• Resmi Gazete:
  • Karar No: 2013/UY.I-578
  • Toplantı No: 2013/009
  • İlgili Kurum: Kamu İhale Kurumu
  • Karar Tarihi: 28.01.2013
(Aşağıdaki metin 8/2/2013 tarihinde Kamu İhale Kurumu web sitesinden alınmıştır.)
(Kanunum resmi kaynak değildir; kullanıcılar sunulan yürürlük ve metin bilgilerini resmi kaynaklardan teyid etmelidir.)
Uyarı:
Bu karar 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğe çıkarılmış olup, kararın Kurumun internet sitesinde yayınlanması tebliğ yerine geçmez. Karar, bilgilendirme amacıyla yayınlanmaktadır.
Toplantı No :2013/009
Gündem No :111
Karar Tarihi:28.01.2013
Karar No :2013/UY.I-578
Şikayetçi:
 Seher Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti, ATATÜRK MAH. CAVSAK SOK. TAHTASIZ APT. ALTI C BLOK NO: 28 ŞANLIURFA
 İhaleyi yapan idare:
 Şanlıurfa İl Özel İdaresi (Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü), Ertuğrul Gazi Mah. N.Fazıl Kısakürek Cad. No: 35/C ŞANLIURFA
Başvuru tarih ve sayısı:
 17.12.2012 / 41699
Başvuruya konu ihale:
 2012/137141 İhale Kayıt Numaralı "Şanlıurfa Harran Meydankapı 3-4 Hekimlik Asm+ Lojman Yapım İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:

 

            Şanlıurfa  İl Özel İdaresi Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü tarafından 16.10.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Şanlıurfa Harran Meydankapı 3-4 Hekimlik ASM+ Lojman Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Seher Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin 28.11.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 17.12.2012 tarih ve 41699 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

 

            Başvuruya ilişkin olarak 2012/4819 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

 

Karar:

 

 

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

 

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, anılan isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasında makul sayılamayacak ölçüde farklılık olduğu, açıklama istenilen iş kalemleri/iş gruplarına ait özel poz olduğu halde proforma fatura ya da teklif alma yoluyla açıklama yapmadığı, aşırı düşük teklif açıklama ekinde rayiç birim fiyat listesini sunmadığı, ayrıca anılan isteklinin açıklama istenilecek ve istenilmeyecek iş kalemleri/iş grupları benzer nitelikli işler olduğu halde açıklama istenilmeyecek iş kalemlerinin birim fiyatlarını 0,01 kuruş olarak verdiği, bu şekilde teklifimanipüle ettiği, ayrıca adı geçen istekli tarafından verilen kâr oranının makul sayılmayacak bir oranda olduğuiddialarına yer verilmiştir.

 

 

 

 

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde,

 

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

 

İhale komisyonu;

  1. İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
  2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
  3. Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

 

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

 

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde,

            “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

            45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

            45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 

            45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

             

            45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

            45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

            45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

            45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

            45.1.9.  İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

            ….

            45.1.13.

…Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.

            45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan  ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

            Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

            Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

            Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

            İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

            …

            45.1.13.6İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

            İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

            İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış olması ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

            45.1.13.7İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

            45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

            Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

            45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

           

            Meslek mensubu proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 ve O-8 nolu tutanaklardaki beyanlarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğundan sorumludur.

            Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

            İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

            İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

            45.1.13.12. Maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

            Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.…” açıklaması bulunmaktadır.

 

Bahse konu ihale “Şanlıurfa Harran Meydan Kapı 3-4 Hekimlik ASM + Lojman Yapım İşi” olup, anahtar teslim götürü bedel teklif almak suretiyle 16.10.2012 tarihinde yapılan ihaleye 12 istekli tarafından teklif verildiği, bir isteklinin teklifinin iş deneyim belgesi İdari Şartname’de istenilen oranı sağlamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer tekliflerin geçerli olduğu, idarece geçerli teklifler üzerinden sınır değerin belirlenerek sınır değerin altında teklif veren İbrahim Öncel ve Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.10.2012 tarihinde 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi gereğince aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutuldukları görülmüştür. İdarenin aşırı düşük teklif olarak belirlediği isteklilere gönderdiği yazıda, 30 iş kaleminde açıklama yapılması istenilmiş ve söz konusu yazı ekinde açıklama istenilen iş kalemleri listesi ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesine yer verilmiştir.

 

09.11.2012 tarihli ihale komisyonu kararıyla aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan İbrahim Öncel’in aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklamada teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır. Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının ise Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine uygun olduğu görüldüğünden ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

 

Şikâyete konu edilen ve Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

 

İhale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması ekinde genel icmali verdiği, açıklama kapsamında 30 iş kaleminin tümü için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiç ve birim fiyatlarını kullandığı görülmüştür.

 

            Anılan istekli tarafından 30 iş kalemi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yüzde (%) 25 kar dahil olmak üzere yayımlanan 2010 yılı birim fiyatlarından kâr oranı düşülerek kârsız maliyetin bulunduğu ve kârsız maliyetin üzerine belirli bir miktarda kâr eklenmek suretiyle açıklama yapıldığı anlaşılmıştır. İstekli tarafından sunulan liste;

 

          S.No

Poz No

İş Kaleminin Adı

ÇŞB. Birim fiyatı (Kâr dahil) (TL)

ÇŞB. Birim fiyatı (Kâr hariç) (TL)

Öng. Kâr ve Genel Gider (TL)

Teklif Birim Fiyat (TL)

1

18.112/10

19 cm hafif gazbeton teçhizatsız G4 sınıfı duvar blok. ile duvar yapılması

42,76

34,21

2,74

36,95

2

18.112/12

22.5 cm hafif gazbeton teçhizatsız G4 sınıfı duvar blok. ile duvar yapılması

50,10

40,08

3,21

43,29

3

18.140/C1

12.5 mm tek kat yangına dayanıklı alçı duvar lev. İle çift iskeletli askı sis. asma tavan yapılması

33,28

26,62

2,13

28,75

4

18.233/5A

0.70 mm trapezoidal alüm. levha (etial 30-50) çatı örtüsü yap.

29,33

23,46

1,88

25,34

5

18.468/2

2 mm PVC esaslı jeomem. düztip malz. su yalıtımı yapılması

24,86

19,89

1,59

21,48

6

18.469/5

1.5 mm EPDM esaslı jeomem. ile su yalıtımı yapılması

240,6

19,25

1,54

20,79

7

19.055/C1

5 cm kal. Yüz. Pür. veya pür. Be kanallı eks. pol. XPS köpük ısı yal. lev. dış duv. dıştan ısı yal. Isı yalıtımı sıvası

42,14

33,71

2,70

36,41

8

21.210

Çam keresteden ahşap oturtma çatı yapma (rendesiz)

48,74

38,99

3,12

42,11

9

22.009/3A

Lamine lev. kaplamalı iki yüzü kont. presli içkapı kanadı yap. Yerine takılması

121,20

96,96

7,76

104,72

10

23.244/F1

Isı yalıtımlı alüm. doğrama imali ve montajı (natürel-mat eloksallı)

19,06

19,06

1,52

20,58

11

25.034/2

Çıplak beton veya ince sıva üz. silikon esaslı grenli cephe mal. kap. Yapıl.

11,64

92,82

7,43

100,25

12

25.048/7

Yeni sıva yüzeylere macun çek. 2 kat su bazlı (mat) anti bakteriyel boya

13,41

10,73

0,86

11,59

13

26.206/C

3 cm renkli mermer ile döşeme kap. Yapılması (3x30 cmxserbest boy)

69,91

55,93

4,47

60,40

14

26.502

Bey. çimen. mer. pirinçli suni mer. plaklarla döşeme kaplaması

38

33,91

2,71

36,62

15

27.503

Alt 250-üst 400 kg çimento dozlu düz sıva yapımı

13,08

10,46

0,84

11,30

16

27.528/3

Çıplak beton, ince sıva, alçı sıvalı vb. yüzeylere saten alçı kap. yapılması

4,21

3,37

0,27

3,64

17

27.531/MK

Kireç-çimento karışımı harçla düz sıva yapılması

9,46

7,57

0,61

8,18

18

MSB.805/A

Paslanmaz çelik merdiven korkuluğu ve küpeştesi yapılması

40,83

32,66

2,61

35,27

19

105.614

37,50 m⊃3; prizmatik modüler paslanmaz çelik su deposu

38.502,00

30.801,60

2.464,13

33.265,73

20

107.633

Santrifüj pompalı hidrofor (debi:10-30 m⊃3;/h, basınç:30-60 mSS)

4.352,80

3.479,55

278,36

3.757,91

21

152.1704

90.000 kcal/h-105 kw sıcak su üretici, çelik mal. kalor. kazanı: katı yakıt otom. Yük.

8.465,65

6.772,52

541,80

7.314,32

22

950.103

Diesel elektrojen grubu tesisatı 1500 d/d 30 kva

18.315,00

14.652,00

1.172,16

15.824,16

23

16.035/2/MK

Demirli BS.16 betonu (garanülo. kum çakılla)

104,096

83,27

6,66

89,93

24

17.155/MK

8 cm yüksekliğinde normal çimentolu buhar kürlü bet. par. taşı ile döş.kap. yapılması

20,28

16,22

1,30

17,52

25

23.176

Çeşitli demir işleri yap. ve yerine konulması

4,76

3,81

0,30

4,11

26

16.059/1A

Basınç day. sınıfı C30/37 (BS 30) olan hazır beton dökülmesi

120,99

96,79

7,74

104,53

27

21.011

Betonarme kalıp yapılması

16,33

13,06

1,04

14,10

28

21.024

Eğri yüzeyli çıplak beton ve betonarme kalıbı

65,80

52,64

4,21

56,85

29

23.014

Ø 8-12 mm ince nervürlü çeliğin bükülüp döşenmesi

1.591,75

1.273,40

101,87

1.375,27

30

23.015

Ø 14-28 mm ince nervürlü çeliğin bükülüp döşenmesi

1.494,19

1.195,35

95,63

1.290,98

 

            şeklindedir. Bu haliyle, ihale üzerinde kalan isteklinin 30 iş kalemine ilişkin olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2010 yılı kârsız birim fiyatlarını kullandığı, yayımlanmış 2012 cari yıl birim fiyatlarını kullanmadığı görüldüğünden isteklinin oluşturduğu listenin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

 

Diğer taraftan, anılan isteklinin iş kalemlerindeki metrajlarının genel olarak idarenin yaklaşık maliyet tespitindeki metrajlara uygun olduğu, ancak 23.176 poz no.lu“Çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması” iş kalemindeki metrajının idarenin yaklaşık maliyet hesabındaki metrajına göre %20 mertebesinde daha düşük olduğu görülmüştür (idarenin metrajı 6037,500 kg, isteklinin metrajı 4805,470 kg).

 

Bu haliyle, Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarında, açıklama istenilen iş kalemlerinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2010 yılı fiyatlarını kullanması ile iş kaleminde metrajını düşürmesi nedeniyle açıklamalarının anılan Tebliğ maddesine uygun olmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu husustaki iddiaları yerinde bulunmuştur.

 

Başvuru sahibinin şikayete konu ettiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklama istenemeyen iş kalemlerinin birim fiyatlarını 0,01 kuruş olarak verdiğiiddiası ile ilgili olarak; bu iş kalemleri ile ilgili Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklama istenemeyeceği belirtildiğinden bu iddiası yerinde bulunmamıştır. Ayrıca isteklilerin teklif fiyatlarını oluştururken kârı belirlemek kendi iradelerinde olduğundan bu konudaki iddia uygun görülmemiştir.

 

            Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı anlaşıldığından teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

 

Esasta
   Oybirliği gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

 

 

 

 

Mahmut  GÜRSES

Başkan

 

Kazım  ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal  AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan  DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

 

Ahmet  ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki  ADLI

Kurul Üyesi

Hasan  KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

 

Hamdi  GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet  AKSOY

Kurul Üyesi

 

 

Karşı Oy:

 

EK GEREKÇE

 

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “idarece ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, anılan isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasında makul sayılamayacak ölçüde farklılık olduğu, açıklama istenilen iş kalemleri/iş gruplarına ait özel poz olduğu halde proforma fatura ya da teklif alma yoluyla açıklama yapmadığı, aşırı düşük teklif açıklama ekinde rayiç birim fiyat listesini sunmadığı, ayrıca anılan isteklinin açıklama istenilecek ve istenilmeyecek iş kalemleri/iş grupları benzer nitelikli işler olduğu halde açıklama istenilmeyecek iş kalemlerinin birim fiyatlarını 0,01 kuruş olarak verdiği, bu şekilde teklif manipüle ettiği, ayrıca adı geçen istekli tarafından verilen kâr oranının makul sayılmayacak bir oranda olduğu” şeklinde yer alan iddiaları hakkında Kurulca, ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı anlaşıldığından teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususunda “düzeltici işlem belirlenmesine”ilişkin karar verilmiştir.

 

Başvuru sahibinin başvuru dilekçesinde dile getirdiği iddiası kapsamında ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığından teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin Kurul çoğunluğuncaverilen kararın “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki gerekçe kısmına katılmakla birlikte;


     Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde inceleme raporu ve eki bilgi ve belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre;

 

Şanlıurfa İl Özel İdaresi Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Şanlıurfa Harran Meydankapı 3-4 Hekimlik ASM+ Lojman Yapım İşi ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin kamu kurum ve kuruluşları fiyatları esas alınarak toplam 928.639,27 TL olarak hesaplandığı,

 

Bahse konu ihalede, 20 adet ihale dokümanı satın alındığı, 16.10.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 12 istekli tarafından teklif verildiği,

 

İdarece yapılan teklif değerlendirmesine göre, 613.300,00 Tl bedel üzerinden en düşük teklif veren isteklinin teklifinin “İş Ortaklığının sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin İdari Şartname’de istenilen oranı sağlamadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması sonrasında kalan 11 teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, aşırı düşük teklif sorgulaması için sınır değerin geçerli teklifler üzerinden 672.184,00TL olarak hesaplandığı, bu bedelin altında teklif veren ihale üzerinde bırakılan istekli de dahil olmak üzere iki istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, aşırı düşük teklif açıklaması istenilen en düşük bedelli istekli üzerinde kalan istekli tarafından aşırı düşük açıklamada bulunulmadığı için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalede en düşük bedelli teklif olarak kalan isteklinin açıklamalarının idarece uygun bulunarak ihalenin Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılarak sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

 

İdarenin aşırı düşük teklif olarak belirlediği isteklilere gönderdiği yazıda, 30 iş kaleminde açıklama yapılması istenilmiş ve söz konusu yazı ekinde açıklama istenilen iş kalemleri listesi ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesine yer verilmiştir.

 

09.11.2012 tarihli ihale komisyonu kararıyla; aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan İbrahim Öncel’in aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklamada teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır. Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamalarının ise Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine uygun olduğu görüldüğünden ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

 

İhale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 30 iş kalemi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yüzde (%) 25 kâr dahil olmak üzere yayımlanan 2010 yılı birim fiyatlarından kâr oranı düşülerek kârsız maliyetin bulunduğu ve kârsız maliyetin üzerine belirli bir miktarda kâr eklenmek suretiyle açıklama yapıldığı anlaşılmıştır. İstekli tarafından sunulan listenin, ihale üzerinde kalan isteklinin 30 iş kalemine ilişkin olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2010 yılı kârsız birim fiyatlarının kullanıldığı, yayımlanmış 2012 cari yıl birim fiyatlarını kullanmadığı görüldüğünden isteklinin oluşturduğu listenin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

 

Diğer taraftan, anılan isteklinin iş kalemlerindeki metrajlarının genel olarak idarenin yaklaşık maliyet tespitindeki metrajlara uygun olduğu, ancak 23.176 poz no.lu“Çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması” iş kalemindeki metrajının idarenin yaklaşık maliyet hesabındaki metrajına göre % 20 mertebesinde daha düşük olduğu (idarenin metrajı 6037,500 kg, isteklinin metrajı 4805,470 kg) görülmüştür.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinin son fıkrasında,

 

“İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”hükmü yer almaktadır.

 

            Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasında,

 

          “İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

             a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

             b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

             c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

             yazılı olarak ister.”hükmüne yer verilmiş;

 

            Anılan Yönetmeliğin aynı maddesinin üçüncü fıkrasında ise, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonunun bu düzenlemeyi esas alacağı hüküm altına alınmıştır.

           

            Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesi, yapım işi ihalelerine ilişkin olup, söz konusu maddede; aşırı düşük tekliflerin tespitine ilişkin sınır değerin belirlenmesine, idarenin yaklaşık maliyeti hazırlama aşamasında yapması gereken iş ve işlemlerin neler olduğuna, teklifi belirlenen sınır değerin altında kaldığı için aşırı düşük teklif olarak değerlendirilen isteklilerden idarece ne çerçevede açıklama isteneceğine ve isteklilerin tekliflerine ilişkin yazılı açıklama kapsamında sunması gereken belgelerin neler olduğu ve nasıl sunulması gerektiğine ilişkin ayrıntılı düzenlemelere ve açıklamalara yer verilmiştir.

 

          Yukarıya aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen bir yapım işi ihalesinde, aşırı düşük teklif olarak belirlenen teklif sahibi isteklilerin idareye sunacakları açıklama kapsamında hesap cetveline de yer vermeleri gerekmektedir.

 

          Anılan Tebliğ’in  “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45.1.2’nci maddesinde,

 

            “Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.” açıklamasına,

 

45.1.2.1’inci maddesinde,

 

            “İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

 

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.”açıklamasına yer verilmiş,

 

Anılan Tebliğ’in 45.1.3’üncü maddesinde de sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulmasının istenmeyeceği açıkça belirtilmiştir.

 

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yapılan düzenlemeler, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin olarak isteklilere açıklama yapma ve belgelendirme zorunluluğu getirmekte, geriye kalan % 20’lik kısmın ise sorgulamaya konu edilmesini ve bu kapsamda yer alan kalemlere ilişkin analiz ve belgelendirme yapılmasını engellemektedir.

 

Ancak, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinde sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemlerine yer verilmesi gerektiği açıktır.

 

Dolayısıyla, açıklamalar kapsamında hesap cetvelinin sunulmasının istenilmesinden teklifin, açıklama istenilen iş kalemleri ile açıklama istenilmeyen kalemler ile birlikte bir bütün olarak değerlendirileceği ve isteklilerce açıklama istenilecek kalemler ile açıklama istenilmeyecek benzer nitelikli kalemlere verilen tekliflerin birbiriyle uyumlu olması gerektiği, aksi halde tekliflerin sağlıklı ve gerçekçi hazırlandığından ve sağlıklı bir rekabet ortamından bahsedilemeyecektir.

 

Başvuruya konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan ve idarece kendisine bildirilen iş kalemleri için 4734 sayılı Kanun ve ikincil mevzuatına uygun olacak şekilde açıklama yapılmıştır.

 

Ancak, sorgulamaya konu edilmeyen ve yaklaşık maliyetin % 20’sini oluşturan iş kalemleri için 0,01 TL gibi çok düşük birim fiyatlar teklif etmiştir.

 

Her ne kadar açıklama yapılması istenilmeyen kalemler olsa da, söz konusu bu kalemlerin birim fiyat tarifi olarak belirlenen poz numarasına, yapım şartlarına, fen ve sanat kurallarına aykırı yapılamayacağı hususu, teklifin bir bütün olarak ve birbiriyle uyumlu olması gerektiği hususu ile bir arada ele alındığında:

 

İsteklilerce, açıklama istenilecek iş kalemlerine makul ve kabul edilebilir teklifler verilirken; açıklama istenilmeyecek iş kalemleri için, teklifi manipüle ederek, kendi beyanlarına, işin Teknik Şartnamesine, fen ve sanat kurallarına uygun olmayacak bir imalatın yapılmasını gündeme getirebilecek fiyat tekliflerinin kabulü mümkün görünmemektedir.

 

Kaldı ki, 4734 sayılı Kanun ve bu Kanuna göre Kurumca hazırlanan ikincil mevzuatta, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin yaklaşık maliyetin % 20’sini oluşturan iş kalemleri için isteklilerce belgeye dayalı açıklama yapılmayacağı düzenlenmiştir.

 

Bu düzenleme, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin, belgelendirme yapmayacakları iş kalemleri için gayri ciddi fiyatlar teklif edebilecekleri anlamı taşımamaktadır.

 

Yaklaşık maliyetin % 20’sine tekabül eden imalatlar için isteklilerce açıklama sunulması gerekmediğinden, bu kısım için teklif edilen fiyatların incelenmemesi gerektiği şeklinde Kamu İhale Kurulu kararları mevcut olmakla birlikte; somut olayda isteklinin hesap cetvelindeki uyumsuzlukların göz ardı edilemeyeceği, 4734 sayılı Kanun, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği'nin, aşırı düşük tekliflere ilişkin hüküm ve açıklamalarının, gerçekçi olmayan bir teklifin kabulünü sağlamayı amaçlamadığı, aksine bir yaklaşımın 4734 sayılı Kanun'un temel ilkelerine aykırılık oluşturacağı açıktır.

 

Yukarıda yer alan tespitler çerçevesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamaların uygun olmadığı, bu nedenle anılan isteklinin teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

 

            Açıklanan nedenlerle, incelemeye konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen karar gerekçesine katılmakla birlikte, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından, sorgulamaya konu edilmeyen ve yaklaşık maliyetin % 20’sini oluşturan iş kalemleri için 0,01 TL gibi çok düşük birim fiyatlar teklif etmesinin yukarıda açıklanan nedenlerle mevzuata uygun olmadığı, bu gerekçenin de anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına ilişkin Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği yönündeki düşüncemizle, bu hususa ilişkin Kurulun çoğunluk kararına katılıyoruz.

 

 

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

 

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

 

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

 


KISMEN GEREKÇEDE KARŞI OY

 

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “idarece ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, anılan isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasında makul sayılamayacak ölçüde farklılık olduğu, açıklama istenilen iş kalemleri/iş gruplarına ait özel poz olduğu halde proforma fatura ya da teklif alma yoluyla açıklama yapmadığı, aşırı düşük teklif açıklama ekinde rayiç birim fiyat listesini sunmadığı, ayrıca anılan isteklinin açıklama istenilecek ve istenilmeyecek iş kalemleri/iş grupları benzer nitelikli işler olduğu halde açıklama istenilmeyecek iş kalemlerinin birim fiyatlarını 0,01 kuruş olarak verdiği, bu şekilde teklif manipüle ettiği, ayrıca adı geçen istekli tarafından verilen kâr oranının makul sayılmayacak bir oranda olduğu” şeklinde yer alan iddiaları hakkında Kurulca, ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı anlaşıldığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususunda “düzeltici işlem belirlenmesine”ilişkin karar verilmiştir.

 

Başvuru sahibinin başvuru dilekçesinde dile getirdiği iddiası kapsamında ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığından teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin Kurul çoğunluğuncaverilen kararın “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki gerekçe kısmına katılmakla birlikte;


     Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde inceleme raporu ve eki bilgi ve belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre;

 

İncelemeye konu ihaleye ilişkin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığına ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen kararda; “…Diğer taraftan anılan isteklinin iş kalemlerindeki metrajlarının genel olarak idarenin yaklaşık maliyet tespitindeki metrajlara uygun olduğu, ancak 23.176 poz no.lu“Çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması” iş kalemindeki metrajının idarenin yaklaşık maliyet hesabındaki metrajına göre %20 mertebesinde daha düşük olduğu görülmüştür (idarenin metrajı 6037,500 kg, isteklinin metrajı 4805,470 kg).

 

Bu haliyle, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarında, açıklama istenileniş kalemlerinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2010 yılı fiyatlarını kullanması ile iş kaleminde metrajını düşürmesi nedeniyle açıklamalarının anılan Tebliğ maddesine uygun olmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu husustaki iddiaları yerinde bulunmuştur.” şeklinde belirtilen gerekçeye de yer verilmiştir.

 

Kurul tarafından yukarıda belirtilen gerekçeye dayanılarak anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığı gerekçesine aşağıda açıklanan nedenlerle katılmıyoruz:

 

1) Aşırı düşük teklif sorgulaması teklif fiyatı idarece belirlenen sınır değerin altında olan isteklilerin teklif ettikleri bedelle ihale konusu işin sözleşmesine, teknik şartnamesine, mahal listesine ve projesine uygun olarak yapılmasının mümkün olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmaktadır. İhale komisyonunca teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerden idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan iş kalemleri veya gruplarına ilişkin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun olarak açıklamada bulunmaları istenilmektedir.  

 

İsteklilerden açıklamada bulunmaları istenilen her bir iş kaleminin veya grubunun gerek yaklaşık maliyet içerisindeki ağırlığı gerekse isteklilerin teklif bedeli içerisindeki ağırlığı birbirinden farklılık göstermektedir.

 

İstekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında teklif bedelini oluşturan imalat miktarlarının bazı iş kalemlerinde idarece yaklaşık maliyetin bulunmasında kullanılan imalat miktarlarından fazla hesaplanması, bazı iş kalemlerinde eşit hesaplanması diğerlerinde ise eksik hesaplanması olağan bir durumdur.

 

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan bir istekli tarafından açıklama istenilen bir iş kaleminin miktarının düşük hesaplanmasının isteklinin teklif bedelinin düşük hesaplanmasına yol açacağı ne kadar açıksa, açıklama istenilen başka bir iş kaleminin miktarının fazla hesaplanmasının da teklif bedelinin yüksek hesaplanmasına yol açacağı o kadar açıktır.

 

Dolayısıyla bir teklifin aşırı düşük olup olmadığına ilişkin kararın, isteklilerce hesaplanan miktarlar ile idarece hesaplanan miktarlar arasındaki farkın oranına bakılarak değil, açıklama istenilen tüm iş kalemlerine ilişkin miktar farklılıklarının toplam teklif bedeli üzerindeki etkisi dikkate alınarak, miktar farklılıkları nedeniyle teklif bedelinin makul sayılamayacak ölçüde düşük hesaplanıp hesaplanmadığına bakılarak verilmesi gerekmektedir.

 

2) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde idare tarafından hesaplanan miktarların isteklilere ihale dokümanında verilmediği ve her türlü miktarın uygulama proje üzerinden hesabının isteklilerin kendisine bırakıldığı, mühendislik disiplini ve bilimsel hesaplama yöntemlerinin doğasında var olan hassasiyet düzeyi belirsizliği de dikkate alındığında istekliler ve idarelerin her biri tarafından ayrı ayrı yapılan hesaplamalarda aynı sonuçların elde edilmesinin beklenmemesi gerekmektedir.

 

İhaleye katılan isteklilere idarece verilen uygulama projelerinin detay düzeyi ve somutluğu dikkate alındığında ise bu farklılıkların belirli bir tolerans düzeyinin dışında olmaması gerekmektedir.

 

Yapım işleri ihalelerinde isteklilerce yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45 inci maddesindeki açıklamalar uyarınca değerlendirilmesi gerekmekte olup, idarece açıklama istenen iş kalemlerinden herhangi birine ilişkin makul farklılığın oranının ne olduğuna ve böyle bir değerlendirmenin işin bütünü dikkate alınmadan yapılmasına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından miktar farklılıkları nedeniyle isteklinin işin bütününe vermiş olduğu fiyat teklifinde toplamda maliyet avantajı elde edip etmediği ve bu maliyet avantajının isteklinin teklifinin aşırı düşük olmasına neden olacak ölçüde olup olmadığına bakılarak karar verilmesinin hakkaniyete daha uygun olacağı açıktır.

İncelenen ihalede, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan 30 iş kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu 23.176 poz no.lu“Çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması” iş kalemindeki metrajının idarenin yaklaşık maliyet hesabındaki metrajına göre % 20 mertebesinde daha düşük olduğu, 25 iş kaleminin metrajlarının idare metrajlarından çok az eksik olduğu, kalan diğer 4 iş kaleminin de idare metrajları ile eşit olduğu, 23.176 poz no.lu“Çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması” iş kalemine ilişkin isteklinin teklif ettiği metrajın idarece öngörüle metrajdan % 20 altında olduğu ve bu farkın parasal olarak 5.063,64 TL ye karşılık geldiği,isteklinin söz konusu 26 iş kalemi için teklif ettiği fiyatlarla çarpımı sonucunda ise isteklinin bu miktar farklılıklarından avantaj sağlamadığı, aksine bu duruma ilişkin metraj farklılığından doğan 82.307,00 TL’lik tutar eksikliğinin isteklinin teklifine olumsuz etki yaptığının değerlendirildiği bu durumda, açıklama istenen iş kalemleri açısından isteklinin teklifinin aşırı düşük olarak kabul edilmesi uygun değildir.

 

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin başvuru dilekçesinde dile getirdiği iddiası kapsamında ihale üzerinde bırakılan Tam-Koç Elek. Nak. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığından teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin Kurul çoğunluğuncaverilen kararın “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki gerekçe kısmına katılmakla birlikte, yukarıda aktarılan gerekçenin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına ilişkin Kurulun çoğunluk kararı içinde yer almaması gerektiği yönündeki düşüncemizle, bu husus dışında Kurul kararı gerekçelerine katılıyoruz.

 

                        

                    

 

Mahmut GÜRSES

BAŞKAN

 

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

 

  

 

Maddeye git

    Copyright © 2018. Kanunum bir Karakullukçu Dan. A.Ş. (Şirket) servisidir. “Kanunum” Şirket’in tescilli markasıdır ve tüm hakları saklıdır. Kanunum bir resmi kaynak veya hukuk danışmanlık servisi değildir. Kullanıcılar Hizmet Şartlarını okumuş ve kabul etmiş sayılırlar. Adres: Aytar Cad. 28/4 Levent, 34330, İstanbul