

 

            51.4. Sözleşme kapsamında gerçekleşecek iş artışları ve iş eksilişlerinde, idare ile yüklenicinin yükümlülükleri hususunda Hizmet İşleri Genel Şartnamesi ve işin sözleşmesinin ilgili hükümleri uygulanır.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

İdari şartnamede yer alan düzenlemenin 4735 sayılı Kanunun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24 ncü maddesinde yer alan hükümlere uygun olduğu dikkate alındığında, teknik şartnamede yer alan yemek yiyen kişi sayılarında günlük ve yıllık %30 eksiklik veya fazlalık olabileceğine ilişkin düzenleme mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Bu bakımdan, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin şikayet başvurusunu sonuçlandıran 13.12.2007 tarihli kararın, 17.12.2007 tarihinde başvuru sahibine tebliğ edildiği, bu tarihten sonra başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusu hakkını kullanması için tanınan 15 günlük sürenin dolması beklenmeden 31.12.2007 tarihinde sözleşme imzalandığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesinde ihale süreci içerisinde idareye yapılacak şikayet başvuruları üzerine 30 gün içinde idarece bir karar alınmaması veya alınan kararın istekli tarafından uygun bulunmaması halinde, 30 günlük sürenin bitimini veya karar tarihini izleyen on beş gün içinde, ivedilik ve kamu yararı bulunan hallerde ihale yetkilisince ihale işlemlerine devam edilmesi kararı  alınan hallerde üç gün içinde Kamu İhale Kurumuna inceleme talebinde bulunulabileceği hüküm altına alınmış, 56 ncı maddesinde ise Kurum tarafından yapılacak inceleme ve bu inceleme sonucu alınacak kararlara ilişkin usul ve esaslara yer verilmiştir.

Şikayet süreci; ihaleyi yapan idareler ve Kurum için ayrı ayrı ancak ihale süreci içerisinde bir bütün olarak düzenlenmiştir. İdarenin şikayet üzerine verdiği kararın uygun bulunmaması veya otuz gün içinde karar verilmemesi hallerinde, on beş gün içerisinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceğinden, Kuruma yapılacak başvuru için öngörülen süre içinde idarelerce sözleşme imzalanamayacaktır.

İncelenen ihalede, ihale yetkilisince şikayet başvurusunu sonuçlandıran kararın yanı sıra ivedilik ve kamu yararı bulunması nedeniyle ihale işlemlerine devam edilmesi kararı alınmadığı, idarece 13.12.2007 tarihli şikayetin reddine ilişkin kararın 17.12.2007 tarihinde başvuru sahibine tebliği edildiği, bu durumda Kuruma yapılacak itirazen şikayet başvurusu için öngörülen on beş günlük itirazen şikayet süresi beklenilmeden 31.12.2007 tarihinde 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesine aykırı olarak sözleşmenin imzalandığı tespit edimiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.

 

Açıklanan nedenlerle;

 

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

 

Esasta
   Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

Karşı Oy:

İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde; “a) Yemek üretim işiyle ilgili üretim ve imalat kapasitesine ilişkin Ticaret ve Sanayi Odasından alınmış günlük 6.000 kişilik kapasite raporu” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, tesis ve diğer ekipmana ait belgeler” başlıklı 44 üncü maddesinde, “İdare, ihale dokümanında alımın niteliğini göz önünde bulundurarak üretim ve/veya imalat kapasitesine ilişkin kapasite raporu ile ilgili  düzenleme yapabilir.” hükmü yer almaktadır.

 

750.000 adet yemekten oluşan ihale konusu işte, yemeklerin pişirilip servise hazırlanması işinin kongre ve kültür merkez binası altındaki idare mutfağında yapılacağı, ilçelerdeki fakülte ve yüksekokullarda servise sunulacak 250.000 birim yemeğin ise alt yüklenicilere yaptırılabileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı dikkate alındığında, idarenin mutfağında veya istenmesi durumunda 250.000 biriminin alt yüklenicilere ait mutfaklarda gerçekleştirilecek ihale konusu hizmet alımında günlük 6.000 kişilik kapasite raporu istenmesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Bu nedenle,söz konusu aykırılığın iptal gerekçesi sayılması gerekçesiyle çoğunluk kararına katılıyoruz.

 

 

 

   

 

   1- 4734 sayılı Kanunun “Temel İlkeler” başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında  İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur” hükmü yer almaktadır.

 

İncelemeye konu ihalede; 7 adet ihale dokümanının satın alındığı, 2 isteklinin teklif verdiği, ancak bir teklifin geçerli olduğu gözönüne alındığında, anılan ihalede 4734 sayılı Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasında öngörülen “rekabet” ilkesinin oluşmadığı,

 

2- İdari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.4 maddesinde; “a) Yemek üretim işiyle ilgili üretim ve imalat kapasitesine ilişkin Ticaret ve Sanayi Odasından alınmış günlük 6.000 kişilik kapasite raporu” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, tesis ve diğer ekipmana ait belgeler” başlıklı 44 üncü maddesinde, “İdare, ihale dokümanında alımın niteliğini göz önünde bulundurarak üretim ve/veya imalat kapasitesine ilişkin kapasite raporu ile ilgili  düzenleme yapabilir.” hükmü yer almaktadır.

 

750.000 adet yemekten oluşan ihale konusu işte, yemeklerin pişirilip servise hazırlanması işinin kongre ve kültür merkez binası altındaki idare mutfağında yapılacağı, ilçelerdeki fakülte ve yüksekokullarda servise sunulacak 250.000 birim yemeğin ise alt yüklenicilere yaptırılabileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı dikkate alındığında, idarenin mutfağında veya istenmesi durumunda 250.000 biriminin alt yüklenicilere ait mutfaklarda gerçekleştirilecek ihale konusu hizmet alımında günlük 6.000 kişilik kapasite raporu istenmesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiği, incelemeye konu ihalenin bu nedenlerle de iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle karara katılıyoruz.

 

  

 

Maddeye git

    Copyright © 2018. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul